Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
8438 результатів

Словник букмола 4227 oppslagsord

latin

іменник чоловічий або середній

Походження

av latin Latinus, opprinnelig ‘som angår landskapet Latium’, omkring Roma

Значення та вживання

språk i Roma og hele Romerriket i oldtiden;
forkortet lat.

Фіксовані вирази

  • god latin
    noe som er allment godtatt
Сторінка статті

linje

іменник жіночий або чоловічий

Походження

gjennom tysk, fra latin linea, av linum ‘lin’, opprinnelig ‘tråd av lin’; jamfør line

Значення та вживання

  1. smal stripe, (tenkt) strek
    Приклад
    • en stiplet linje;
    • en notatblokk med linjer til å skrive på;
    • stien skar seg i en nesten rett linje gjennom skogen
  2. i matematikk: størrelse med bare én dimensjon
    Приклад
    • trekke en linje mellom to punkter
  3. omriss eller kontur som danner en (tenkt) strek langs ytterkantene av noe
    Приклад
    • linjene i landskapet;
    • en bil med fine linjer
  4. vannrett rad eller rekke av ord, tall, noter eller lignende
    Приклад
    • et vers på fire linjer;
    • skriv noen linjer om hvordan du har det!
    • svaret står på tredje linje;
    • spille første linje av sangen på gitar
  5. rad, rekke eller sjikt av personer, enheter eller lignende
    Приклад
    • soldatene stod på linje ved siden av hverandre;
    • være i fremste linje i arbeidet mot doping
  6. rekke av slektninger oppover eller nedover i generasjonene;
    slektslinje, slektsgren
    Приклад
    • etterkommere i rett nedstigende linje
  7. forbindelse mellom hendelser, fenomener og lignende
    Приклад
    • boka ble begynnelsen på en oppadgående linje i forfatterskapet
  8. kanal eller forbindelse som muliggjør kommunikasjon;
    Приклад
    • brudd på linja;
    • rydde linja før neste tog
  9. framgangsmåte;
    Приклад
    • de er enige om de store linjene;
    • ha helt klare linjer for hva de må gjøre når en krise oppstår;
    • føre en hard linje i forhandlingene;
    • ulike mediers redaksjonelle linje
  10. i Forsvaret: mobiliseringsstyrke av de 15 yngste årsklassene av vernepliktige;
    til forskjell fra landvern
  11. eldre betegnelse for studieretning
    Приклад
    • praktisk eller teoretisk linje;
    • allmennfaglig linje
  12. i bestemt form: ekvator
    Приклад
    • passere linja
  13. eldre lengdemål lik ¹⁄₁₂ tomme

Фіксовані вирази

  • arbeid i linje
    arbeid som er direkte knyttet til produksjon;
    jamfør stab (2)
  • holde linjen
    vente eller fortsette å lytte i telefonen
    • vennligst hold linjen
  • lese mellom linjene
    forstå noe som ikke er direkte uttrykt
  • over hele linja
    for alle;
    blant alle uten unntak
    • i en periode har vi måttet kutte over hele linja
  • på linje med
    1. på samme måte som
      • bli vurdert på lik linje med andre søkere
    2. nokså lik; jevngod med
      • tilbudet deres er på linje med de beste i utlandet
  • stamme fra noen i like linje
    nedstamme direkte gjennom bare mannlige ledd (10)
  • være på linje
    ha samme syn, være enig
    • i denne saken er vi faktisk helt på linje
Сторінка статті

volum

іменник середній

Вимова

voluˊm eller  voˊlum

Походження

gjennom fransk; fra latin ‘bok som er viklet om en rull, skriftrull’, av volvere ‘rulle, snu’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • finne volumet ved å dividere massen med tettheten
  3. Приклад
    • en stemme med stort volum;
    • regulere volumet på høyttaleren
  4. bind av større bokverk
    Приклад
    • fjerde volum i en serie
Сторінка статті

alpin

прикметник

Вимова

alpiˊn

Походження

av latin alpinus ‘fra Alpene’

Значення та вживання

  1. som gjelder, kommer fra Alpene eller andre fjellstrøk
    Приклад
    • den alpine sone;
    • alpin vegetasjon
  2. som gjelder slalåm, utfor og lignende
    Приклад
    • alpin skisport

Фіксовані вирази

Сторінка статті

malign

прикметник

Походження

gjennom fransk; fra latin

Значення та вживання

motsatt benign
Приклад
  • en malign svulst
Сторінка статті

momentum

іменник середній

Вимова

momen´tum

Походження

gjennom engelsk, fra latin

Значення та вживання

ansporende eller framgangsrik situasjon eller utvikling;
Приклад
  • skåringen gav laget momentum;
  • de konservative har momentum i valgkampen;
  • miste momentumet
Сторінка статті

notoritet

іменник чоловічий

Вимова

notorite´t

Походження

gjennom tysk, fra latin; samme opphav som notorisk

Значення та вживання

i jus: det at noe er etterprøvbart gjennom tilstrekkelig kunngjøring og dokumentasjon
Приклад
  • følge reglene for notoritet og kontroll
Сторінка статті

pluss 3

прислівник

Походження

av latin plus ‘mer’

Значення та вживання

  1. i addisjon: med tillegg av (i matematikk skrevet +);
    Приклад
    • to pluss to er fire (2 + 2 = 4);
    • varen koster 15 kr per kilo pluss 24 % mva.
  2. brukt foran et tall for å angi at dette har en verdi større enn null
    Приклад
    • pluss fire grader celsius (+4 °C)
  3. brukt etter skolekarakter for å vise at resultatet er litt bedre enn det karakteren står for
    Приклад
    • få 4+ på prøven

Фіксовані вирази

  • i pluss
    med overskudd (1)
    • arbeide for å få virksomheten til å gå i pluss
  • pluss minus
    brukt ved omtrentlig fastsetting av tallverdi;
    cirka
    • de vil bruke pluss minus fem timer på jobben;
    • sluttsummen vil bli på 20 millioner, pluss minus
Сторінка статті

vase 1

іменник чоловічий

Походження

gjennom tysk og fransk; fra latin vas ‘kar’

Значення та вживання

beholder som blir brukt til pynt eller til å ha blomster i, ofte høy og avlang i glass eller porselen
Приклад
  • sette blomster i vasen
Сторінка статті

vasall

іменник чоловічий

Походження

gjennom fransk, fra latin; opprinnelig keltisk

Значення та вживання

  1. i middelalderen: person som ble gitt privilegier av en konge eller lensherre i bytte mot administrativ eller militær tjeneste
  2. Приклад
    • sjefen krever at vi opptrer som underdanige vasaller
  3. Приклад
    • det britiske imperiet og dets vasaller
Сторінка статті

Словник нюношка 4211 oppslagsord

latin

іменник чоловічий або середній

Походження

frå latin Latinus, opphavleg ‘som gjeld landskapet Latium’, omkring Roma

Значення та вживання

språket i Roma og heile Romarriket i oldtida;
forkorta lat.

Фіксовані вирази

  • god latin
    noko som er allment godteke
Сторінка статті

publikum

іменник середній

Походження

av latin publicus ‘offentleg’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • området er ope for publikum;
    • kommunen må informere publikum om endringane
  2. samling av personar som er til stades for å få med seg eit arrangement;
    Приклад
    • publikum likte seg på konserten;
    • bøkene hennar når ut til eit stort publikum
Сторінка статті

funksjon

іменник чоловічий

Походження

frå latin; av fungere

Значення та вживання

  1. (evne til å utføre) oppgåve eller arbeid;
    Приклад
    • funksjonen som formann;
    • maskinen har fleire funksjonar;
    • anlegget er ute av funksjon;
    • hamna fyller ein viktig funksjon som knutepunkt for sjøtransporten i landet;
    • har blindtarmen nokon funksjon?
  2. i matematikk: variabel storleik som har ein verdi som er avhengig av verdien til ein annan storleik
    Приклад
    • f(x) er ein funksjon av x;
    • trykket er ein lineær funksjon av djupna
  3. følgje, konsekvens
    Приклад
    • den kalde krigen var ein funksjon av forholdet mellom USA og Sovjetunionen
  4. i IT: operasjon eller handling ei datamaskin eller eit dataprogram kan utføre
    Приклад
    • nettsida til ordbøkene har fått mange nye funksjonar

Фіксовані вирази

  • tre i funksjon
    byrje å verke
Сторінка статті

linje, line 2

іменник жіночий

Походження

gjennom tysk, frå latin linea, av linum ‘lin’, opphavleg ‘tråd av lin’; jamfør line (1

Значення та вживання

  1. (tenkt) strek, smal stripe
    Приклад
    • ei skriveblokk med linjer;
    • ei prikka linje;
    • han gjekk i ei rett linje gjennom skogen
  2. i matematikk: storleik med berre éin dimensjon
    Приклад
    • trekkje ei bein linje mellom to punkt
  3. omriss eller kontur som dannar ei (tenkt) linje (1) langs ytterkantane av noko
    Приклад
    • linjene i landskapet;
    • ein bil med fine linjer
  4. vassrett rad eller rekkje av ord, tal, notar eller liknande
    Приклад
    • eit vers på fire linjer;
    • send meg nokre linjer om korleis du har det!
    • du finn svaret på nedste linja
  5. rad, rekkje eller sjikt av personar, einingar eller liknande
    Приклад
    • soldatane stod oppstilte på linje ved sida av kvarandre;
    • dette plasserer oss i fremste linje internasjonalt
  6. rekkje oppover eller nedover i generasjonane av skyldfolk;
    slektsgrein
    Приклад
    • stamme frå nokon i rett nedstigande linje
  7. kopling mellom hendingar, fenomen og liknande
    Приклад
    • trekkje ei linje frå oppvekst til eigen måte å oppdra barn på
  8. kanal eller samband som gjer kommunikasjon mogleg;
    Приклад
    • brot på linja;
    • rydde linja før neste tog
  9. framgangsmåte;
    Приклад
    • føre ei politisk restriktiv linje;
    • leggje seg på ei nøktern linje i tingingane;
    • ha klare linjer for korleis dei skal ta seg av slike saker
  10. i forsvaret: mobiliseringsstyrke av dei 15 yngste årsklassene av vernepliktige;
    til skilnad frå landvern
  11. eldre nemning for studieretning
    Приклад
    • dei mest populære linjene ved skulen;
    • tilby både praktiske og teoretiske linjer
  12. i bunden form: ekvator
    Приклад
    • passere linja
  13. gammalt lengdemål lik ¹⁄₁₂ tomme

Фіксовані вирази

  • arbeid i linje
    arbeid som er direkte knytt til produksjonen; jamfør stab (2)
  • halde linja
    vente eller halde fram med å lytte i telefonen
    • eg tenkte at han ville leggje på, men han heldt linja
  • lese mellom linjene
    forstå noko som ikkje er direkte uttrykt
  • over heile linja
    for alle;
    blant alle utan unntak
  • på linje med
    1. på same måte som
      • bli kvalifisert på linje med alle andre
    2. jamgod med
      • båttrafikken er ein transportveg på linje med vegar og jernbaner
  • stamme frå nokon i like linje
    nedstamme direkte gjennom berre mannlege ledd (10)
  • vere på linje
    ha same syn
    • dei er heilt på linje i denne saka
Сторінка статті

volum

іменник середній

Вимова

voluˊm eller  voˊlum

Походження

gjennom fransk; frå latin ‘bok som er vunden om ein (skrift)rull’, av volvere ‘rulle, snu’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • finne volumet med å dividere massen med tettleiken
  3. Приклад
    • røysta hadde stort volum;
    • regulere volumet på høgtalaren
  4. band av større bokverk
    Приклад
    • eit verk på tre volum
Сторінка статті

karborundum

іменник середній

Походження

av latin carbo ‘kol’ og korund; jamfør karbon (2 og korund

Значення та вживання

Сторінка статті

befrukte

befrukta

дієслово

Вимова

befrukˊte

Походження

frå tysk; opphavleg av latin fructus ‘frukt, grøde’

Значення та вживання

føre hannleg kjønnscelle saman med hunnleg kjønnscelle (hos menneske, dyr eller plante) slik at det veks fram eit nytt individ;
Приклад
  • sædcella befruktar eggcella;
  • biene befruktar blomstrane
  • brukt som adjektiv
    • forske på befrukta egg
Сторінка статті

alpin

прикметник

Вимова

alpiˊn

Походження

av latin alpinus ‘frå Alpane’

Значення та вживання

  1. som gjeld, kjem frå Alpane eller andre fjellstrøk
    Приклад
    • den alpine sona;
    • alpin vegetasjon;
    • alpine busetjingar
  2. som gjeld (stor)slalåm og utfor på ski
    Приклад
    • alpin skisport

Фіксовані вирази

Сторінка статті

malign

прикметник

Походження

gjennom fransk; frå latin

Значення та вживання

motsett benign
Приклад
  • ein malign tumor
Сторінка статті

vestibyle

іменник чоловічий

Походження

gjennom fransk; frå latin ‘forhall’

Значення та вживання

førerom (2) innanfor inngangen i store bygningar, til dømes i skular, hotell, sjukehus og liknande
Приклад
  • vestibyle med resepsjon
Сторінка статті