Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
67 результатів

Словник нюношка 67 oppslagsord

oksygen

іменник середній

Походження

frå fransk, nylaging; av gresk oxys ‘skarp, sur’, jamfør -gen (1

Значення та вживання

gassforma grunnstoff (1) med atomnummer 8, utan farge, lukt og smak;
kjemisk symbol O
Сторінка статті

surstoff

іменник середній

Походження

etter tysk

Значення та вживання

forelda nemning for oksygen
Сторінка статті

ozon

іменник середній

Вимова

osoˊn

Походження

frå fransk; av gresk ozein ‘lukte’

Значення та вживання

blåfarga, giftig gass som er ei form av oksygen (med molekyl som inneheld tre oksygenatom i staden for to)
Сторінка статті

oksidere

oksidera

дієслово

Значення та вживання

  1. (få eit stoff til å) gje frå seg elektron
  2. eldre nemning for å ta opp i seg oksygen;
    jamfør redusere (3)

Фіксовані вирази

Сторінка статті

munn-til-munn-metode

іменник чоловічий

Значення та вживання

  1. metode for kunstig anding med innblåsing av luft når andedråtten har stansa eller er så svak at blodet ikkje får tilstrekkeleg oksygen;
  2. i overført tyding: spreiing av informasjon eller liknande ved å snakke med folk
Сторінка статті

vatn

іменник середній

Походження

norrønt vatn; samanheng med våt

Значення та вживання

  1. klar, gjennomsynleg væske som er ei sambinding av hydrogen og oksygen
  2. vatn (1) i meir eller mindre rein tilstand
    Приклад
    • reint vatn;
    • mjukt, hardt vatn – vatn som det er oppløyst lite, mykje mineralsk stoff i;
    • eit glas vatn;
    • sitje (i fengsel) på vatn og brød;
    • vaske i fleire vatn;
    • gå over bekken etter vatn – sjå bekk (1);
    • skvette vatn på gåsa – sjå gås (1);
    • få vatn på mylna, kverna – sjå mylne (1);
    • gå for lut og kaldt vatn – sjå lut (1;
    • mykje vatn har runne i havet sidan den tid – det er lenge sidan
  3. samling av vatn (2) i naturen
    Приклад
    • djupt, grunt vatn;
    • falle i vatnet;
    • trø vatnet;
    • setje båt på vatnet;
    • 20 °C i vatn;
    • symje under vatnet – under vassyta
  4. mindre innsjø
    Приклад
    • landskapet er fullt av sjøar og vatn
  5. kroppsvæske som liknar vatn (1)

Фіксовані вирази

  • bere vatn i såld
    drive med noko nyttelaust
  • gå i vatnet
    • bade
      • det var så varmt at vi gjekk i vatnet fleire gonger
    • falle i vatnet
      • padleturen enda med at vi gjekk i vatnet
    • dumme seg ut;
      mislykkast
      • eg gjekk i vatnet på det siste spørsmålet
  • halde hovudet over vatnet
    (så vidt) greie seg
  • late vatnet
    tisse, urinere
  • leggje inn vatn
    ordne det slik at ein får vatn i springen innandørs;
    føre leidning for rennande vatn inn i hus
    • vi har fått lagt inn vatn og straum på hytta
  • på djupt vatn
    utan ordentleg greie på det ein driv med eller snakkar om;
    ille ute;
    som inneber risiko;
    på tynn is
    • vi kasta han eigenleg ut på djupt vatn utan å vite om han ville klare det
  • ta seg vatn over hovudet
    ta på seg noko ein ikkje greier
  • vatn i kneet
    tilstand med unormalt mykje leddvatn i kneleddet
Сторінка статті

blod

іменник середній

Походження

norrønt blóð

Значення та вживання

  1. hos menneske og høgareståande dyr: raud kroppsvæske som hjartet pumpar gjennom blodårene, og som fører oksygen og andre næringsemne til kroppscellene og avfallsstoff bort frå dei
    Приклад
    • gje blod;
    • skjere seg til blods;
    • blodet spruta da grisen vart stukken
  2. i overført tyding: livskraft (1), huglag, temperament
    Приклад
    • heitt blod;
    • setje blodet i brann
  3. avstamming, skyldskap
    Приклад
    • av same blod

Фіксовані вирази

  • blod er tjukkare enn vatn
    slektskap betyr meir enn venskap
  • blått blod
    brukt i uttrykk for å ha adeleg opphav
    • ha blått blod i årene;
    • ei kvinne av blått blod
  • eige kjøt og blod
    eigne etterkomarar
  • friskt blod
    nye og yngre krefter
  • få blod på tann
    bli sterkt oppteken av noko og ha hug til å halde fram med det
  • gå nokon i blodet
    bli ein del av nokon
    • arbeidet har gått han i blodet
  • helle/slå kaldt vatn i blodet på nokon
    dempe sterke kjensler hos nokon
  • med kaldt blod
    utan skruplar;
    roleg og med overlegg
  • setje vondt blod mellom
    skape uvilje eller harme mellom
Сторінка статті

bestå

дієслово

Вимова

beståˊ

Походження

frå lågtysk

Значення та вживання

  1. få godkjent resultat på;
    Приклад
    • bestå eksamen;
    • du bestod prøva med glans
    • brukt som substantiv:
      • få bestått på oppgåva
  2. halde ut;
    halde seg;
    stå ved lag;
    Приклад
    • så lenge verda består;
    • eit arbeid som vil bestå lenge
    • brukt som adjektiv:
      • det beståande samfunnet;
      • forsvare det beståande systemet

Фіксовані вирази

  • bestå av
    vere samansett av
    • vatn består av hydrogen og oksygen;
    • styret består hovudsakleg av kvinner
  • bestå i
    liggje i, gå ut på
    • taktikken består i å handle varsamt;
    • utfordringa består i å føreslå gode løysingar
  • beståande av
    som er sett saman av
    • universitetet, beståande av fire fakultet;
    • ei regjering beståande av dei borgerlege partia
Сторінка статті

anaerob

прикметник

Вимова

anaeroˊb eller  anˊaerob

Походження

av an- (2 og aerob

Значення та вживання

som ikkje krev eller toler oksygen;
uavhengig av oksygen;
motsett aerob

Фіксовані вирази

  • anaerob trening
    trening, muskelarbeid der blodet ikkje blir tilført nok oksygen
Сторінка статті

aerob

прикметник

Вимова

aeroˊb

Походження

av gresk aer ‘luft’ og bios ‘liv’

Значення та вживання

  1. særleg om mikroorganismar: som lever og veks (berre) der oksygen er til stades;
    motsett anaerob
    Приклад
    • aerobe bakteriar
  2. om prosess: som går føre seg under påverknad av oksygen;
    med oksygen til stades

Фіксовані вирази

  • aerob kapasitet
    kapasitet til å utvikle energi ved forbrenning av oksygen over lengre tid
  • aerob trening
    trening med innpusting av mykje oksygen som gjer ein meir uthaldande
Сторінка статті