Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
66 treff

Nynorskordboka 66 oppslagsord

strengt teke

Tyding og bruk

i røynda;
sant å seie;
Sjå: streng
Døme
  • strengt teke er ikkje edderkoppar insekt;
  • han brukte pengar som han strengt teke ikkje hadde
Artikkelside

bias

substantiv hankjønn

Uttale

bai´as, bi´as

Opphav

gjennom engelsk, frå gammalfransk biais ‘skrå’

Tyding og bruk

  1. feilaktig eller skeiv oppfatning av røynda som byggjer på ein systematisk veikskap i menneskeleg dømekraft
    Døme
    • mange avgjerder er påverka av kognitive biasar
  2. systematisk skeivskap eller veikskap i metoden eller materialet til ei (vitskapleg) undersøking
    Døme
    • bruke ein gjennomtenkt metode for å unngå bias i datamaterialet
Artikkelside

usannferdig

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som fortel usanningar
    Døme
    • eit usannferdig vitne
  2. som ikkje stemmer med røynda;
    Døme
    • eit usannferdig rykte
Artikkelside

i praksis

Tyding og bruk

i røynda, i realiteten;
Sjå: praksis
Døme
  • intensjonen er god, men dei får det ikkje til i praksis
Artikkelside

postmodernisme

substantiv hankjønn

Opphav

av post- og modernisme

Tyding og bruk

retning i kunst, litteratur, arkitektur og musikk prega av mindre tiltru til sikker kunnskap og ein tendens til å sjå røynda som relativ, usikker og i endring
Artikkelside

praksis

substantiv hankjønn

Opphav

av gresk prattein ‘gjere, handle’

Tyding og bruk

  1. måte å gjere noko på;
    handling som realiserer ein intensjon, plan, teori eller ei lære;
    motsett teori (2)
    Døme
    • elevane skal lære både teori og praksis
  2. yrkesverksemd eller fagleg gjeremål
    Døme
    • fysioterapeuten har opna eigen praksis
  3. del av teoretisk studium der ein får praktisk øving i faget ved å jobbe i ei bedrift;
    jamfør praksisplass
    Døme
    • eg håpar å ha praksisen min på ein barneskule
  4. opplæring eller røynsle gjennom praktisk øving
    Døme
    • skaffe seg relevant praksis gjennom sommarjobb;
    • elevane er ute i praksis
  5. skikk og bruk;
    det som er vanleg å gjere
    Døme
    • vanleg praksis er at dei besøkjande må vise legitimasjon;
    • i samsvar med dagens praksis

Faste uttrykk

  • i praksis
    i røynda, i realiteten
    • intensjonen er god, men dei får det ikkje til i praksis
Artikkelside

rosemåle

rosemåla

verb

Tyding og bruk

  1. i norsk folkekunst: måle blomstrar, blad eller andre figurar som ornament;
    Døme
    • rosemåle ei kiste
  2. i overført tyding: framstille noko som betre eller finare enn det i røynda er;
    Døme
    • rosemåle tilhøva i eit land
Artikkelside

stormannsgalskap

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

  1. det å vilje gje inntrykk av at ein har betre råd enn det ein i røynda har
    Døme
    • bilkjøpet var eit utslag av stormannsgalskap
  2. folkeleg nemning for megalomani
Artikkelside

tankespinn

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

sett av urealistiske eller fantasifulle tankar
Døme
  • eit reint tankespinn;
  • det er berre tankespinn utan rot i røynda
Artikkelside

tankefoster

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

noko som er skapt av tankeverksemd (utan at det finst i røynda);
Døme
  • problemet er berre eit tankefoster
Artikkelside