Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
30 результатів

Словник букмола 11 oppslagsord

klokke 1

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt klokka, fra lavtysk eller middelalderlatin; trolig opprinnelig keltisk lydord

Значення та вживання

  1. dyp metallskål som henger med bunnen i været (med fritthengende kolv inni), og som brukes til å ringe med;
    stor bjelle
    Приклад
    • støpe klokker;
    • det kimer i klokker;
    • ringe med klokkene
  2. instrument som måler og viser tid;
    Приклад
    • kunne klokka;
    • kikke på klokka;
    • klokka tikker og går;
    • det hang en klokke på veggen
  3. forkortet kl.
    Приклад
    • hvor mye er klokka?
    • vi møtes klokka åtte;
    • klokka er ti;
    • klokka nærmer seg fire;
    • stille klokka;
    • passe klokka;
    • skru klokka tilbake
  4. apparat som gir lydsignal
    Приклад
    • klokka ringer når det er mat
  5. kuppelformet beholder
  6. klokkeformet blomst

Фіксовані вирази

  • biologisk klokke
    det at mange biologiske prosesser foregår rytmisk og uavhengig av ytre forhold
  • gå som en klokke
    fungere jevnt og sikkert
  • klokka tikker
    det haster
    • klokka tikker for etterforskningen
  • klokken er slagen
    det er over eller forbi med noe
Сторінка статті

kl.

абревіатура

Значення та вживання

  1. forkorting for klasse (1
    Приклад
    • de går i 3. kl.
  2. forkorting for klokka (1
    Приклад
    • festen begynner kl. 20.00
Сторінка статті

time 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt tími ‘tid, gang’

Значення та вживання

  1. tidsavsnitt på 60 minutter
    Приклад
    • vente i flere timer;
    • timene gikk;
    • han reiser om noen timer;
    • tjene 165 kr i timen;
    • en drøy time;
    • ligge våken i time etter time
  2. brukt i genitiv for å angi varighet:
    Приклад
    • det er tre timers kjøring til hytta;
    • foredraget varer en times tid;
    • få seg noen timers søvn
  3. undervisningsøkt, oftest på 40 eller 45 minutter
    Приклад
    • bråke i timen;
    • komme for sent til timen
  4. ubestemt tidsrom;
    Приклад
    • jeg trodde min siste time var kommet;
    • hans lykkeligste time;
    • oppgjørets time nærmet seg
  5. avtale (1, 2) der en mottar en tjeneste eller behandling
    Приклад
    • bestille time hos frisøren;
    • jeg har time hos legen kl. to

Фіксовані вирази

  • de små timer
    timene etter midnatt
  • i ellevte time
    i siste øyeblikk;
    i siste liten
    • angrepet ble avverget i ellevte time
  • i tolvte time
    i siste øyeblikk
  • på timen
    øyeblikkelig
  • sove i timen
    gå glipp av eller overse noe sentralt
    • lovforslaget viser at regjeringa har sovet i timen
  • time for time
    1. mens tiden går
      • vannet stiger time for time
    2. med hyppige oppdateringer
      • vi følger situasjonen time for time
  • time ut og time inn
    i mange timer
    • sitte time ut og time inn med et puslespill
Сторінка статті

tenne

дієслово

Походження

mellomnorsk tenda; jamfør norrønt tendra

Значення та вживання

  1. få noe til å brenne
    Приклад
    • tenne bål;
    • tenne en fyrstikk;
    • tenne fyr på noe;
    • hun tente seg en sigarett
  2. skru på elektrisk lys
    Приклад
    • tenne en fyrlykt;
    • tenne taklampa;
    • gatelysene tennes kl 19
  3. få en sprengladning til å gå av
    Приклад
    • tenne fyrverkeri;
    • tenne en bombe
  4. aktivere tenning (2)
    Приклад
    • motoren tente på første forsøk
  5. gjøre oppglødd og engasjert
    Приклад
    • la seg tenne av ideen
  6. bli eller gjøre seksuelt opphisset
    Приклад
    • kjærtegnene tente ham;
    • de tente hverandre umiddelbart
  7. vekke til live
    Приклад
    • tenne gnisten i laget;
    • budskapet tente et håp i øynene deres

Фіксовані вирази

  • tenne opp
    lage ild
    • tenne opp i peisen
  • tenne på
    1. starte brann
      • kirken ble forsøkt tent på
    2. bli oppglødd, føle seg tiltrukket av
      • tenne på muskuløse kropper;
      • sjefen tente på ideen
  • tenne på alle pluggene
    bli eitrende sint
Сторінка статті

punktum

іменник середній

Походження

fra latin, av pungere ‘stikke’

Значення та вживання

  1. skilletegn (.) som avslutter en setning
  2. tegn for forkorting, for eksempel i ‘ca.’ for ‘cirka’
  3. skilletegn ved tidsuttrykk
    Приклад
    • han fikk tiden 1.57.05;
    • kl. 12.05
  4. tegn som markerer ordenstall
    Приклад
    • 3. opplag;
    • Harald 5.
  5. i jus: avsnitt mellom to punktumtegn i en tekst
    Приклад
    • lovens § 2 andre ledd tredje punktum

Фіксовані вирази

  • sette punktum for
    avslutte
    • de har satt punktum for debatten
Сторінка статті

låse

дієслово

Походження

norrønt læsa

Значення та вживання

  1. stenge, feste eller sikre noe med lås (1)
    Приклад
    • låse døra;
    • porten blir låst kl. 22;
    • hun låser alltid sykkelen
    • brukt som adjektiv
      • en låst mobilskjerm
  2. lukke noen eller noe inn i eller ut av bygning, rom eller annet avlukke ved hjelp av lås (1)
    Приклад
    • hun låser ham ut av leiligheten;
    • vaktmesteren låste dem inn;
    • han låste seg ute;
    • låse ned papirene i en skuff

Фіксовані вирази

  • låse opp
    åpne noe som har vært lukket eller stengt med lås
    • låse opp døra;
    • låse opp telefonen med fingeravtrykk
  • låse seg
    1. sette seg fast;
      kile seg fast
      • kjeven låste seg;
      • bilen bråbremset så hjulene låste seg
    2. bli stående fast;
      binde seg
      • forhandlingene har låst seg;
      • jeg vil ikke låse meg til et bestemt standpunkt på forhånd
Сторінка статті

begynne

дієслово

Вимова

bejynˊne

Походження

av lavtysk beginnen

Значення та вживання

  1. gå i gang med;
    ta til med;
    sette i gang
    Приклад
    • begynne å gråte;
    • begynne på nytt;
    • hvem vil begynne å lese?
    • begynner du med det tullet nå igjen;
    • begynne møtet med å synge en sang;
    • begynne et nytt og bedre liv;
    • han begynte som gatesanger
  2. gå først i gang
    Приклад
    • det var han som begynte;
    • hvem skal begynne?
  3. ta til;
    bli satt i gang
    Приклад
    • møtet begynner kl. 13;
    • skoleåret begynner i august
    • brukt med upersonlig subjekt
      • det begynner å regne;
      • det begynte å bli mørkt
  4. vise de første tegnene til;
    være i ferd med
    Приклад
    • han begynner å bli gammel;
    • bilen har begynt å ruste;
    • problemene begynte å melde seg
  5. ha sitt startpunkt
    Приклад
    • løypa begynner ved parkeringsplassen;
    • naturreservatet begynner der veien ender

Фіксовані вирази

  • begynne for seg selv
    etablere sin egen næringsvirksomhet
    • hun sa opp jobben og begynte for seg selv
  • til å begynne med
    i begynnelsen;
    i førstningen
    • til å begynne med gikk alt bra;
    • til å begynne med trodde de det var en spøk
Сторінка статті

visning 2

іменник чоловічий або жіночий

Походження

av vise (2

Значення та вживання

  1. framvisning av noe for et publikum
  2. det å vise fram en bolig eller eiendom til mulige kjøpere før salg
    Приклад
    • visning av leiligheten i dag kl. 15–16;
    • huset ble solgt etter tre visninger
  3. innhold som vises på dataskjerm
    Приклад
    • visningen har tre kolonner
Сторінка статті

bussavgang

іменник чоловічий

Значення та вживання

avreise for en buss
Приклад
  • siste bussavgang fra sentrum er kl. 21.30
Сторінка статті

fin de siecle, fin de siècle

іменник незмінні

Вимова

fæn dø siæˊkl eller  fæng dø siæˊkl

Походження

fra fransk opprinnelig ‘århundrets slutt’

Значення та вживання

betegnelse for en dekadent, forfinet retning innenfor kunst og litteratur i Frankrike i 1890-årene
Сторінка статті

Словник нюношка 19 oppslagsord

underretning

іменник жіночий

Значення та вживання

det å underrette om noko;
Приклад
  • få underretning om noko;
  • til underretning: kontoret er stengt kl. 11–12
Сторінка статті

klokke 1

іменник жіночий

Походження

norrønt klokka, frå lågtysk eller mellomalderlatin; truleg opphavleg keltisk lydord

Значення та вживання

  1. djup metallskål som heng med botnen opp (og har kolv inni);
    stor bjølle
    Приклад
    • ringje med klokkene;
    • det kimar i klokker
  2. instrument som måler og viser tid;
    Приклад
    • klokka slo to;
    • kunne klokka;
    • sjå på klokka;
    • klokka tikkar og går
  3. forkorta kl.
    Приклад
    • kor mykje er klokka?
    • klokka er ti;
    • passe klokka;
    • vi møtest klokka fire;
    • stille klokka;
    • skru klokka attende
  4. apparat som gjev lydsignal
    Приклад
    • klokka ringjer når det er mat
  5. kuppelforma behaldar
  6. klokkeforma blomster

Фіксовані вирази

  • biologisk klokke
    det at mange biologiske prosessar går føre seg rytmisk og uavhengig av ytre tilhøve
  • gå som ei klokke
    fungere jamt og sikkert
  • klokka tikkar
    det hastar
    • klokka tikkar for etterforskinga
Сторінка статті

time 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt tími ‘tid, gong’

Значення та вживання

  1. tidseining på 60 minutt
    Приклад
    • togturen tek 2 timar;
    • timane gjekk;
    • ho kjem om ein time;
    • tene 165 kr timen;
    • det regna i time etter time
  2. brukt i genitiv for å vise varigheit:
    Приклад
    • åtte timars arbeidsdag;
    • reisen tek ein times tid;
    • få seg eit par timars søvn
  3. undervisningsøkt, oftast på 40 eller 45 minutt
    Приклад
    • få fri siste timen;
    • bråke i timen
  4. ubestemt tidsrom;
    Приклад
    • i vakne timar om natta;
    • hennar lykkelegaste time
  5. avtale (1, 2) der ein mottek ei teneste eller behandling
    Приклад
    • tinge time hos frisøren;
    • eg har time hos legen kl. to

Фіксовані вирази

  • dei små timane
    timane etter midnatt
    • byen stilna av mot dei små timane
  • ein times tid
    om lag ein klokketime
    • eg blir borte ein times tid
  • i ellevte time
    i siste augeblink;
    i siste liten
    • dei snudde i ellevte time
  • i tolvte time
    i siste liten, svært seint
  • på timen
    straks
  • sove i timen
    gå glipp av eller oversjå noko sentralt
    • lovforslaget syner at regjeringa har sove i timen
  • time for time
    1. medan tida går
      • håpet svinn time for time
    2. med hyppige oppdateringar;
      tett (9)
      • rapportere om utviklinga time for time
  • time ut og time inn
    i mange timar
    • øve time ut og time inn
Сторінка статті

vitjingstid

іменник жіночий

Значення та вживання

fast tidsrom der ein har høve til å vitje nokon, særleg ved sjukehus og fengsel;
Приклад
  • vitjingstida på sjukehusa er oftast frå kl. 14 til 15
Сторінка статті

skift

іменник середній

Походження

norrønt skipt; av skifte (2

Значення та вживання

  1. Приклад
    • ein film med raske skift
  2. arbeidstid for eit arbeidslag;
    Приклад
    • første skiftet er frå kl. 6 til 14;
    • arbeide eit skift;
    • eit skift på åtte timar
  3. Приклад
    • arbeide skift
  4. Приклад
    • arbeide på eit anna skift
  5. eksta skift med klesplagg;
    Приклад
    • to skift med underklede
  6. horisontalt lag av murstein, medrekna mørtel

Фіксовані вирази

  • på skift
    på omgang;
    vekselvis
    • dei stod vakt på skift
Сторінка статті

punktum

іменник середній

Походження

frå latin, av pungere ‘stikke’

Значення та вживання

  1. skiljeteikn (.) som markerer slutten på ei setning
  2. teikn for forkorting, til dømes i ‘ca.’ for ‘cirka’
  3. skiljeteikn ved tidsuttrykk
    Приклад
    • han fekk tida 1.57.05;
    • kl. 11.05
  4. teikn som markerer rekkjetal
    Приклад
    • 3. opplag;
    • Harald 5.
  5. i jus: avsnitt mellom to punktumteikn i ein tekst
    Приклад
    • § 2 andre ledd tredje punktum

Фіксовані вирази

  • setje punktum for
    slutte av
    • dei set punktum for debatten
Сторінка статті

høve 2

høva

дієслово

Походження

norrønt hǿfa

Значення та вживання

  1. falle eller vere rett;
    eigne seg, harmonere, samsvare;
    Приклад
    • skoen høver ikkje til foten;
    • høve med planane;
    • kl. 7 høver ikkje meg;
    • høve til kvarandre;
    • høve godt saman
  2. Приклад
    • høve noko i hop
  3. Приклад
    • høve målet

Фіксовані вирази

  • høve seg
    falle seg, slumpe til;
    passe seg
    • eg kjem viss det høver seg
Сторінка статті

begynne

begynna

дієслово

Вимова

bejynˊne

Походження

av lågtysk beginnen

Значення та вживання

  1. gå i gang med;
    ta til med;
    Приклад
    • begynne arbeidet;
    • begynne å gå;
    • begynne på nytt;
    • begynne på skulen
  2. gå først i gang;
    Приклад
    • kven skal begynne?
  3. ta til;
    bli sett i gang;
    Приклад
    • møtet begynner kl. 13;
    • skuleåret begynner i august
    • brukt med upersonleg subjekt
      • det begynte å regne
  4. syne tidlege teikn til;
    vere i ferd med
    Приклад
    • ho begynner å bli gammal
  5. ha sitt startpunkt
    Приклад
    • stien begynner ved parkeringsplassen

Фіксовані вирази

  • begynne for seg sjølv
    skape si eiga næringsverksemd
    • seie opp jobben og begynne for seg sjølv
  • til å begynne med
    i byrjinga;
    førebels
    • til å begynne med var skulpturen omstridd
Сторінка статті

p.m. 2

абревіатура

Походження

frå engelsk; forkorting for latin post meridiem

Значення та вживання

etter middag, brukt på engelsk om tidsrommet frå kl. 12.00 til kl. 24.00
Сторінка статті

kalenderdag

іменник чоловічий

Значення та вживання

dag i kalenderen rekna frå kl. 00.00 til 24.00
Сторінка статті