Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
12 treff

Nynorskordboka 12 oppslagsord

kjøtleg, kjøttleg

adjektiv

Opphav

norrønt kjǫtligr

Tyding og bruk

  1. som gjeld kroppen og dei fysiske behova og begjæret han har;
    Døme
    • dei kjøtlege lystene våre;
    • ho er kjend for å ha ein kjøtleg natur
  2. som har felles biologisk avstamming
    Døme
    • våre kjøtlege foreldre
Artikkelside

svak

adjektiv

Opphav

av lågtysk swak

Tyding og bruk

  1. som har liten styrke;
    Døme
    • ha svake musklar;
    • han er svakare enn andre barn;
    • ein svak vind;
    • motoren var for svak
  2. som toler lite;
    sjukleg, skrøpeleg
    Døme
    • ha svake nervar;
    • ho er framleis svak etter operasjonen
  3. som har liten innverknad eller kraft
    Døme
    • ei svak gruppe;
    • svak motstand
    • brukt som substantiv:
      • dei svake i samfunnet
    • brukt som adverb:
      • sjå behova til dei svakast stilte
  4. som har liten makt eller autoritet
    Døme
    • ei svak regjering;
    • få kritikk for svak leiing
  5. som ein nesten ikkje legg merke til
    Døme
    • ei svak lukt;
    • ein svak nedgang i talet på selde bustader;
    • veksten var svakare enn venta
    • brukt som adverb:
      • eit svakt opplyst rom;
      • ho klemde handa hans svakt
  6. lite fast;
    ettergjevande
    Døme
    • vere svak i trua
  7. lite solid;
    usikker
    Døme
    • ha svak økonomi
  8. lite vellukka;
    dårleg
    Døme
    • ein svak prestasjon;
    • svake resultat;
    • laget har hatt ein svak start på sesongen;
    • dette er den svakaste boka hennar;
    • regelverket er for svakt
    • brukt som adverb:
      • den norske krona står svakt
  9. i grammatikk: med regelviss bøying;
    til skilnad frå sterk (11)

Faste uttrykk

  • det svake kjønn
    utdatert nemning for kvinner
  • svak bøying
    bøying med tillagd ending i preteritum;
    linn bøying;
    til skilnad frå sterk bøying
  • svak side
    feil, mangel
    • ei svak side ved rapporten;
    • undersøkinga har svake sider
  • svake substantiv
    substantiv som endar på trykklett vokal;
    linne substantiv;
    til skilnad frå sterke substantiv
  • svake verb
    verb som får bøyingsending i preteritum;
    linne verb;
    til skilnad frå sterke verb
  • vere svak for
    gjerne ville ha;
    ikkje kunne motstå
    • ho er svak for det søte
Artikkelside

sjølvnektar

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

person som forsakar seg sjølv;
person som gjev avkall på naturen sin eller behova sine;
Artikkelside

sjølvfornektar

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

person som forsakar seg sjølv;
person som gjev avkall på naturen sin eller behova sine;
Artikkelside

dedikere

dedikera

verb

Uttale

dedikeˊre

Opphav

same opphav som dedisere

Tyding og bruk

  1. tilpasse for eit visst føremål
    Døme
    • datasystemet er spesielt dedikert behova i etaten
  2. vie eller bruke til noko visst
    Døme
    • dedikere livet sitt til kamp for rettferd

Faste uttrykk

  • dedikere seg
    vie evnene og tida si til noko
    • dedikere seg ordentleg til arbeidet sitt;
    • eg har dedikert meg til musikken
Artikkelside

førstehandskunnskap, fyrstehandskunnskap

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

kunnskap eller informasjon som kjem direkte frå ei kjelde
Døme
  • han manglar førstehandskunnskap om behova i kulturlivet
Artikkelside

behov

substantiv inkjekjønn

Uttale

behoˊv

Opphav

av lågtysk behof; etterleddet samanheng med norrønt hóf ‘måte, mål’

Tyding og bruk

det å trenge noko som kan oppheve ein fysiologisk, psykologisk eller praktisk mangeltilstand;
Døme
  • ha behov for noko;
  • dekkje eit behov;
  • elevar med særskilde behov;
  • tilfredsstille dei grunnleggjande behova;
  • ei tid med skrikande behov for arbeidskraft;
  • behovet for nye tekniske løysingar
Artikkelside

forbruksgode

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

vare eller teneste som kan tilfredsstille behova til forbrukarar
Artikkelside

individualisme

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

  1. det å setje behova og fridomen til det einskilde individet først
  2. lære eller livssyn som hevdar verdien til individet og retten til den einskilde i høve til det allmenne;
Artikkelside

dimensjonere

dimensjonera

verb

Opphav

frå nylatin

Tyding og bruk

gje ein viss dimensjon;
gje passande storleik;
Døme
  • uthuset er dimensjonert for å tole tre meter snø;
  • dimensjonere eit behandlingstilbod etter behova;
  • sjukehusavdelinga er dimensjonert til 80 pasientar
Artikkelside