Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
15 treff

Nynorskordboka 15 oppslagsord

nykverna

adjektiv

Tyding og bruk

som nyleg er kverna eller malen
Døme
  • nykverna kaffi luktar godt
Artikkelside

måle 2

måla

verb

Opphav

norrønt mála; av lågtysk malen

Tyding og bruk

  1. dekkje med måling
    Døme
    • måle huset;
    • vi målar hytta i sommar;
    • eg måla stova i fjor;
    • dei har måla stolen kvit
  2. lage målarstykke
    Døme
    • måle landskapsbilete;
    • Kitty Kielland har måla ‘Torvmyr’
  3. i overført tyding: framstille, uttrykkje, skildre
    Døme
    • han målar situasjonen temmeleg svart;
    • redsla stod måla i andletet hennar

Faste uttrykk

  • måle fanden på veggen
    svartmåle stoda eller framtida
  • måle med brei pensel
    skildre i kraftige og tydelege ordelag
  • måle seg
    sminke seg
  • måle seg inn i eit hjørne
    sjølv vere skuld i at ein hamnar i ein vanskeleg situasjon
  • måle ut
    skildre på ein levande og utførleg eller overdriven måte
    • måle ut om studentlivet
Artikkelside

pepar

substantiv hankjønn

Opphav

norrønt piparr; gjennom latin og gresk , frå eit indoarisk språk

Tyding og bruk

  1. plante i slekta Piper med små, bærliknande steinfrukter med brennande smak
  2. krydder med sterk, brennande smak, særleg av fruktene frå pepar (1)
    Døme
    • krydre med salt og pepar;
    • malen pepar;
    • ha heil pepar i fårikålen
  3. i overført tyding: kritikk, skjenn, refs
    Døme
    • dei fekk mykje pepar for utspelet

Faste uttrykk

  • dit peparen gror
    langt bort;
    pokker i vald
  • kvit pepar
    mildt krydder av mogne frukter av Piper nigrum
  • raud pepar
    krydder av kajennepepar
  • spansk pepar
  • svart pepar
    skarpt krydder av umogne frukter av Piper nigrum
Artikkelside

mjøl

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt mjǫl; samanheng med male

Tyding og bruk

  1. pulverliknande masse, oftast finknust eller malen, av korn eller andre plantedelar
    Døme
    • sikta mjøl;
    • sammale mjøl;
    • nytte både fint og grovt mjøl i brødet
  2. finknust masse av dyriske eller mineralske emne

Faste uttrykk

  • ha reint mjøl i posen
    vere uskuldig;
    ha godt samvit
Artikkelside

male

mala

verb
kløyvd infinitiv: mala

Opphav

norrønt mala

Tyding og bruk

  1. knuse til mjøl (med kvern), pulverisere
    Døme
    • male korn;
    • mølla mel mjøl;
    • kverna mel fint;
    • skuta vart malen sund av isen
  2. svive rundt (som ei kvern)
    Døme
    • tankane mol i hovudet hennar
  3. låte som ei kvern
    Døme
    • katten mel når han er i godlag
  4. ta opp att og opp att noko;
    gnåle (om)
    Døme
    • gå og male på det same
Artikkelside

morr

substantiv hankjønn

Opphav

norrønt mǫrr

Tyding og bruk

  1. hakka eller malen innmat av slakt
  2. kjøtpølse eller spekepølse av morr (1)
Artikkelside

borkemjøl

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

mjøl av malen bork (1, 1)
Artikkelside

nymalen

adjektiv

Tyding og bruk

som nettopp er malen eller kverna
Døme
  • lukta av nymalen kaffi;
  • nymale mjøl
Artikkelside

blandaball

substantiv hankjønn

Opphav

av blande (2

Tyding og bruk

matrett laga som ball (1, 3) av malen fisk og poteter
Artikkelside

filtermalen

adjektiv

Tyding og bruk

om kaffi: malen til bruk i kaffifilter
Artikkelside