Avansert søk

11 treff

Nynorskordboka 11 oppslagsord

anno

adverb

Opphav

av latin annus ‘år’

Tyding og bruk

brukt ved opplysning av år: i året, frå året;
jamfør pro anno
Døme
  • Noreg anno 2015;
  • eit hus anno 1850

Faste uttrykk

  • anno Domini
    i det Herrens år;
    forkorta AD el. a.D.

annuell

adjektiv

Uttale

annuelˊl

Opphav

gjennom fransk; frå latin annus ‘år’

Tyding og bruk

annuitet

substantiv hankjønn

Uttale

anuiteˊt

Opphav

gjennom fransk, frå mellomalderlatin; av latin annus ‘år’

Tyding og bruk

fast sum av renter og avdrag som skal betalast kvar termin til dess eit lån er nedbetalt

annal

substantiv hankjønn

Uttale

anaˊl

Opphav

frå latin ‘årleg’, av annus ‘år’

Tyding og bruk

  1. skrift frå eldre tider med oppskrifter av samtidige hendingar frå år til år
    Døme
    • klostera i mellomalderen førte annalar
  2. Døme
    • annalane frå universitetet

annus horribilis

substantiv inkjekjønn

Uttale

anˊnus horiˊbilis

Opphav

frå latin

Tyding og bruk

frykteleg år
Døme
  • eit annus horribilis for regjeringa

annus mirabilis

substantiv inkjekjønn

Uttale

anˊnus miraˊbilis

Opphav

frå latin ‘år med miraklar’

Tyding og bruk

storarta år
Døme
  • eit annus mirabilis i historia vår

pro anno

adverb

Opphav

av latin annus ‘år’

Tyding og bruk

for året, per år;
årleg;
forkorta p.a.
Døme
  • renta er fem prosent pro anno

decennium, desennium

substantiv inkjekjønn

Uttale

desenˊnium

Opphav

av latin decem ‘ti’ og annus ‘år’

Tyding og bruk

tidsrom på ti år;
Døme
  • sitje med makta i eit heilt decennium;
  • bu ein plass i fleire decennium

jubelår

substantiv inkjekjønn

Opphav

gjennom latin annus jubilaeus ‘jubelår’ og gresk iobelaios; frå hebraisk jobel ‘basun’, (av di det jødiske jubelåret vart innleidd med basunblåsing)

Tyding og bruk

  1. jødisk festår som blir halde kvart 50. år
  2. festår i den romersk-katolske kyrkja (som blir halde kvart 25. år) da kyrkja tilbyr avlat til dei som oppfyller visse vilkår
  3. år med sterk framgang, stort utbyte eller liknande
    Døme
    • 2007 vart eit jubelår for sal av økologiske matvarer
  4. tid for sjeldan hending
    Døme
    • slikt hender berre kvart jubelår

millennium

substantiv inkjekjønn

Opphav

frå nylatin; av latin mille ‘tusen’ og annus ‘år’

Tyding og bruk

  1. tidsrom på tusen år