Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
40 результатів

Словник нюношка 40 oppslagsord

fornuft

іменник жіночий

Походження

av lågtysk vornemen ‘oppfatte’

Значення та вживання

  1. sunn sans eller dømmekraft;
    Приклад
    • bruke fornuft;
    • kome til fornuft;
    • eig du ikkje fornuft?
    • appellere til fornuft;
    • vanleg fornuft;
    • det er inga fornuft i dette;
    • fornufta vil sigre;
    • i strid med all fornuft
  2. evne til logisk og rasjonell tenking;
    Приклад
    • den reine fornuft;
    • redsla vann over fornufta;
    • late seg styre av kjensler framfor fornuft
  3. det som er rett, vitug eller gagnleg
    Приклад
    • ei handling bortanfor all fornuft;
    • tale ein til fornuft

Фіксовані вирази

  • sunn fornuft
    allmenn evne til å oppfatte kva som er hensiktsmessig, rett, klokt eller liknande;
    folkevit
    • bruke sunn fornuft for å avgjere saka;
    • vere utstyrt med sunn fornuft
  • ta til fornuft
    innsjå kva som er mest føremålstenleg, rett, klokt eller liknande
    • be regjeringa ta til fornuft;
    • folk må ta til fornuft snart
Сторінка статті

system i galskapen

Значення та вживання

fornuft og samanheng i noko tilsynelatande kaotisk eller meiningslaust;
Sjå: system
Сторінка статті

system

іменник середній

Походження

frå gresk ‘samanstilling’

Значення та вживання

  1. heilskap av einskilde delar som høyrer saman
  2. måte noko er organisert på;
    Приклад
    • ordne noko etter eit fast system;
    • setje noko i system
  3. planfast samanstilling eller heilskap;
    oversyn ordna etter visse prinsipp
    Приклад
    • Linnés system;
    • filosofisk system
  4. administrativ oppbygging eller organisering
    Приклад
    • det politiske systemet vårt byggjer på folkestyre og parlamentarisme

Фіксовані вирази

  • få ut av systemet
    leggje bak seg;
    bli fri frå, gløyme (2
    • spelarane måtte få tapet ut av systemet;
    • dei måtte få kjenslene for kvarandre ut av systemet;
    • eg har fått hendinga ut av systemet
  • setje i system
    organisere eller strukturere for å skape oversikt og orden
    • dei nye rutinane vart sette i system
  • system i galskapen
    fornuft og samanheng i noko tilsynelatande kaotisk eller meiningslaust
Сторінка статті

sunn

прикметник

Походження

frå lågtysk og tysk

Значення та вживання

  1. som har god helse;
    Приклад
    • vere sunn og frisk;
    • sjå sterk og sunn ut
  2. god for helsa;
    Приклад
    • sunn og næringsrik kost;
    • mosjon er sunt
  3. som syner omtanke;
    fornuftig, praktisk
    Приклад
    • sunn skepsis
  4. bra, positiv
    Приклад
    • sunn ungdom;
    • slikt er ikkje sunn lesnad for barn
  5. god, solid
    Приклад
    • verksemda har ein sunn økonomi

Фіксовані вирази

  • ei sunn sjel i ein sunn lekam
    god psykisk helse i ein frisk og sterk kropp
  • sunn fornuft
    allmenn evne til å oppfatte kva som er hensiktsmessig, rett, klokt eller liknande;
    folkevit
    • bruke sunn fornuft for å avgjere saka;
    • vere utstyrt med sunn fornuft
Сторінка статті

snakke

snakka

дієслово

Походження

av lågtysk snacken, opphavleg lydord

Значення та вживання

  1. prate, samtale;
    jamfør snakkast
    Приклад
    • snakke saman;
    • snakke med kvarandre;
    • snakke på vegner av fleire;
    • det er ikkje noko å snakke om;
    • vi snakkar om alvorlege hendingar
  2. skravle
    Приклад
    • snakke i eit køyr;
    • snakke seg frå noko;
    • ho snakka uavbrote om barndomen sin
  3. bruke taleevna si
    Приклад
    • barnet kunne ikkje snakka enno;
    • snakke russisk;
    • snakke høgt
  4. drøfte
    Приклад
    • snakke forretningar
  5. sladre
    Приклад
    • dei snakkar om henne over heile byen
  6. brukt i utrop om noko mektig
    Приклад
    • snakk om flaks!
    • du snakkar om flott resultat!

Фіксовані вирази

  • snakke bort
    leggje lita vekt på (ei sak eller eit emne)
    • ikkje snakk bort det barnet seier!
  • snakke etter munnen
    jatte med
  • snakke for seg
    argumentere for saka si
    • seljarane er gode til å snakke for seg
  • snakke forbi kvarandre
    ikkje forstå kvarandre fordi dei snakkar frå ulike utgangspunkt
  • snakke frampå om
    ymte om, byrje å snakke om, nemne
  • snakke nokon rundt
    overtyde, overtale eller narre nokon ved hjelp av snakk;
    rundsnakke
  • snakke nokon til rette/rettes
    snakke nokon til fornuft;
    irettesetje
  • snakke over seg
    tale i ørska
  • snakke til
    • vende seg til
      • politikaren snakkar til heile landet
    • irettesetje
      • det nytta ikkje å snakke til bråkmakarane
  • snakke ut
    seie noko som ligg ein på hjartet
    • dei snakka ut om det dei hadde opplevd
Сторінка статті

umogenskap, umodenskap

іменник чоловічий

Значення та вживання

mangel på røynsle, utvikling eller fornuft;
Приклад
  • vise teikn på umogenskap;
  • sosial umogenskap
Сторінка статті

resonnere

resonnera

дієслово

Походження

gjennom fransk; frå latin, av ratio ‘fornuft’

Значення та вживання

tenkje over
Приклад
  • resonnere seg fram til noko
  • brukt som adjektiv:
    • skrive i ein resonnerande stil
Сторінка статті

resong

іменник чоловічий

Походження

frå fransk; jamfør resonnere

Значення та вживання

sunt vit;
fornuft, meining
Приклад
  • det fanst ikkje resong i framlegget
Сторінка статті

fornuftsvesen, fornuftvesen

іменник середній

Значення та вживання

skapning med evne til rasjonell og logisk tenking;
jamfør fornuft (2)
Приклад
  • mennesket er eit fornuftsvesen
Сторінка статті

vit, vett 2

іменник середній

Походження

norrønt vit; av vite

Значення та вживання

  1. (praktisk) forstand eller skjøn;
    Приклад
    • få vit;
    • bruke vitet;
    • ta til vitet;
    • ha godt vit;
    • snakke som ein har vit til;
    • skremme vitet av nokon;
    • det leita på vitet
  2. fullt medvit;
    til skilnad frå uvit

Фіксовані вирази

  • frå vitet
    utan evne til å tenkje eller handle rasjonelt
    • støyen kunne få kven som helst til å gå frå vitet
  • miste vitet
    bli galen;
    gå frå forstanden;
    gå frå vitet
    • ugjerninga plaga han så han var ved å miste vitet
  • ta til vitet
    tenkje seg om;
    bli meir fornuftig
Сторінка статті