Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
81 результатів

Словник букмола 40 oppslagsord

under tøffelen

Значення та вживання

kuet eller undertrykt av ektefellen eller samboeren;
jamfør tøffelhelt;
Приклад
  • han er helt under tøffelen på sin kone
Сторінка статті

måtte

дієслово

Походження

norrønt mátta, av mega ‘formå, kunne’

Значення та вживання

  1. ha tillatelse, anledning eller grunn til;
    kunne, få
    Приклад
    • om jeg så må si det;
    • må jeg få presentere deg for min kone?
  2. være nødt til eller pliktig til;
    skulle
    Приклад
    • jeg ville ikke, men jeg måtte;
    • jeg beklager å måtte si det;
    • det må gjøres;
    • det måtte til;
    • jeg må gå nå;
    • huset må bygges om;
    • det må være slik;
    • vi har måttet greie oss med lite
  3. være mulig, sannsynlig, tenkelig, logisk nødvendig
    Приклад
    • det må kunne forandres;
    • du må ha drømt det;
    • ingen slipper inn, hvem det så måtte være;
    • det måtte gå slik
  4. om sterk oppfordring, påminning eller advarsel: burde (1)
    Приклад
    • du må se deg for!
    • du må ikke glemme det;
    • du må aldri gjøre det mer
  5. brukt for å uttrykke ønske
    Приклад
    • måtte du aldri angre!
    • måtte det bare gå godt!

Фіксовані вирази

  • må hende
    kan hende, kanskje
  • må vite
    kan du vel skjønne
    • jeg ble trett, må vite
Сторінка статті

xantippe

іменник жіночий або чоловічий

Вимова

santipˋpe

Походження

etter navnet på filosofen Sokrates’ kone

Значення та вживання

kranglevoren, gift kvinne
Сторінка статті

vindtørr

прикметник

Значення та вживання

  1. Приклад
    • en vindtørr furu
  2. Приклад
    • en vindtørr gammel kone
Сторінка статті

før 1

прикметник

Походження

norrønt fǿrr; beslektet med fare (2

Значення та вживання

  1. som greier eller kan;
    i stand (til);
  2. i god form;
    Приклад
    • være frisk og før
  3. som ter seg eller er på en viss måte
  4. Приклад
    • en stor og ferm kone
Сторінка статті

klok

прикметник

Походження

norrønt klókr; fra lavtysk

Значення та вживання

  1. som har god forstand;
    forstandig, klartenkt
    Приклад
    • en klok person;
    • hesten er et klokt dyr;
    • en klok avgjørelse;
    • hun har et klokt hode
    • brukt som adverb:
      • handle klokt
  2. som har mye kunnskap;
    Приклад
    • søke råd hos et klokt menneske;
    • svaret gjorde meg ikke stort klokere
  3. som har alminnelig fornuft;
    Приклад
    • han kan ikke være riktig klok

Фіксовані вирази

  • bli klok på
    få innsikt i;
    forstå (1)
    • prøve å bli klok på et spill;
    • dem er det ikke lett å bli klok på
  • gjøre klokt i
    være tjent med
    • du gjør klokt i å vente litt;
    • vi gjør klokt i å forvente det verste
  • klok av skade
    erfaren som følge av tidligere feilgrep eller ulykke
    • klok av skade så jeg meg ekstra nøye for
  • klok kone
    kvinne som praktiserer folkemedisin
    • en av byens kloke koner
  • være like klok
    forstå like lite som før (etter et svar, en forklaring eller lignende)
    • læreren prøvde å forklare, men elevene var like kloke etterpå
Сторінка статті

giktbrudden

прикметник

Значення та вживання

sterkt plaget av gikt
Приклад
  • ei giktbrudden kone
Сторінка статті

verkbrudden, verkbroten

прикметник

Значення та вживання

som lider av verk (1, 1);
Приклад
  • en gammel, verkbrudden kone
Сторінка статті

torgkone

іменник жіночий або чоловічий

Значення та вживання

kone som selger varer på torget;
Сторінка статті

kjerring

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt kerling, av karl ‘kar’

Значення та вживання

  1. gift kvinne;
    Приклад
    • ønske seg kjerring og unger;
    • kjerringa på gården
  2. gammel eller aldrende kvinne
    Приклад
    • det kom to kjerringer nedover veien
  3. nedsettende: vrang og usympatisk kvinne;
    umandig mann
    Приклад
    • hun endte opp som en bitter, sur kjerring;
    • han er helt kjerring når det gjelder sprøytestikk
  4. i idrett: fall, særlig i skihopp

Фіксовані вирази

  • kjerringa mot strømmen
    gjenstridig og egensindig person
  • komme som julekvelden på kjerringa
    komme brått på
  • reise kjerringa
    komme sterkt igjen etter et nederlag
Сторінка статті

Словник нюношка 41 oppslagsord

ungkone

іменник жіночий

Значення та вживання

om eldre forhold: den yngre kona i ein huslyd særleg i høve til mora eller svigermora;
Приклад
  • ungkona på Haug
Сторінка статті

vakekone

іменник жіночий

Походження

av vake (2

Значення та вживання

kone som vaker over ein sjuk
Сторінка статті

velvyrd, velvørd

прикметник

Значення та вживання

høgt akta;
gjæv
Приклад
  • ei velvyrd kone i bygda
Сторінка статті

krokete

прикметник

Походження

norrønt krókóttr; av krok

Значення та вживання

  1. som det er krok(ar) på;
    bøygd, bogen
    Приклад
    • eit krokete tre;
    • ei gammal, krokete kone;
    • ein krokete veg;
    • le seg krokete
  2. Приклад
    • gjere seg krokete
Сторінка статті

tsarina

іменник жіночий

Походження

etter tysk Zarin

Значення та вживання

om eldre forhold: kone til tsaren, russisk keisarinne;
Сторінка статті

mann

іменник чоловічий

Походження

norrønt maðr, akkusativ mann

Значення та вживання

  1. vaksen person av hankjønn;
    Приклад
    • mognast frå gut til ung mann;
    • eg kjenner ikkje den mannen;
    • i styret sit det tre menn og to kvinner
  2. person med eigenskapar som tradisjonelt har vore oppfatta som mandige
    Приклад
    • ta motgangen som ein mann
  3. mannleg ektemake;
    Приклад
    • mann og kone;
    • miste mannen sin
  4. brukt i tiltale
    Приклад
    • skjerp deg, mann!
  5. person som er med i eit idretts- eller arbeidslag, mannskap eller følgje
    Приклад
    • ha ti mann i arbeid;
    • alle mann på dekk!
    • kjempe mann mot mann;
    • vi var trøytte, alle mann
  6. brukt i som etterledd i samansetningar og faste uttrykk: menneske, individ, person
    Приклад
    • den vanlege mannen;
    • det vart 1000 kr til manns
  7. som etterledd i samansetningar som nemner ein mann (1) med omsyn til verv, tilhøyrsel eller liknande

Фіксовані вирази

  • gå mann av huse
    gå ut alle som ein (for å vere med på noko)
  • gå ned med mann og mus
    (om skip) søkke med alt om bord
  • i manns minne
    så langt tilbake som folk kan hugse
  • krevje sin mann
    gjere det naudsynt å trå til med full kraft;
    jamfør krevje si kvinne
    • det kravde sin mann å drive garden
  • mann og mann imellom
    frå den eine til den andre;
    mannimellom
  • mannen i gata
    typisk representant for folket;
    folk flest
  • manns mål
  • vere mann for
    vere i stand til;
    greie
  • vere mann for sin hatt
    gjere seg gjeldande;
    kunne klare seg sjølv
Сторінка статті

klok

прикметник

Походження

norrønt klókr; frå lågtysk

Значення та вживання

  1. som kan skjøne noko;
    Приклад
    • ein klok person;
    • kloke auge;
    • ho har eit klokt hovud;
    • seie nokre kloke ord
    • brukt som adverb:
      • investere klokt
  2. som har mykje kunnskap;
    Приклад
    • søkje råd hos eit klokt menneske;
    • svaret gjorde meg ikkje klok
  3. som har vanleg fornuft;
    Приклад
    • ikkje vere retteleg klok

Фіксовані вирази

  • bli klok på
    få innsikt i;
    forstå (1)
    • eg klarer ikkje bli heilt klok på deg;
    • ein blir aldri heilt klok på hovudpersonen i boka
  • gjere klokt i
    vere tent med
    • ein gjer klokt i å lytte;
    • du gjer nok klokt i å vere litt varsam
  • klok av skade
    røynd som følgje av tidlegare mistak eller ulukke
    • klok av skade bad eg om hjelp opp trappa
  • klok kone
    kvinne som praktiserer folkemedisin
    • ei klok kone oppi dalen
  • vere like klok
    skjøne like lite som før (etter eit svar, ei forklaring eller liknande)
    • etter å ha kika på kartet var dei like kloke
Сторінка статті

kjerring

іменник жіночий

Походження

norrønt kerling, av karl ‘kar’

Значення та вживання

  1. gift kvinne;
    Приклад
    • få seg kjerring;
    • kjerringa på garden;
    • kjerring og ungar
  2. gammal eller aldrande kvinne
    Приклад
    • kjerringar med strikketøy i hendene
  3. nedsetjande: vrang og usympatisk kvinne;
    umandig mann
    Приклад
    • vere i ferd med å bli ei sur, gammal kjerring;
    • han ville ikkje vere kjerring
  4. i idrett: fall, særleg i skihopp
    Приклад
    • gjere ei kjerring

Фіксовані вирази

  • kjerringa mot straumen
    vrang og eigensindig person
  • kome som julekvelden på kjerringa
    kome brått på
  • reise kjerringa
    kome sterkt tilbake etter eit nederlag
Сторінка статті

frue

іменник жіночий

Походження

seint norrønt frú, frúa, frúva; frå gammalengelsk , same opphav som Frøya

Значення та вживання

  1. gift kvinne, kone (1), hustru
    Приклад
    • ho er vorten fin frue no;
    • dokteren og frua;
    • herr Hansen med frue;
    • er frua inne?
  2. i tiltale til gift eller ugift kvinne;
    jamfør fru
    Приклад
    • ver så god, frue
  3. om eldre forhold: høgboren, gjæv kvinne;
    herskarinne

Фіксовані вирази

  • vår frue
    jomfru Maria
Сторінка статті

byggje 2, bygge 2

byggja, bygga

дієслово

Походження

norrønt byggja ‘feste (ei kone), leige bort’, samanheng med bygsel; tidleg samanblanding med byggje (1

Значення та вживання

  1. leige bort;
    sende i teneste
    Приклад
    • byggje bort garden
  2. feste (tenestefolk)
    Приклад
    • byggje seg dreng

Фіксовані вирази

  • byggje seg bort
    reise i teneste
Сторінка статті