Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
74 результатів

Словник букмола 38 oppslagsord

EU

абревіатура

Вимова

eˋu

Значення та вживання

forkorting for Den europeiske union;
jamfør union
Сторінка статті

vise 2

дієслово

Походження

norrønt vísa; beslektet med vis (2, opprinnelig ‘gjøre vis på’

Значення та вживання

  1. la noen se;
    peke ut
    Приклад
    • hun viste meg arbeidsplassen sin;
    • vi må vise billetten;
    • jeg viser henne veien;
    • vise hvordan noe skal gjøres;
    • vis meg at du klarer det!
    • han fikk vist meg den nye sykkelen sin
  2. om måleinstrument: markere verdi
    Приклад
    • klokka viste fem på fire;
    • termometeret viste 20 kuldegrader
  3. sende av sted;
    Приклад
    • saken ble vist videre til EU-domstolen;
    • vise noen til en dyktig lege
  4. gi bevis på;
    gi uttrykk for;
    oppvise
    Приклад
    • vise hva en duger til;
    • vise tillit;
    • vise deltakelse i sorgen;
    • hun viste takknemlighet;
    • de viser interesse
  5. rette oppmerksomheten til noen mot noe
    Приклад
    • vise til gode resultater;
    • de viste til søknaden

Фіксовані вирази

  • vise bort/ut
    befale å gå bort;
    sende ut;
    utvise (1)
    • gjesten ble vist bort fra hotellet;
    • dommeren viste ut spilleren
  • vise rundt/omkring
    følge på en runde for å la noen gjøre seg kjent
    • vertskapet viste rundt på gården;
    • vi ble vist omkring i lokalene
  • vise fram
    gjøre så noen kan se eller bli oppmerksomme på noe;
    presentere
    • vise fram det nye huset
  • vise seg
    1. la noen se seg
      • kongen viste seg på slottsbalkongen;
      • han har ikke vist seg på flere dager;
      • vis deg ikke her mer!
      • ulven har vist seg nær byen
    2. komme til syne
      • sola viste seg ikke på flere dager
    3. prøve å imponere;
      kjekke seg
      • ungdommer som liker å vise seg
    4. oppføre seg (på en bestemt måte)
      • jeg prøver å vise meg fra min beste side;
      • vis deg nå som en mann!
    5. bli klart;
      bli åpenbart
      • det viste seg å være riktig
  • vise til rette
    1. irettesette, tilrettevise
      • læreren viser eleven til rette
    2. hjelpe, rettlede
      • han viser dem til rette i lokalet
  • vise tilbake
    tilbakevise
    • vise tilbake beskyldningene
  • vise tilbake på
    peke tilbake på
Сторінка статті

forordning

іменник чоловічий або жіночий

Походження

fra tysk; av ordne

Значення та вживання

  1. Приклад
    • forordning av medisin
  2. lovbestemmelse fra en myndighet
    Приклад
    • en forordning fra keiseren
  3. i Danmark-Norge 1537–1814: allminnelig lov gitt av kongen til hele folket;
    til forskjell fra reskript
    Приклад
    • kongelig forordning
  4. i EU-rett: juridisk dokument som får lovs kraft i enkeltlandene uten å være vedtatt der
    Приклад
    • en forordning for EU;
    • forordningen om beskyttelse av personopplysninger
Сторінка статті

skjele til

Значення та вживання

bli inspirert eller påvirket av andres handlemåter eller løsninger;
ta hensyn til;
Se: skjele
Приклад
  • de skjeler til land som har lykkes med omstillingen;
  • vi må skjele til hva som skjer i EU
Сторінка статті

skjele

дієслово

Походження

fra lavtysk

Значення та вживання

  1. ikke kunne se i samme retning med begge øynene på grunn av synsfeil
    Приклад
    • han skjelte på begge øynene
  2. se til siden eller på skrå, uten å snu hodet
    Приклад
    • skjele til siden;
    • han skjeler ned på svarene mine

Фіксовані вирази

  • skjele til
    bli inspirert eller påvirket av andres handlemåter eller løsninger;
    ta hensyn til
    • de skjeler til land som har lykkes med omstillingen;
    • vi må skjele til hva som skjer i EU
Сторінка статті

melde ut

Значення та вживання

Se: melde
  1. si opp medlemskap
    Приклад
    • melde seg ut av partiet;
    • britene meldte landet ut av EU
  2. ikke lenger være en del av
    Приклад
    • en kan ikke melde seg ut av samfunnet
Сторінка статті

bekjenne seg som

Значення та вживання

åpent erklære at en er;
Приклад
  • bekjenne seg som kristen;
  • bekjenne seg som EU-tilhenger
Сторінка статті

akkreditere

дієслово

Вимова

akrediteˊre

Походження

av fransk accréditer ‘vise tillit’

Значення та вживання

  1. gi fullmakt til å være offisiell utsending eller til å være til stede
    Приклад
    • diplomater nyter immunitet i det landet de er akkreditert;
    • flere hundre pressefolk er akkreditert til EU-toppmøtet
    • brukt som adjektiv:
      • akkreditert diplomat;
      • akkrediterte pressefolk
  2. gi offisiell godkjenning (til virksomhet, organisasjon, institusjon)
    Приклад
    • bli akkreditert som universitet;
    • akkreditere nye masterutdanninger;
    • utføre tester på et akkreditert laboratorium
    • brukt som adjektiv:
      • akkrediterte universiteter
  3. gi fullmakt til å få penger utbetalt hos tredjemann
Сторінка статті

tilslutning

іменник чоловічий або жіночий

Походження

av tilslutte

Значення та вживання

  1. det at noen sier seg enig i en idé, en mening, et forslag eller lignende;
    Приклад
    • få tilslutning for noe;
    • teoriene hans vant aldri særlig tilslutning her hjemme
  2. Приклад
    • diskutere norsk tilslutning til EU

Фіксовані вирази

Сторінка статті

melde 2

дієслово

Походження

fra lavtysk ‘forråde’

Значення та вживання

  1. si fra om en ulovlig handling til myndighetene, særlig politiet;
    anmelde
    Приклад
    • melde saken til politiet;
    • bli meldt for tyveri
  2. gi til kjenne;
    gi beskjed om, varsle;
    kunngjøre, rapportere
    Приклад
    • melde sin ankomst;
    • melde brann;
    • melde forfall;
    • det er meldt regn;
    • bli meldt savnet;
    • det meldes om nye kamper ved fronten
  3. Приклад
    • kan du melde meg når du har kommet hjem?
  4. i kortspill: gi til kjenne (det spillet en tror en har kort til)
    Приклад
    • melde to spar;
    • melde pass;
    • det er din tur til å melde
  5. gi en (skriftlig) vurdering av;
    omtale offentlig;
    jamfør anmelde
    Приклад
    • melde nye bøker;
    • melde musikk

Фіксовані вирази

  • med respekt å melde
    om jeg så må si;
    unnskyld uttrykket;
    sant å si
    • han var, med respekt å melde, temmelig beruset
  • melde fra
    varsle
    • de meldte fra om brannen
  • melde inn
    registrere som medlem
    • melde seg inn i en miljøorganisasjon;
    • moren meldte henne inn i speideren
  • melde opp
    registrere for eksamen eller annen prøve
    • melde seg opp til eksamen;
    • trafikkskolen meldte ham opp til oppkjøring
  • melde på
    registrere som deltaker
    • melde seg på et kurs;
    • tretti filmar er melde på til festivalen
  • melde seg
    1. (møte opp og) erklære seg interessert i eller klar til noe
      • melde seg som frivillig;
      • ni søkere har meldt seg;
      • de meldte seg til tjeneste
    2. vise seg, komme
      • når behovet melder seg;
      • ty til vold når problemene melder seg
  • melde ut
    1. si opp medlemskap
      • melde seg ut av partiet;
      • britene meldte landet ut av EU
    2. ikke lenger være en del av
      • en kan ikke melde seg ut av samfunnet
Сторінка статті

Словник нюношка 36 oppslagsord

EU

абревіатура

Вимова

eˋu

Значення та вживання

forkorting for Den europeiske unionen; jamfør union
Сторінка статті

forordning

іменник жіночий

Походження

frå tysk; av ordne

Значення та вживання

  1. lovbod frå ei myndingheit
    Приклад
    • ei forordning frå keisaren
  2. i Danmark-Norge 1537–1814: allminneleg lov gjeven av kongen til heile folket;
    til skilnad frå reskript
    Приклад
    • kongeleg forordning
  3. i EU-rett: juridisk dokument som gjeld som ei lov i dei einskilde landa utan å vere vedteken der
    Приклад
    • ei forordning for EU;
    • forordninga om handel som kryssar grensene
Сторінка статті

kongruere

kongruera

дієслово

Походження

av latin ‘treffe saman, passe saman’

Значення та вживання

  1. om geometriske figurar: vere heilt like;
  2. samsvare, følgjast åt;
    falle saman;
    Приклад
    • landet har langsiktige mål som kongruerer med måla til EU
  3. i grammatikk: vise kongruens (3)
    Приклад
    • kongruere i kjønn og tal
Сторінка статті

surfe

surfa

дієслово

Вимова

surˋfe eller  sørˋfe

Походження

frå engelsk, av surf ‘brenning’

Значення та вживання

  1. drive med surfing (1)
    Приклад
    • i ferien lærte vi å surfe på bølgjene
  2. i overført tyding: dra fordel av
    Приклад
    • partiet surfa på EU-skepsisen
  3. søkje i datanettverk
    Приклад
    • surfe på internett
Сторінка статті

eutrof

прикметник

Походження

av gresk eutrofos ‘velnærande’, av eu- og trophe ‘ernæring’

Значення та вживання

  1. om vekstvilkår: næringsrik;
    til forskjell frå oligotrof
  2. om planter: som får god næring, som veks og trivst
    Приклад
    • eutrofe planter
Сторінка статті

eu-

префікс

Вимова

ev-

Походження

av gresk eu ‘god(t), vel’

Значення та вживання

prefiks (1) brukt i nokre importord for å vise at noko er godt eller vel;
delvis jamstilt med ev-;
i ord som eufori, eugenikk og eutrof
Сторінка статті

utanfor, utafor

прийменник

Значення та вживання

  1. på eller ved utsida av bygning, hus eller liknande;
    bortanfor eller på andre sida av eit avgrensa område;
    ikkje innanfor
    Приклад
    • stå utanfor huset;
    • bli med utanfor;
    • livet utanfor fengselsmurane;
    • bu utanfor byen;
    • ha arbeid utanfor heimkommunen;
    • vere utanfor rekkjevidd
  2. i overført tyding: bortanfor eller på andre sida av eit område, felt, tema og liknande
    Приклад
    • utanfor fare;
    • han talte heilt utanfor manus;
    • dette er utanfor alle reglar;
    • pasienten er utanfor livsfare;
    • ha barn utanfor ekteskap
  3. utan tilhøyrsle eller deltaking i ei gruppe;
    ikkje med i
    Приклад
    • stå utanfor EU;
    • falle utanfor arbeidsmarknaden
  4. brukt som adverb: på utsida
    Приклад
    • utanfor skein sola;
    • han venta utanfor

Фіксовані вирази

  • halde seg utanfor
    ikkje delta i noko;
    ikkje blande seg inn i noko
    • eg heldt meg utanfor denne diskusjonen;
    • han heldt seg utanfor leiarstriden
  • halde utanfor
    1. la vere å informere nokon;
      ikkje la bli med
      • mannen heldt henne utanfor planlegginga;
      • barna vart haldne utanfor leiken
    2. ikkje rekne med noko eller nokon;
      ikkje ta med noko eller nokon
      • om du held stipendet utanfor, kor mykje tener du i året?
  • kjenne seg utanfor
    kjenne at ein ikkje er informert eller at ein er isolert;
    ikkje få delta i ei gruppe, ein krins eller det sosiale livet på lik linje med andre
    • han kjente seg utanfor på jobben
  • vere utanfor
    vere trøytt og uopplagd;
    vere nedfor, i ulag eller deprimert
Сторінка статті

melde 3

melda

дієслово

Походження

frå lågtysk ‘forråde’

Значення та вживання

  1. seie frå om ei ulovleg handling til styresmaktene, særleg politiet
    Приклад
    • melde saka til lensmannen;
    • bli meld for ærekrenking
  2. gje til kjenne;
    gje beskjed om, varsle;
    kunngjere, rapportere
    Приклад
    • kven kan eg melde?
    • melde brann;
    • melde forfall;
    • det er meldt regn;
    • avisene melder om nye kampar ved fronten;
    • har du noko nytt å melde ?
  3. Приклад
    • kan du melde meg når du er komen heim?
  4. i kortspel: gje til kjenne (det spelet ein trur ein har kort til)
    Приклад
    • melde to spar;
    • melde pass;
    • det er din tur til å melde
  5. gje ei (skriftleg) vurdering av;
    omtale offentleg
    Приклад
    • melde nye bøker;
    • han melde plata i avisa

Фіксовані вирази

  • med respekt å melde
    om eg så må seie;
    orsak uttrykket;
    sant å seie
    • dette er, med respekt å melde, berre tøv
  • melde frå
    varsle
    • dei melde frå om brannen
  • melde inn
    registrere som medlem
    • melde seg inn i eit lag;
    • dei melde klubben inn i forbundet
  • melde opp
    registrere for eksamen eller anna prøve
    • melde seg opp til eksamen;
    • det er trafikkskulane som melder opp elevar til oppkøyring
  • melde på
    registrere som deltakar
    • ho melde seg på franskurset;
    • skiforbundet har meldt han på til løpet
  • melde seg
    1. (møte opp og) kunngjere at ein er interessert i eller klar til noko
      • melde seg i resepsjonen når ein kjem til legen;
      • melde seg til teneste;
      • det har meldt seg ni søkjarar
    2. vise seg, kome
      • vanskane melder seg;
      • sjukdomen melde seg alt i barndomen
  • melde ut
    1. seie opp medlemskap
      • ho melde seg ut av partiet;
      • dei vil melde landet ut av EU
    2. ikkje lenger vere ein del av
      • du kan ikkje melde deg ut av samfunnet
Сторінка статті

pro 1

прийменник

Походження

frå latin

Значення та вживання

Приклад
  • vere pro EU

Фіксовані вирази

Сторінка статті

assosiere

assosiera

дієслово

Вимова

asosieˊre

Походження

av latin associare ‘sameine’, av ad ‘til’ og socius ‘samlagsbror’

Значення та вживання

  1. binde, knyte saman med assosiasjon
    Приклад
    • du og eg assosierer likt;
    • assosiere reker med sommar
  2. slutte seg til (særleg på ein lausare måte);
    gjere seg forbunden med
    Приклад
    • vere assosiert med ein organisasjon;
    • å assosiere seg med målsaka

Фіксовані вирази

  • assosiert medlem
    person eller ting som er praktisk tilknytt eit fellesskap eller ein kategori utan å oppfylle dei formelle krava for medlemskap
    • vere assosiert medlem av eit band;
    • landet er assosiert medlem av EU
Сторінка статті