Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
8 treff

Nynorskordboka 8 oppslagsord

vals 1

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom fransk; frå tysk Walzer, av walzen ‘snu seg rundt’

Tyding og bruk

  1. pardans i ¾ takt
    Døme
    • dei dansa engelsk vals
  2. musikk til vals (1, 1)

Faste uttrykk

  • slinger i valsen
    avvik frå det fastlagde;
    rot, uorden, vanskar
    • forskrifta er klar og tillet ikkje mykje slinger i valsen
Artikkelside

slinger i valsen

Tyding og bruk

avvik frå det fastlagde;
rot, uorden, vanskar;
Sjå: slinger, vals
Døme
  • forskrifta er klar og tillet ikkje mykje slinger i valsen
Artikkelside

slinger

substantiv hankjønn

Opphav

av slingre

Tyding og bruk

slingrande rørsle

Faste uttrykk

  • slinger i valsen
    avvik frå det fastlagde;
    rot, uorden, vanskar
    • forskrifta er klar og tillet ikkje mykje slinger i valsen
Artikkelside

klartekst, klårtekst

substantiv hankjønn eller hokjønn

Tyding og bruk

klar, forståeleg tekst;
klart språk
Døme
  • kodemeldinga må skrivast om til klartekst

Faste uttrykk

  • i klartekst
    med reine ord;
    utan omskrivingar
    • ho måtte seie det i klartekst: «Vi tillet ikkje barn her»
Artikkelside

gir 1

substantiv inkjekjønn

Uttale

gir

Opphav

av engelsk gear, opphavleg ‘utstyr’; samanheng med gjere

Tyding og bruk

  1. tannhjulsmekanisme som overfører roterande rørsle frå ein aksel til ein annan og gjev utveksling, og som tillet varierande fart;
    Døme
    • setje bilen i femte gir;
    • sykkelen har tolv gir;
    • skifte gir

Faste uttrykk

  • få/setje ræva i gir
    få opp farten, skunde seg
    • få ræva i gir og kom!
    • set ræva i gir og få det unnagjort!
Artikkelside

i klartekst

Tyding og bruk

utan omskrivingar;
Sjå: klartekst
Døme
  • ho måtte seie det i klartekst: «Vi tillet ikkje barn her»
Artikkelside

eittpartisystem

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

politisk system som tillet berre eitt politisk parti
Artikkelside

fleirpartisystem

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

politisk system som tillet fleire enn eitt parti;
til skilnad frå eittpartisystem
Artikkelside