Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
53 результатів

Словник букмола 25 oppslagsord

romlig

прикметник

Значення та вживання

som gjelder det fysiske eller sansbare rommet (3;
Приклад
  • en kan skille mellom logisk, romlig og abstrakt tenkning
Сторінка статті

-sle

іменник чоловічий або жіночий

Походження

norrønt -sl, -sla

Значення та вживання

suffiks brukt i visse substantiv, ofte med abstrakt betydning, som er avledet fra verb eller adjektiv;
jamfør -sel (1;
i ord som kjensle, rørsle og røynsle
Сторінка статті

generere

дієслово

Походження

fra latin ‘avle, frambringe’; av genus

Значення та вживання

lage eller skape et (ofte abstrakt eller immaterielt) produkt;
Приклад
  • selskapet genererer store inntekter;
  • vindmøllene genererte lite strøm;
  • den kunstige intelligensen genererer bilder
Сторінка статті

teoretisere

дієслово

Походження

fra tysk

Значення та вживання

  1. utvikle eller diskutere teorier om noe
    Приклад
    • boka teoretiserer litterære opplevelser
  2. gjøre overdrevet abstrakt (3, 1) og teoretisk (1);
    Приклад
    • teoretisere skolen;
    • problemet blir altfor ofte bare teoretisert
Сторінка статті

tenkning

іменник чоловічий або жіночий

Значення та вживання

  1. det å tenke;
    Приклад
    • ha anlegg for abstrakt tenkning;
    • universitetet oppmuntrer fri og selvstendig tenkning
  2. filosofisk tankegods;
    Приклад
    • den politiske tenkning i antikken;
    • ideen er typisk for teologisk tenkning anno 1450
Сторінка статті

land 1

іменник середній

Походження

norrønt land

Значення та вживання

  1. del av jordoverflaten som ikke er dekket av vann
    Приклад
    • tørt land;
    • dra båten på land;
    • legge til land;
    • få land i sikte;
    • inne ved land
  2. geografisk og politisk enhet;
    rike, stat
    Приклад
    • vårt lands historie;
    • alle landene i Europa;
    • fattige land;
    • land og folk
  3. grissgrendt område;
    landsbygd;
    til forskjell fra by (1
    Приклад
    • bo på landet;
    • tilbringe alle feriene på landet;
    • konflikten mellom by og land
  4. dyrket jord eller mark;
    jordeiendom
    Приклад
    • rydde nytt land
  5. jordbunn, grunn (1, 1);
    landskap, terreng;
    område
    Приклад
    • fruktbart land;
    • flatt land
  6. forestilt eller abstrakt sted eller tilstand
    Приклад
    • barndommens land

Фіксовані вирази

  • bryte/erobre/vinne nytt land
    gjøre noe som ikke er gjort før, for eksempel innen kunst eller vitenskap
    • maleren bryter nytt land;
    • sjefen har erobret nytt land;
    • et siste forsøk på å vinne nytt land
  • den må du lenger ut på landet med
    dette får du meg ikke til å tro
  • gudsord fra landet
    naiv, uerfaren person
  • gå i land
    slutte som sjømann
  • gå på land
  • hale/dra i land
    få i stand til slutt;
    berge
    • dra i land en avtale;
    • de halte seieren i land
  • her til lands
    her i landet
  • i land
    • på landjorda
      • ta arbeid i land etter noen år til sjøs
    • opp på eller inn til land
      • hoppe i land fra båten;
      • vrakgods som driver i land
  • land og strand
    indre og ytre strøk;
    mange steder;
    hele landet
    • dra land og strand rundt
  • på land
    på landjorda
    • arbeide både til sjøs og på land
  • ro seg i land
    komme seg ut av en knipe (ved å endre taktikk)
  • se land
    se enden på et langvarig arbeid eller lignende
  • til lands
    • inn til land;
      i land (2)
      • her skal gassen føres til lands
    • på landjorda;
      på land
      • vindmøller til havs og til lands
  • vite hvor landet ligger
    forstå den aktuelle situasjonen
Сторінка статті

grad 1

іменник чоловічий

Походження

av latin gradus ‘skritt, trinn’

Значення та вживання

  1. steg (1) på en konkret eller abstrakt skala;
    intensitet, styrke
    Приклад
    • i den grad en kan snakke om ytringsfrihet;
    • landet har høy grad av selvforsyning;
    • i hvilken grad er det tilrådelig?
    • saken var i høyeste grad alvorlig
  2. Приклад
    • embetseksamen av høyere grad;
    • en akademisk grad;
    • majors grad
  3. i språkvitenskap: betegnelse for formene positiv, komparativ eller superlativ av et adjektiv (eller adverb)
    Приклад
    • norske adjektiver bøyes i grad (lys – lysere – lysest) og genus
  4. i matematikk: potens (2)
    Приклад
    • en ligning av første, andre eller tredje grad har den ukjente i første, andre eller tredje potens
  5. enhet for vinkelmål som svarer til ¹⁄₉₀ av en rett vinkel eller ¹⁄₃₆₀ av en sirkel;
    jamfør gon
    Приклад
    • en vinkel på 60 grader;
    • et vinkelmål på 60°
  6. enhet som en meridian eller en parallellsirkel inndeles i
    Приклад
    • 71 grader nord;
    • Tromsø by ligger på 67° nord
  7. enhet for temperatur
    Приклад
    • vann koker ved 100 grader celsius (100 °C);
    • det er nesten 30 grader ute nå

Фіксовані вирази

  • forhør av tredje grad
    forhør under tortur
  • gå gradene
    avansere steg for steg (i yrke eller lignende)
  • i/til en viss grad
    delvis
    • jeg vil til en viss grad gi dem rett;
    • i en viss grad kan en tolke resultatet negativt
  • stige i gradene
    rykke opp;
    avansere
  • så til de grader
    brukt forsterkende;
    veldig, innmari
    • han overdriver så til de grader
Сторінка статті

abstrakt 3

прикметник

Вимова

abstrakˊt

Походження

fra latin abstractus, perfektum partisipp av abstrahere

Значення та вживання

  1. som bare kan fattes gjennom tanken;
    løsreven fra det sanselige;
    Приклад
    • abstrakt tenkning;
    • abstrakte begreper;
    • matematikk er en abstrakt vitenskap
  2. i språkvitenskap: som betegner en egenskap, tilstand eller handling
    Приклад
    • i abstrakt betydning av ordet;
    • ‘skjønnhet’ er et abstrakt substantiv

Фіксовані вирази

Сторінка статті

unn-

префікс

Значення та вживання

prefiks (1) som blant annet uttrykker (en abstrakt) bevegelse bort fra noe eller det å være uten noe;
i ord som unnfallen, unngå og unnvære
Сторінка статті

uhåndgripelig, uhandgripelig

прикметник

Значення та вживання

som er vanskelig å oppfatte og forstå;
abstrakt, udefinerbar, diffus;
Приклад
  • subtile og uhåndgripelige kjønnsforskjeller
Сторінка статті

Словник нюношка 28 oppslagsord

grad 1

іменник чоловічий або жіночий

Походження

av latin gradus ‘steg, trinn’

Значення та вживання

  1. steg på ein konkret eller abstrakt skala;
    Приклад
    • landet har stor grad av sjølvforsyning;
    • ulike grader av straff;
    • grada av stønad kan variere;
    • i den grad ein kan kalle dette venskap
  2. rang, nivå av utvikling
    Приклад
    • ei akademisk grad;
    • embetseksamen av lågare grad
  3. i språkvitskap: nemning for formene positiv, komparativ og superlativ av eit adjektiv (eller adverb)
    Приклад
    • norske adjektiv blir bøygde i grad (fin – finare – finast) og genus
  4. i matematikk: potens (2)
    Приклад
    • ei likning av første, andre eller tredje grad har den ukjende i første, andre eller tredje potens
  5. eining for vinkelmål som svarer til ¹⁄₉₀ av ein rett vinkel, ¹⁄₃₆₀ av ein sirkel;
    jamfør gon
    Приклад
    • ein vinkel på 60 grader;
    • eit vinkelmål på 60°
  6. eining for inndeling i meridianar og parallellsirklar
    Приклад
    • på 67 grader nordleg breidd;
    • 70° nord
  7. eining for temperatur
    Приклад
    • vatn koker ved 100 grader celsius (100 °C);
    • det er 25 grader ute

Фіксовані вирази

  • forhøyr av tredje grad
    forhøyr under tortur
  • gå gradene
    avansere steg for steg (i eit yrke eller liknande)
  • i/til ei viss grad
    til dels, litt
    • i ei viss grad kan ein seie det;
    • eg er til ei viss grad einig med deg
  • stige i gradene
    rykkje opp;
    avansere
  • så til dei grader
    brukt forsterkande;
    særs, veldig, i høg grad
    • konserten innfridde så til dei grader;
    • ho var så til dei grader misunneleg
Сторінка статті

lekamleggjere

lekamleggjera

дієслово
розділений інфінітив: -a

Значення та вживання

gje (noko abstrakt eller immaterielt) lekamleg form
Сторінка статті

-sle

іменник жіночий

Походження

same opphav som -sel (1

Значення та вживання

suffiks brukt i visse substantiv, ofte med abstrakt tyding, som er avleidd frå verb eller adjektiv;
jamfør -sel (1;
i ord som kjensle, rørsle og røynsle
Сторінка статті

generere

generera

дієслово

Походження

frå latin ‘avle’; av genus

Значення та вживання

lage eller skape eit (ofte abstrakt eller immaterielt) produkt;
Приклад
  • selskapet genererte store inntekter;
  • solcellepanelet genererer godt med straum;
  • den kunstige intelligensen genererer tekst
Сторінка статті

tenking

іменник жіночий

Значення та вживання

  1. det å tenkje;
    Приклад
    • vere god til abstrakt tenking;
    • dei er mest opptekne av rasjonell tenking
  2. filosofisk tankegods;
    Приклад
    • moderne politisk tenking;
    • ideen kjem frå tidleg historisk tenking
Сторінка статті

teoretisere

teoretisera

дієслово

Походження

frå tysk

Значення та вживання

  1. utvikle eller diskutere teoriar om noko
    Приклад
    • føredraget teoretiserer moderne lyrikk
  2. gjere overdrive abstrakt (3, 1) og teoretisk (1);
    Приклад
    • teoretisere skulen;
    • det hjelper ikkje å teoretisere problemet
Сторінка статті

uhandgripeleg

прикметник

Значення та вживання

som er vanskeleg å oppfatte og forstå;
ubestemmeleg, abstrakt, diffus;
Приклад
  • uhandgripeleg kunst
Сторінка статті

land 1

іменник середній

Походження

norrønt land

Значення та вживання

  1. del av jordoverflata som ikkje er dekt av vatn
    Приклад
    • tørt land;
    • båten la frå land;
    • dra båten på land;
    • ro til land;
    • inne ved land
  2. geografisk og politisk eining;
    rike, stat
    Приклад
    • her i landet;
    • dei afrikanske landa;
    • rike land;
    • land og folk
  3. grisgrendt område;
    landsbygd;
    til skilnad frå by (1, 1)
    Приклад
    • bu på landet;
    • flytte frå landet til byen;
    • gjensidig forståing mellom by og land
  4. dyrka jordstykke eller mark;
    jordeigedom
    Приклад
    • dei busette seg og rydda nytt land
  5. jordbotn, grunn (1, 1);
    terreng, lende;
    område
    Приклад
    • fruktbart land
  6. førestelt eller abstrakt stad eller tilstand
    Приклад
    • barndomens land

Фіксовані вирази

  • bryte/erobre/vinne nytt land
    gjere noko som ikkje er gjort før, til dømes innan kunst eller vitskap
    • prosessen var eit forsøk på å bryte nytt land;
    • musikken erobrar nytt land;
    • forskarane vann nytt land for vitskapen
  • den må du lenger ut på landet med
    dette får du meg ikkje til å tru
  • gudsord frå landet
    naiv, urøynd person
  • gå i land
    slutte som sjømann
  • gå på land
  • hale/dra i land
    få i stand til sist;
    berge
    • hale i land sigeren;
    • dei drog prosjektet i land
  • her til lands
    her i landet
  • i land
    • på landjorda
      • ta arbeid i land etter nokre år til sjøs
    • opp på eller inn til land
      • hoppe i land frå båten;
      • vrakgods som driv i land
  • land og strand
    indre og ytre strok;
    mange stader;
    heile landet
    • fare land og strand rundt
  • på land
    på landjorda
    • forsøpling både i havet og på land
  • ro seg i land
    kome seg ut av ein floke (ved å endre taktikk)
  • sjå land
    sjå enden på eit langvarig arbeid eller liknande
  • ta land
    om båt: nå stranda
  • til lands
    • inn til land;
      i land (2)
      • kome seg til lands
    • på landjorda;
      på land
      • trafikken til lands, til sjøs og i lufta
  • vite kvar landet ligg
    skjøne den aktuelle situasjonen
Сторінка статті

kinetisk

прикметник

Походження

jamfør kinetikk

Значення та вживання

som gjeld rørsle

Фіксовані вирази

  • kinetisk energi
    energi hos ein lekam som er i rørsle;
    rørsleenergi
  • kinetisk gassteori
    teori som forklarer fysiske eigenskapar hos gassar som eit resultat av rørsle hos dei einskilde molekyla
  • kinetisk kunst
    visuell og mekanisk abstrakt kunst som nyttar rørsle som kunstnarleg verkemiddel
Сторінка статті

abstrakt 3

прикметник

Вимова

abstrakˊt

Походження

av latin abstractus, perfektum partisipp av abstrahere

Значення та вживання

  1. som er abstrahert;
    lausriven frå det sanselege, røynlege;
    uhandgripeleg, ulekamleg;
    Приклад
    • abstrakt tenking;
    • abstrakte omgrep;
    • matematikk er ein abstrakt vitskap
  2. i språkvitskap: som nemner ein eigenskap, tilstand eller ei handling;
    Приклад
    • ‘tanke’ og ‘gjerning’ er abstrakte substantiv

Фіксовані вирази

Сторінка статті