Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
46 результатів

Словник нюношка 46 oppslagsord

liter

іменник чоловічий

Походження

gjennom fransk og mellomalderlatin; frå gresk litra ‘vekt på 12 unser’

Значення та вживання

metrisk måleining for rominnhald;
symbol l;
Приклад
  • 1 liter = 1 dm3;
  • to liter mjølk;
  • eit fem liters spann
Сторінка статті

lit 1

іменник чоловічий або жіночий

Походження

norrønt hlít ‘det ein kan greie seg med’; jamfør lite (2

Значення та вживання

det å lite på noko eller nokon;

Фіксовані вирази

  • feste lit til
    stole på
    • dei festa lit til forklaringa
  • setje si lit til
    stole på
    • han set si lit til rettsstellet
Сторінка статті

tønne, tynne 1

іменник жіночий

Походження

norrønt tunna, av mellomalderlatin tunna ‘vinfat’; samanheng med tonn og tunnel

Значення та вживання

  1. stor, rund behaldar med bogne vegger
    Приклад
    • ei tønne med sild
  2. tønne i frammasta på seglskip der ein står og held utkik (2;
  3. om eldre forhold: mål for mengd som går i ei tønne (1) (mellom 115,8 og 139,4 liter, etter vareslag)
    Приклад
    • ei tønne poteter
  4. om eldre forhold: flatemål som eigenleg svarer til det arealet som kan bli tilsådd med éi tønne såkorn, i Noreg = 3,937 dekar

Фіксовані вирази

  • som sild i tønne
    tettpakka
    • publikum stod som sild i tønne
  • tomme tønner ramlar mest
    dei som kan og veit minst, er ofte dei mest høgrøysta
Сторінка статті

måle 1

måla

дієслово

Походження

norrønt mæla; av mål (1

Значення та вживання

  1. finne storleik, mengd eller liknande med hjelp av målereiskap;
    ta mål av
    Приклад
    • vege og måle;
    • måle lengda og breidda på noko;
    • dei måler temperaturen i vatnet dagleg;
    • politet målte farta til 103 kilometer i timen;
    • sjukepleiaren har ikkje målt blodtrykket enno
  2. vurdere verdien av;
    verdsetje
    Приклад
    • avkasting målt i utanlandsk valuta;
    • eit tap som ikkje kan målast i pengar
  3. ha ein viss storleik eller lengd
    Приклад
    • han måler nesten to meter

Фіксовані вирази

  • måle krefter
    prøve styrke i konkurranse eller liknande;
    kjempe om å bli best;
    kappast
  • måle med auga
    sjå kritisk granskande på
  • måle opp
    finne eller fastsetje målet på noko
    • måle opp ei tomt;
    • måle opp tre meter til kjoletøy;
    • måle opp to liter vatn
  • måle seg med
    vere jamgod med
Сторінка статті

pott

іменник чоловічий

Походження

same opphav som potte (1

Значення та вживання

  1. eldre mål for flytande varer
    Приклад
    • ein pott var 0,9651 liter da metersystemet vart innført
  2. lite kar eller lita gryte
  3. i spel: sum av pengar som er satsa på éin gong
    Приклад
    • ta potten;
    • vinne heile potten
  4. pengesum som skal fordelast
    Приклад
    • ein auka pott i lønsoppgjeret

Фіксовані вирази

  • full pott
    beste resultat som er mogleg;
    full utteljing
    • laget står med 30 poeng og dermed full pott
  • pott og panne
    den som ordnar alt
    • ho er pott og panne i bedrifta
Сторінка статті

rommål

іменник середній

Походження

av rom (3

Значення та вживання

mål for plassen noko tek opp i ein behaldar eller liknande;
jamfør volum (1)
Приклад
  • den grunnleggjande eininga for rommål er liter
Сторінка статті

halv 1

прикметник

Походження

norrønt halfr

Значення та вживання

  1. som utgjer den eine av to (meir eller mindre like store) delar
    Приклад
    • dei delte og fekk eit halvt eple kvar;
    • ein halv liter;
    • to og ein halv
    • brukt som substantiv
      • ikkje det halve;
      • det halve hadde vore meir enn nok;
      • ein halv må vere lov
  2. om mengde, fart eller anna måleining, som er fylt eller blir brukt ca. halvparten av maksimal kapasitet;
    halvfull, halvfylt
    Приклад
    • ei halv flaske;
    • ta ein halv øl;
    • båten gjekk med halv fart
  3. om klokkeslett: 30 minutt før heil time
    Приклад
    • klokka er halv ni, altså 08.30 eller 20.30
  4. som utgjer opp til halvdelen av noko;
    delvis (2), nesten
    Приклад
    • oppleve det som ein halv fridag;
    • ein halv siger
  5. brukt som adverb: delvis, nesten, i ein viss mon
    Приклад
    • han sa det halvt i spøk;
    • dei sat halvt smilande;
    • ho stirra halvt forbi han
  6. om gjerning, karakter, lovnad, sanning, svar og liknande: ikkje heil, ufullkomen, ufullstendig
    Приклад
    • ein halv lovnad;
    • eit halvt svar;
    • ta halve standpunkt

Фіксовані вирази

  • ei halv ei
    ei halvflaske brennevin
    • ha ei halv ei på innerlomma
  • ein halv gong
    femti prosent (meir);
    ofte brukt i samanlikningar om mengde, storleik eller liknande
    • utgiftene vart ein halv gong større;
    • dreie mutteren ein halv gong til;
    • den norske kystlinja går to og ein halv gong rundt jorda
  • flagge på halv stong
    la flagg henge om lag halvvegss ned på flaggstong for å vise sorg ved dødsfall og gravferd
  • halvt om halvt
    (etter tysk halb und halb) bortimot, så å seie
    • vere halvt om halvt trulova
  • med eit halvt auge
    med ein gong, med å sjå berre lausleg
    • at den er øydelagd, kan eg sjå med eit halvt auge
  • med eit halvt øyre
    utan å høyre godt etter
    • læraren lytta med eit halvt øyre
  • på halv tolv
    ikkje heilt rett, skeivt, tilfeldig, utan styring;
    på skeive
    • med hatten på halv tolv;
    • det har gått litt på halv tolv i det siste
Сторінка статті

toliters

прикметник

Значення та вживання

  1. som rømer to liter
    Приклад
    • ei toliters flaske
  2. med sylindervolum på to liter
    Приклад
    • toliters motor
Сторінка статті

toliter

іменник чоловічий

Походження

jamfør -liter

Значення та вживання

  1. behaldar med plass til to liter;
    pakning med to liter av noko
    Приклад
    • ein toliter mjølk
  2. motor med sylindervolum på to liter
    Приклад
    • ein toliter med 140 hk
Сторінка статті

trekvart

прикметник

Походження

jamfør kvart (2

Значення та вживання

som utgjer tre firedelar
Приклад
  • trekvart liter mjølk
Сторінка статті