Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
57 результатів

Словник букмола 39 oppslagsord

fait accompli

іменник середній

Вимова

fetakåmpliˊ

Походження

av fransk fait ‘faktum’ og accomplir ‘fullbyrde’

Значення та вживання

avgjort sak;
Приклад
  • stå overfor et fait accompli
Сторінка статті

positiv 4

прикметник

Походження

gjennom fransk; fra latin positivus ‘satt, gitt’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • ha en positiv innstilling;
    • stille seg positiv til noe;
    • et positivt svar;
    • de er alltid så positive og smilende
  2. som er bedre enn ventet;
    Приклад
    • konserten ble en overraskende positiv opplevelse
  3. rosende, oppmuntrende, byggende
    Приклад
    • artisten har fått mye positiv kritikk;
    • støtte opp under positive tendenser
  4. som er ansett som reell (1), bestemt, faktisk (1)
    Приклад
    • positiv viten
    • brukt som adverb: avgjort, helt sikkert
      • jeg vet det positivt;
      • dette er positivt en feil
  5. som inneholder det en har testet for, for eksempel innen medisin eller lignende
    Приклад
    • graviditetstesten var positiv;
    • løgndetektoren gav falskt positivt utslag
    • brukt som substantiv:
      • flere av prøvene kan være falske positiver, altså at de feilaktig sier at prøven var positiv
  6. i matematikk: som er større enn null;
    på plussiden
    Приклад
    • positive tall;
    • landet har for tiden en positiv handelsbalanse
  7. om elektrode: som strømmen går ut fra
Сторінка статті

uavgjort

прикметник

Значення та вживання

  1. som ikke er avgjort (2)
    Приклад
    • et uavgjort spørsmål
  2. i idrett: som står eller ender med samme resultat for de konkurrerende partene
    Приклад
    • en uavgjort kamp;
    • det stod uavgjort til pause
    • brukt som adverb:
      • spille uavgjort 2–2
Сторінка статті

vedtatt

прикметник

Значення та вживання

som er avgjort;
bestemt, besluttet
Приклад
  • vedtatte lover;
  • den nylig vedtatte læreplanen

Фіксовані вирази

  • opplest og vedtatt
    som er allment kjent og akseptert;
    som er gjort klart;
    godkjent
    • denne praksisen er for lengst opplest og vedtatt;
    • at han er den beste fotballspilleren er vel opplest og vedtatt
Сторінка статті

åpen

прикметник

Походження

norrønt opinn ‘vendt oppover’; beslektet med opp

Значення та вживання

  1. ikke lukket eller stengt
    Приклад
    • et åpent vindu;
    • skjorta er åpen i halsen;
    • veien over fjellet er åpen for trafikk;
    • en åpen bok
  2. ikke tildekket;
    uten ly
    Приклад
    • en åpen båt;
    • stedet ligger åpent for vind og vær
  3. med god plass fritt utsyn;
    vid
    Приклад
    • komme ut i åpent hav;
    • en stor, åpen slette
  4. som ikke er fylt;
    tom, ledig
    Приклад
    • skjemaet har en åpen plass til underskrift;
    • stillingen står åpen ut året
  5. tilgjengelig for offentligheten
    Приклад
    • museet er åpent på søndager;
    • partiet arrangerte et åpent møte
  6. som ikke skjuler avgjørelser og handlinger
    Приклад
    • arbeide for et åpnere samfunn
  7. uten forbehold;
    Приклад
    • være åpen mot noen
    • brukt som adverb:
      • snakke åpent om noe
  8. klar, tydelig;
    • brukt som adverb:
      • en åpent homofil fotballspiller
  9. Приклад
    • ha et åpent blikk for skjevhetene i samfunnet;
    • være åpen for motpartens synspunkter
  10. ikke avgjort, uløst
    Приклад
    • et åpent spørsmål
  11. med mulighet for utvidelser;
    som kan bygges videre ut
    Приклад
    • dataspill med fleksible og åpne systemer
  12. om vokal: som dannes med lav tungestilling;
    om stavelse: som slutter på vokal

Фіксовані вирази

  • for åpen scene
    1. med sceneteppet trukket fra
      • applaus for åpen scene
    2. som alle kan observere
      • krangle for åpen scene
  • for åpne dører
    med adgang for publikum
    • rettssaken gikk for åpne dører
  • holde øyne og ører åpne
    følge nøye med
  • holde åpen
    la butikk eller annen virksomhet være åpen for kunder
  • ligge åpent i dagen
    være helt tydelig
    • årsaken lå åpent i dagen
  • med åpne øyne
    med bevissthet om hva en gjør
    • begå lovbrudd med åpne øyne;
    • gå inn i en vanskelig situasjon med åpne øyne
  • på åpen gate
    i full offentlighet så forbipasserende kan se det
    • bli slått ned på åpen gate
  • spille med åpne kort
    ikke skjule noe
  • ta imot med åpne armer
    ta imot med velvilje og glede
  • under åpen himmel
    ute i det fri
  • åpent brev
    skriftlig henvendelse til en person eller institusjon som offentliggjøres i pressen
  • åpent landskap
    1. landskap uten skog, åser eller fjell som stenger for utsyn
  • åpent sår
    1. sår som ikke har fått skorpe
    2. vond konflikt
  • åpent vann
    isfritt vann
Сторінка статті

post festum

прислівник

Походження

fra latin ‘etter festen’

Значення та вживання

for sent
Приклад
  • gratulasjonen kom post festum;
  • denne debatten skjer temmelig post festum, siden saken allerede er avgjort
Сторінка статті

gjenopptakelseskommisjon, gjenopptagelseskommisjon, gjenopptakingskommisjon, gjenopptaingskommisjon

іменник чоловічий

Значення та вживання

kommisjon (1) som vurderer om en straffesak som er avgjort av domstolene, skal behandles på nytt
Приклад
  • gjenopptakelseskommisjonen tillot ny behandling av den gamle straffesaken
Сторінка статті

walkover

іменник чоловічий

Вимова

våˊkåver

Походження

fra engelsk av walk ‘gå’ og over ‘over’, opprinnelig om hesteveddeløp der en rytter som møtte som den eneste, kunne ri over banen i selvvalgt tempo uten konkurrenter

Значення та вживання

  1. i idrett: det at en deltaker eller et lag vinner fordi motstanderen ikke stiller opp
    Приклад
    • laget vant på walkover
  2. i idrett: det at en deltaker eller et lag avanserer fra en omgang uten å spille fordi turneringen har ulikt antall deltakere
    Приклад
    • laget har walkover i første runde av cupen
  3. det å bli valgt uten motkandidat
    Приклад
    • valget ble avgjort på walkover
  4. oppgjør med svært svak motstand
    Приклад
    • Slovakia i andre runde er ingen walkover;
    • kampen ble en ren walkover der hjemmelaget vant 8–0
Сторінка статті

salig

прикметник

Походження

fra lavtysk; beslektet med sæl

Значення та вживання

  1. som får evig liv;
    Приклад
    • dø salig i troen på Jesus Kristus;
    • enhver blir salig i sin tro
  2. særlig brukt om kjente personer: avdød
    Приклад
    • hadde min salig mor levd, hadde dette vært avgjort for lengst;
    • sitere noe som salige Henrik Ibsen skrev
  3. svært lykkelig
    Приклад
    • en salig glede;
    • et salig smil;
    • se salig ut
    • brukt som adverb:
      • være salig full

Фіксовані вирази

  • en salig blanding
    uensartet sammenstilling
    • en salig blanding av nytt og gammelt
Сторінка статті

topplan, topp-plan

іменник середній

Значення та вживання

  1. høyeste politiske, administrative, faglige eller lignende plan (2, 3);
    toppnivå
    Приклад
    • møter på topplan;
    • alt er avgjort på topplanet
  2. høyeste nivå av kvalitet eller lignende
    Приклад
    • de konkurrerer på topplanet
  3. øverste etasje
    Приклад
    • vi parkerte på topplanet
Сторінка статті

Словник нюношка 18 oppslagsord

positiv 4

прикметник

Походження

gjennom fransk; frå latin positivus ‘sett, gjeven’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • ha eit positivt syn;
    • stille seg positiv til;
    • eit positivt svar;
    • vere smilande og positiv
  2. som er betre enn venta;
    Приклад
    • dette resultatet var overraskande positivt
  3. rosande, oppmuntrande, byggjande
    Приклад
    • denne forfattaren har fått mykje positiv kritikk;
    • støtte opp under positive tendensar
  4. som blir vurdert som røynleg, sann (1, 1), faktisk (1)
    Приклад
    • positiv kunnskap
    • brukt som adverb: avgjort, heilt visst
      • eg veit det positivt;
      • det er positivt heilt feil
  5. som inneheld det ein har testa for, til dømes innan medisin og liknande
    Приклад
    • graviditetstesten var positiv;
    • testen gjev dessverre mange falskt positive resultat
    • brukt som substantiv:
      • løgndetektoren gjev uheldigvis ein del falske positivar
  6. i matematikk: som er større enn null;
    på plussida
    Приклад
    • positive tal;
    • landet har for tida ein positiv handelsbalanse
  7. om elektrode: som straumen går ut frå
Сторінка статті

post festum

прислівник

Походження

frå latin ‘etter festen’

Значення та вживання

for seint
Приклад
  • invitasjonen kom post festum;
  • protestane kom ganske post festum, sidan saka allereie var avgjort
Сторінка статті

topplan, topp-plan

іменник середній

Значення та вживання

  1. høgaste politiske, administrative, faglege eller liknande plan (2, 3);
    Приклад
    • alt er avgjort på topplanet;
    • eit møte på topplanet
  2. høgaste nivå (2) av kvalitet eller liknande
    Приклад
    • kunst på topplanet;
    • dei konkurrerer på topplanet
  3. øvste etasje
    Приклад
    • dei parkerte på topplanet
Сторінка статті

utgjord

прикметник

Значення та вживання

som om det var avgjort av lagnaden;
forheksa, fortrolla;
forbaska, ergerleg
Приклад
  • det er som det var utgjort;
  • det var da utgjort at dette skulle hende;
  • ein utgjord dag
Сторінка статті

vedtatt

прикметник

Значення та вживання

som er avgjort, bestemt;

Фіксовані вирази

  • opplesen og vedtatt
    ei vanleg oppfatning
Сторінка статті

vedteken

прикметник

Значення та вживання

som er avgjort, bestemt;
Приклад
  • vedtekne lover

Фіксовані вирази

  • opplesen og vedteken
    ei vanleg oppfatning
    • ein opplesen og vedteken praksis
Сторінка статті

mandat

іменник середній

Походження

frå latin , av mandare ‘påleggje, gje i oppdrag’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • ha mandat til å gjere noko;
    • ha mandat frå styret
  2. arbeidsoppgåve, oppdrag
    Приклад
    • nemnda har fått eit vidt mandat
  3. verv som representant i ei folkevald forsamling;
    plass på Stortinget eller liknande
    Приклад
    • partiet fekk to nye mandat ved valet
  4. styring, forvalting, overhøgd, særleg over tidlegare koloniar

Фіксовані вирази

  • bunde mandat
    standpunkt som er avgjort på førehand
    • dei fekk bunde mandat frå partiet
Сторінка статті

basta

вигук

Походження

frå italiensk , presens av bastare ‘vere nok’

Значення та вживання

  1. brukt for å uttrykkje at noko er avgjort
    Приклад
    • slik skriv vi nynorsk, basta!

Фіксовані вирази

  • basta bom
    brukt for å understreke ei ytring
    • ho burde hatt denne jobben. Basta bom!
  • dermed basta!
    brukt for å avslutte ei meiningsytring
    • eg har sagt nei, dermed basta!
Сторінка статті

bunde mandat

Значення та вживання

standpunkt som er avgjort på førehand;
Sjå: mandat
Приклад
  • dei fekk bunde mandat frå partiet
Сторінка статті

skjøn, skjønn 1

іменник середній

Походження

norrønt skyn

Значення та вживання

  1. dømekraft;
    forstand, vit;
    vurdering
    Приклад
    • ha skjøn på noko;
    • etter mitt skjøn er dette bra greier
  2. omdøming, vurdering eller takst føreteke av det offentlege
    Приклад
    • halde offentleg skjøn;
    • få noko avgjort ved skjøn
Сторінка статті