Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
102 результатів

Словник нюношка 102 oppslagsord

eigen

детермінатив

Походження

norrønt eiginn; opphavleg perfektum partisipp av eige (2

Значення та вживання

  1. som (berre) høyrer til, vedkjem eller skriv seg frå ein sjølv;
    som ein sjølv høyrer til;
    personleg
    Приклад
    • min eigen unge;
    • vårt eige land;
    • gå i sine eigne tankar;
    • ikkje vite sitt eige beste;
    • det var hans eigen feil;
    • gå mot sitt eige parti;
    • gjere noko på eige ansvar;
    • sjå noko med eigne auge
    • brukt som substantiv
      • tale til sine eigne;
      • krinse om sitt eige;
      • det er av sine eigne ein skal ha det
  2. som ein har for seg sjølv;
    Приклад
    • ha sitt eige rom;
    • ha eigen inngang til hybelen;
    • ha si eiga meining om noko;
    • gå sin eigen veg;
    • det er eigne reglar for dette;
    • landet fekk sin eigen konge;
    • bygda vart eigen kommune
  3. Приклад
    • ha eit eige lag med barn;
    • ein eigen sjarm;
    • ein eigen dåm
Сторінка статті

rokering

іменник жіночий

Значення та вживання

  1. sjakktrekk der ein flyttar konge og tårn samstundes
  2. det å omstrukturere noko;
    omflytting, ombyting
    Приклад
    • ei rokering i partileiinga
Сторінка статті

rokade

іменник чоловічий

Походження

frå fransk; jamfør rokere

Значення та вживання

  1. sjakktrekk der konge og tårn blir flytta samstundes
  2. i overført tyding: omstrukturering av noko
    Приклад
    • gjere ein rokade av ulike verv i regjeringa
Сторінка статті

herre 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt herra, herri, av gammallågtysk herro, komparativ av her ‘fornem’; jamfør herleg

Значення та вживання

  1. Приклад
    • herre konge!
    • bli herre over heile landet;
    • dei høge herrane i Kreml og Washington
  2. overhovud for huslyd;
    Приклад
    • tene to herrar;
    • vere herre i huset;
    • vere herre i eige hus;
    • vere sin eigen herre
  3. Приклад
    • te seg som ein herre;
    • mine damer og herrar;
    • ein herre på byen;
    • eit trimparti for herrar
  4. brukt som særnamn: Gud
    Приклад
    • Herren vår Gud;
    • Herren vere med deg!
    • i genitiv brukt for å forsterke ei utsegn
      • eit herrens vêr;
      • for mange herrens år sidan;
      • kva i herrens namn er dette?

Фіксовані вирази

  • leve herrens glade dagar
    vere sorglaust oppteken med fest og moro
  • vere herre over
    meistre
    • vere herre over situasjonen;
    • bli herre over sitt eige liv
Сторінка статті

storhertuginne

іменник жіночий

Значення та вживання

  1. (tittel for) kvinneleg regjerande monark i rang mellom konge og hertug
  2. (tittel for) ektefellen til ein storhertug
Сторінка статті

storhertug

іменник чоловічий

Значення та вживання

(tittel for) fyrste med rang mellom konge og hertug
Приклад
  • storhertugen av Luxemburg
Сторінка статті

sjakk

іменник чоловічий

Походження

norrønt skák f, gjennom lågtysk, opphavleg frå persisk; same opphav som sjah

Значення та вживання

brettspel (1) for to personar med 32 svarte og 32 kvite felt, der kvar spelar har 16 svarte eller kvite brikker, og skal ta motstandaren sine brikker og vinnaren er den som tar motstandaren sin konge
Приклад
  • spele sjakk;
  • spele eit parti sjakk

Фіксовані вирази

  • halde i sjakk
    halde i age;
    halde under kontroll
Сторінка статті

sjah

іменник чоловічий

Походження

frå persisk ‘styrar, konge’

Значення та вживання

om eldre forhold: (tittel på) konge i Iran, Afghanistan og somme granneland
Сторінка статті

elg

іменник чоловічий

Походження

norrønt elgr

Значення та вживання

  1. stort, gråbrunt hjortedyr der hannen har skovlforma horn;
    Alces alces
    Приклад
    • elgen blir kalla skogens konge;
    • felle elg;
    • vi fekk tildelt løyve til jakt på sju elgar
    • brukt i ikkje-teljeleg tyding:
      • talet på elg har auka
  2. kjøt eller slakt av elg (1);
    Приклад
    • vi skal ha elg til middag
Сторінка статті

bergkonge

іменник чоловічий

Значення та вживання

  1. i folketru: konge over bergtussane
Сторінка статті