Avansert søk

Nynorskordboka 18 oppslagsord

tvert

adverb

Opphav

nøytrum av tverr

Tyding og bruk

brått, plutseleg;
momentant
Døme
- bli tvert slutt;
- straumen vart tvert borte;
- eg kjem tvert
i retning som kryssar lengderetninga;
tvers
Døme
- tvert over fjorden;
- tvert igjennom;
- dele seg på tvert;
- liggje på tvert i senga
fullstendig, heilt;
beint, plent
Døme
- svare tvert nei;
- det er tvert umogleg

Faste uttrykk

bryte over tvert
slutte heilt
ho braut over tvert med all politisk verksemd
tvert imot
1. heilt motsett;
  omvendt
  tilhøva har ikkje vorte betre, snarare tvert imot
2. rett overfor (1)
  ho sat tvert imot han
tvert om
heilt motsett;
omvendt
vêret vart ikkje betre, tvert om vart det verre

tverr

adjektiv

Opphav

norrønt þverr

Tyding og bruk

i dårleg humør;
gretten, vrang (5)
Døme
- vere tverr og vrang å ha med å gjere;
- eit tvert blikk
brå (2, 1), plutseleg
Døme
- ei tverr vending til høgre
som er nokså vinkelrett (i enden)
Døme
- båten er tverr bak og spiss framme;
- den tverre enden på blyanten
som snur eller går nokså vinkelrett til sides;
krapp
Døme
- ein tverr strek;
- ein tverr sving

tvert om

Tyding og bruk

heilt motsett;

omvendt;

Sjå: tvert

Døme

vêret vart ikkje betre, tvert om vart det verre

bryte over tvert

Tyding og bruk

slutte heilt;

Sjå: tvert

Døme

ho braut over tvert med all politisk verksemd

snupt

adverb

Tyding og bruk

brått, tvert
heilt, reint, fullstendig
Døme
- er du snupt gått frå vitet?

smør

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt smjǫr, smør

Tyding og bruk

næringsmiddel som ein lagar med å kinne fløyte
Døme
- ei pakke smør;
- leggje tjukt med smør på brødet;
- ete fisk med smelta smør
- - fjellsmør
  - meierismør
margarin

Faste uttrykk

blid som smør
smørblid
ha/tene til smør på brødet
ha stor nok inntekt til å greie seg
marknadssjefen har til smør på brødet;
han jobba ekstravakter for å tene til smør på brødet
jo menn/jammen/jaggu sa eg smør!
tvert imot
smør på flesk
unødvendig mykje;
dobbelt opp
informasjonen er smør på flesk
som kniv i smør
enkelt og utan hindringar
arbeidet går som kniv i smør;
han glei forbi motspelarane som kniv i varmt smør

traversere

traversera

verb

Opphav

gjennom fransk; frå seinlatin transversare

Tyding og bruk

gå eller flytte seg skrått eller på tvert
Døme
- traversere opp fjellsida
i riding: stille hesten i sidestilling når ein til dømes går over frå galopp til trav eller gang

travers

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom fransk; av latin transversus ‘som går på tvert’

Tyding og bruk

noko som går på tvers;
tverrbjelke, tverrstong
Døme
- følgje ein travers opp fjellsida;
- byte travers i bilen
det å traversere
Døme
- turen starta med ein travers langs fjellryggen

tvert imot

Tyding og bruk

Sjå: imot, tvert

heilt motsett;
omvendt
Døme
- tilhøva har ikkje vorte betre, snarare tvert imot
rett overfor (1)
Døme
- ho sat tvert imot han

imot

preposisjon

Opphav

norrønt ímót

Tyding og bruk

Døme

han kom gåande imot meg;
båten har kurs rett imot land;
imot kvelden stilna det;
han er god imot barna;
kjempe imot kriminalitet

brukt som adverb
- gå med vinden rett imot

Faste uttrykk

ha imot
meine at noko er negativt;
ikkje like, rekne som dårleg
eg har ikkje noko imot å hjelpe til;
kva har du imot ho?
seie imot
uttrykkje usemje;
innvende, protestere
vere modig nok til å seie imot;
ungdomar som seier læraren imot
tale nokon midt imot
ope og uredd seie seg usamd med ein person eller ei gruppe med makt
han talte si eiga regjering midt imot
tale Roma midt imot
ope og uredd tale mot autoritetane
tvert imot
1. heilt motsett;
  omvendt
  tilhøva har ikkje vorte betre, snarare tvert imot
2. rett overfor (1)
  ho sat tvert imot han

Resultater per side: