Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
9 treff

Nynorskordboka 9 oppslagsord

afrikansk

adjektiv

Uttale

afrikaˊnsk

Tyding og bruk

som gjeld Afrika og afrikanarar
Døme
  • afrikansk kultur
Artikkelside

land 1

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt land

Tyding og bruk

  1. del av jordoverflata som ikkje er dekt av vatn
    Døme
    • tørt land;
    • båten la frå land;
    • dra båten på land;
    • ro til land;
    • inne ved land
  2. geografisk og politisk eining;
    rike, stat
    Døme
    • her i landet;
    • dei afrikanske landa;
    • rike land;
    • land og folk
  3. grisgrendt område;
    landsbygd;
    til skilnad frå by (1, 1)
    Døme
    • bu på landet;
    • flytte frå landet til byen;
    • gjensidig forståing mellom by og land
  4. dyrka jordstykke eller mark;
    jordeigedom
    Døme
    • dei busette seg og rydda nytt land
  5. jordbotn, grunn (1, 1);
    terreng, lende;
    område
    Døme
    • fruktbart land
  6. førestelt eller abstrakt stad eller tilstand
    Døme
    • barndomens land

Faste uttrykk

  • bryte/erobre/vinne nytt land
    gjere noko som ikkje er gjort før, til dømes innan kunst eller vitskap
    • prosessen var eit forsøk på å bryte nytt land;
    • musikken erobrar nytt land;
    • forskarane vann nytt land for vitskapen
  • den må du lenger ut på landet med
    dette får du meg ikkje til å tru
  • gudsord frå landet
    naiv, urøynd person
  • gå i land
    slutte som sjømann
  • gå på land
  • hale/dra i land
    få i stand til sist;
    berge
    • hale i land sigeren;
    • dei drog prosjektet i land
  • her til lands
    her i landet
  • i land
    1. på landjorda
      • ta arbeid i land etter nokre år til sjøs
    2. opp på eller inn til land
      • hoppe i land frå båten;
      • vrakgods som driv i land
  • land og strand
    indre og ytre strok;
    mange stader;
    heile landet
    • fare land og strand rundt
  • på land
    på landjorda
    • forsøpling både i havet og på land
  • ro seg i land
    kome seg ut av ein floke (ved å endre taktikk)
  • sjå land
    sjå enden på eit langvarig arbeid eller liknande
  • ta land
    om båt: nå stranda
  • til lands
    1. inn til land;
      i land (2)
      • kome seg til lands
    2. på landjorda;
      på land
      • trafikken til lands, til sjøs og i lufta
  • vite kvar landet ligg
    skjøne den aktuelle situasjonen
Artikkelside

panafrikansk

adjektiv

Tyding og bruk

som gjeld alle afrikanske land;
Artikkelside

panafrikanisme

substantiv hankjønn

Opphav

jamfør pan-

Tyding og bruk

arbeid for politisk og økonomisk samarbeid mellom alle afrikanske statar
Artikkelside

bush

substantiv hankjønn

Uttale

busj

Opphav

frå engelsk; same opphav som busk

Tyding og bruk

  1. (tropisk) landområde med krattskog
    Døme
    • den afrikanske bushen
  2. plass som ligg langt frå sentrale strøk
    Døme
    • etablere arbeidsplassar langt ute i bushen
Artikkelside

fornleivning

substantiv hankjønn eller hokjønn

Tyding og bruk

  1. leivning frå eldre tider;
    Døme
    • afrikanske fornleivningar
  2. forelda fenomen;
    noko som er gammaldags
    Døme
    • denne moten er ein fornleivning
Artikkelside

kreol

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom fransk, frå spansk criollo ‘innfødd’; frå latin creare ‘skape’

Tyding og bruk

samnemning for fleire folkegrupper, til dømes etterkomarar av spaniarar, portugisarar og franskmenn i Karibia og på dei amerikanske kontinenta, etterkomarar av afrikanske slavar i Latin-Amerika og etterkomarar av frigjevne amerikanske slavar i Liberia og Sierra Leone
Artikkelside

centime

substantiv hankjønn

Uttale

sangtiˊm

Opphav

frå fransk; av latin centum ‘hundre’

Tyding og bruk

skiljemynt verd 1/100 av ein franc (1) i Sveits og fleire afrikanske land
Artikkelside

kontinent

substantiv inkjekjønn

Opphav

frå latin , av (terra) continens ‘samanhengande (land)'

Tyding og bruk

  1. samanhengande fastland;
    Døme
    • det afrikanske kontinentet
  2. i bunden form eintal: det europeiske fastlandet
    Døme
    • reise på kontinentet
Artikkelside