Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
106 результатів

Словник букмола 56 oppslagsord

artikkel

іменник чоловічий

Вимова

artikˊkel

Походження

av latin diminutiv av artus ‘ledd’

Значення та вживання

  1. selvstendig stykke, utgreiing i en avis, tidsskrift eller oppslagsverk
    Приклад
    • en artikkel om Bulgaria
  2. (handels)vare, vareslag
    Приклад
    • en butikk med et mangfold av artikler
  3. stykke, paragraf i en lov(bok) eller lignende
    Приклад
    • vise til en artikkel i kjøpsloven;
    • første artikkel i trosbekjennelsen
  4. trykklett småord som knyttes til substantiv for å vise kjønn, tall og bestemthet;
    Приклад
    • artiklene ‘ei’, ‘en’ og ‘et’ står foran substantiv i ubestemt form, for eksempel ‘et bord’;
    • artiklene ‘den, det’ og ‘de’ står foran adjektiv og substantiv i bestemt form, for eksempel ‘det store huset’
Сторінка статті

stoff

іменник середній

Походження

gjennom lavtysk og gammelfransk; opprinnelig kanskje fra gresk

Значення та вживання

  1. fysisk materiale;
    Приклад
    • brennbart stoff;
    • kjemiske stoffer
  2. Приклад
    • det er et nydelig stoff i den dressen;
    • vi kjøpte stoff til å sy en ny anorakk
  3. innhold i for eksempel fortelling, artikkel eller vitenskapelig arbeid;
    Приклад
    • han har stoff til flere romaner;
    • gå igjennom stoffet på nytt
  4. Приклад
    • det er godt stoff i den gutten
  5. narkotisk middel
    Приклад
    • de misbruker stoff;
    • hun går på stoff
  6. bunnstoff til fartøy
Сторінка статті

tospalter

іменник чоловічий

Значення та вживання

artikkel (i avis eller tidsskrift) med to spalter (1
Сторінка статті

utenrikssak

іменник жіночий або чоловічий

utarikssak

іменник чоловічий або жіночий

Значення та вживання

emne eller artikkel som gjelder eller handler om utenrikspolitikk
Приклад
  • ansvarlig for utenrikssaker
Сторінка статті

utenrikspolitisk, utarikspolitisk

прикметник

Значення та вживання

  1. som gjelder de forholdene et land har til andre land;
    som gjelder politikk i eller mellom andre land
    Приклад
    • Norges utenrikspolitiske stilling;
    • den utenrikspolitiske situasjonen
  2. som har utenrikspolitikk som tema
    Приклад
    • en utenrikspolitisk artikkel
Сторінка статті

mang

детермінатив квантифікатор

Походження

av mellomnorsk mangr, trolig fra østnordisk, og ubestemt artikkel

Значення та вживання

  1. i entall: en av flere
    Приклад
    • han har tatt mangt et tungt tak;
    • vi har hatt mang en trivelig stund;
    • mang en ung jente måtte ut i tjeneste;
    • mang en sommerdag drog han til fjells;
    • det hendte mang en gang
  2. i nøytrum: mye forskjellig
    Приклад
    • de fortalte mangt og mye;
    • ha mangt å lære
  3. i flertall: atskillige, ikke så få
    Приклад
    • mange andre;
    • vi måtte gå mange ganger
Сторінка статті

tekst

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt textr eller texti; av latin textus ‘vev’

Значення та вживання

  1. trykte eller skrevne ord satt sammen i en helhet slik at de gir mening, for eksempel i en bok, en artikkel eller en e-post;
    sammenhengende mengde av skrevne ord
    Приклад
    • en bok med mange bilder og lite tekst;
    • teksten er uleselig flere steder;
    • skriv en kort tekst om prosjektet
  2. ord til en melodi
    Приклад
    • både tekst og melodi var av Alf Prøysen
  3. utdrag fra Bibelen eller bibelsted som utgangspunkt for en preken
    Приклад
    • teksten i dag er hentet fra evangeliet etter Johannes
  4. oversettelse eller gjengivelse av tale i et fjernsynsprogram, en film eller lignende, som blir vist nederst på skjermen;
    til forskjell fra dubbing
  5. i typografi: stor skriftstørrelse;
    20-punkts kegel

Фіксовані вирази

  • holde seg til teksten
    holde seg til temaet som var planlagt
  • lese noen teksten
    irettesette noen
    • mamma leste oss teksten da vi kom for sent hjem
Сторінка статті

sak

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt sǫk

Значення та вживання

  1. tvistemål som er under rettslig behandling;
    Приклад
    • føre sak mot noen;
    • saken er oppe til doms
  2. noe som vedkommer noen;
    Приклад
    • dette er en sak mellom oss to;
    • en helt personlig sak
  3. emne som blir diskutert
    Приклад
    • sette seg inn i saken;
    • holde seg til saken;
    • ta saken opp;
    • lese om saken på internett
  4. nyhetsmelding eller artikkel i avis eller annet massemedium
    Приклад
    • det ble en sak i avisen
  5. forhold som er eller har vært til behandling
    Приклад
    • kommunestyret behandlet 15 saker på møtet;
    • saken er avgjort
  6. Приклад
    • støtte en god sak;
    • tale dyras sak;
    • det blir min sak;
    • gjøre sine saker bra;
    • bland deg ikke i mine saker
  7. Приклад
    • slik står sakene nå
  8. det egentlige, sanne forholdet
    Приклад
    • saken er den at …;
    • det er det som er saken
  9. gjenstand, ting
    Приклад
    • sett sakene dine her;
    • ikke rot i mine saker;
    • en lekker sak

Фіксовані вирази

  • det var saker
    det var noe utenom det vanlige
  • en sak for seg
    et særskilt punkt, noe annet enn det som blir omtalt
  • en smal sak
    noe som er lett å ordne
  • en ærlig sak
    noe en kan være bekjent av
    • det er en ærlig sak å skifte mening
  • for den saks skyld
    hvis en skal nevne det også;
    for den del
    • selge bilen, eller traktoren for den saks skyld
  • gjøre felles sak med
    stille seg solidarisk med
  • gå rett på sak
    snakke rett ut om noe
  • gå til sak
    saksøke, anmelde (2)
    • hun gikk til sak mot sin tidligere arbeidsgiver
  • ingen sak
    lett oppgave
    • det er ingen sak å lage en god saus
  • reise sak mot
    anlegge rettssak mot;
    saksøke
    • han vil reise sak mot arbeidsgiveren
  • se en sak fra begge/flere sider
    vurdere et forhold grundig
  • sterke saker
    • alkohol eller andre rusmidler
    • noe som vekker oppsikt eller er sjokkerende
      • seks mål på bortebane er sterke saker
  • søte saker
  • være sikker i sin sak
    være trygg på at en har rett
  • være så sin sak
    ikke være uten risiko;
    ikke være enkelt
Сторінка статті

verden

іменник чоловічий

Походження

norrønt verǫld, av verr ‘mann’ og ǫld ‘tidsalder’, -en opprinnelig bestemt artikkel

Значення та вживання

  1. alt som eksisterer i verdensrommet;
    Приклад
    • kanskje det fins verdener bortenfor vår verden;
    • være redd for at verden skal gå under
  2. jordkloden som tilholdssted for mennesker, dyr og planter
    Приклад
    • fra alle kanter av verden;
    • folk fra hele verden;
    • alle land i verden;
    • være den beste i verden;
    • komme seg fram her i verden;
    • den vestlige verden;
    • den store, vide verden
    • brukt i genitiv, også i formen verdsens:
      • til ingen verdens nytte;
      • ingen verdsens ting
  3. alle mennesker sett som en enhet;
    Приклад
    • en hel verden i sorg;
    • hele verden ønsker fred
  4. område utenfor hjemstedet, for eksempel i andre land eller verdensdeler
    Приклад
    • reise ut i verden;
    • den store, vide verden
  5. fellesskap innenfor visse felt
    Приклад
    • den akademiske verdenen;
    • i kunstens verden
  6. samfunn av dyr eller vekster
    Приклад
    • bienes verden;
    • lære seg blomstenes verden
  7. tilværelse av fysisk eller psykisk art
    Приклад
    • leve i to ulike verdener;
    • som å komme til en annen verden;
    • utlevere sin indre verden
  8. tenkt område;
    konstruert tilværelse
    Приклад
    • drømmenes verden;
    • leve i sin egen verden
  9. brukt i utrop for å uttrykke undring
    Приклад
    • du verden!
    • hva i all verden er det du gjør?
  10. stor mengde
    Приклад
    • en verden av muligheter

Фіксовані вирази

  • aldri i verden
    ikke for noen pris
    • selge gården – aldri i verden!
  • av en annen verden
    utenom det vanlige
    • ha en scenisk utstråling av en annen verden
  • bringe/få ut av verden
    bli ferdig med;
    fjerne
    • vi må få denne saken ut av verden;
    • han har brakt tvisten ut av verden
  • den fjerde verden
    (rester av) urbefolkning med særegne livs- og kulturformer som (ofte) er truet av mer moderne samfunnsformer
  • den gamle verden
    fellesbetegnelse for de verdensdelene som oldtidens europeere kjente: Europa, Asia og Afrika;
    til forskjell fra den nye verden
  • den nye verden
    de delene av verden som ikke var kjent for europeerne før de store oppdagelsene på 1500-tallet, oftest brukt om Amerika
  • den tredje verden
  • for alt i verden
    for noen pris
    • jeg gjør det ikke for alt i verden
  • forlate verden
    dø
  • før i verden
    på et tidligere tidspunkt;
    i gamle dager;
    før i tiden
  • i all verdens rike
    brukt forsterkende
    • hva i all verdens rike driver dere med?
  • komme til verden
    bli født
    • hun kom til verden i mai
  • sette barn til verden
    få barn;
    føde
  • trekke seg tilbake fra verden
    søke ensomhet
    • hun trakk seg tilbake fra verden og viet seg til de store spørsmål
  • utakk er verdens lønn
    du får ingen takk for det gode du gjør
  • verden er ikke stor
    sagt når noen uventet møter hverandre
  • verden står ikke til påske
    brukt spøkefullt om at en er overrasket
    • vant laget en kamp? Verden står ikke til påske, altså!
    • dette hadde jeg ikke ventet, nå står ikke verden til påske!
  • verden vil bedras
    menneskene er godtroende og lette å narre
  • verdens navle
    viktig og sentralt sted
    • han tror hjembygda er verdens navle
  • verdens undergang
    • det at verden, jorda og menneskeheten blir utslettet
      • spå verdens undergang;
      • tror du på verdens undergang?
    • brukt for å overdrive de negative virkningene av en omstendighet
      • et lite skrubbsår er ikke verdens undergang;
      • men det er vel ikke verdens undergang om vi kommer litt for sent?
Сторінка статті

stykke 1

іменник середній

Походження

norrønt stykki; beslektet med stokk (1

Значення та вживання

  1. stump, bit, avskåret del
    Приклад
    • bryte av et stykke sjokolade;
    • gå i stykker – i knas, i filler;
    • rive i stumper og stykker;
    • skjære et stykke av kaka;
    • et stykke smørbrød
    • del, parti
      • lese et stykke av en bok;
      • et stykke av åkeren
  2. eksemplar, forkorting stk.;
    Приклад
    • arvestykke;
    • eplene koster 2 kr stykket;
    • kjøpe fire stykker av hvert slag;
    • det kommer fem stykker til middag
  3. Приклад
    • følge en et stykke (på vei);
    • hytta lå et stykke fra sjøen
  4. Приклад
    • skrive et stykke i avisen
  5. kunstnerisk arbeid
    Приклад
    • et stykke av Ibsen;
    • kinostykke;
    • spille stykker av Grieg
  6. ytelse, arbeidsoppgave
    Приклад
    • et godt stykke arbeid;
    • et glimrende stykke teaterkunst;
    • et stivt stykke – frekk, drøy opptreden;
    • prøvestykke, svennestykke, mesterstykke, regnestykke
    • bedrift
      • karsstykke, kunststykke;
      • i det stykket er de like – på det punktet

Фіксовані вирази

  • når det kommer til stykket
    når det virkelig gjelder
  • stykke for stykke
    bit for bit
  • to alen av samme stykke
    to av samme (dårlige) slag
Сторінка статті

Словник нюношка 50 oppslagsord

artikkel

іменник чоловічий

Вимова

artikˊkel

Походження

av latin diminutiv av artus ‘ledd’

Значення та вживання

  1. sjølvstendig stykke, utgreiing i tidsskrift, avis, blad eller oppslagsverk
    Приклад
    • skrive ein artikkel
  2. (handels)vare, vareslag
    Приклад
    • ein landhandel med dei fleste artiklane folk treng til dagleg
  3. stykke, føresegn, paragraf i lov(bok) eller liknande
    Приклад
    • vise til ein artikkel i kjøpslova;
    • artiklane i truvedkjenninga
  4. trykklett småord som blir knytt til substantiv for å syne kjønn, tal eller binding;
    Приклад
    • artiklane ‘ei’, ‘ein’ og ‘eit’ står framfor substantiv i ubunden form, til dømes ‘eit bord’;
    • artiklane ‘den, det’ og ‘dei’ står framfor adjektiv og substantiv i bunden form, til dømes ‘det store huset’
Сторінка статті

særtrykk

іменник середній

Значення та вживання

særskilt trykk av ein artikkel frå eit tidsskrift, ei artikkelsamling eller liknande;
Сторінка статті

stoff

іменник середній

Походження

gjennom lågtysk og gammalfransk; opphavleg kanskje frå gresk

Значення та вживання

  1. fysisk materiale;
    Приклад
    • eldfast stoff;
    • kjemiske stoff
  2. Приклад
    • det er eit godt stoff i dressen;
    • eg skal kjøpe stoff og sy nye puter til sofaen
  3. innhald i til dømes forteljing, artikkel eller vitskapleg arbeid;
    Приклад
    • ho har nok stoff til fleire avhandlingar;
    • gå gjennom stoffet saman
  4. Приклад
    • det er godt stoff i den jenta
  5. narkotisk middel
    Приклад
    • eg mistenkjer at dei bruker stoff;
    • han gjekk på stoff i mange år
  6. botnstoff til fartøy
Сторінка статті

tospaltar

іменник чоловічий

Значення та вживання

artikkel (i avis eller tidsskrift) med to spalter (1
Сторінка статті

utgitt

прикметник

Значення та вживання

som er publisert;
jamfør gje ut
Сторінка статті

utanrikssak, utarikssak

іменник жіночий

Значення та вживання

emne eller artikkel som gjeld eller handlar om utanrikspolitikk
Приклад
  • ta seg av utanrikssaker
Сторінка статті

utanrikspolitisk, utarikspolitisk

прикметник

Значення та вживання

  1. som gjeld dei tilhøva eit land har til andre land;
    som gjeld politikk i eller mellom andre land
    Приклад
    • utanrikspolitisk kontakt;
    • den utanrikspolitiske situasjonen
  2. som handlar om utanrikspolitikk
    Приклад
    • ein utanrikspolitisk artikkel
Сторінка статті

tekst

іменник чоловічий або жіночий

Походження

norrønt textr eller texti; av latin textus ‘vev’

Значення та вживання

  1. trykte eller skrivne ord sette saman i ein heilskap slik at det gjev meining, til dømes i ei bok, ein artikkel eller ein e-post;
    samanhengande mengd av skrivne ord
    Приклад
    • ei bok med lite tekst og mykje bilete;
    • desse tekstane er uleselege;
    • skriv ein kort tekst om sommarferien din;
    • ein gresk tekst med omsetjing
  2. ord til ein melodi
    Приклад
    • ein popmelodi med norsk tekst
  3. utdrag frå Bibelen eller bibelstad som utgangspunkt for ei preike
    Приклад
    • teksten i dag er frå Salmane;
    • leggje ut teksten på førehand
  4. omsetjing eller attgjeving av tale i eit fjernsynsprogram, ein film eller liknande, som blir vist nedst på skjermen;
    til skilnad frå dubbing
    Приклад
    • filmen er på fransk med norske tekstar
  5. i typografi: stor skriftstorleik;
    20-punkts kegel

Фіксовані вирази

  • halde seg til teksten
    ikkje snakke seg vekk frå eit planlagt tema
  • lese nokon teksten
    irettesetje nokon
    • læraren las elevane teksten da halve klassa ikkje leverte i tide
Сторінка статті

kvar 2

детермінатив квантифікатор

Походження

norrønt hvárr, hvarr, hverr

Значення та вживання

  1. brukt for å framheve den einskilde blant fleire (ofte for å streke under at noko er jamt fordelt)
    Приклад
    • kvar deltakar fekk diplom;
    • to eple på kvar;
    • dei fekk kvart sitt eple;
    • la kvar få sitt
  2. brukt for å omfatte alle
    Приклад
    • kvar dag;
    • kvart år reiser ho til utlandet;
    • kvar sjette månad vaskar eg vindu;
    • kvar einaste deltakar har betalt
    • brukt som substantiv:
      • dei har tolv av kvart til middagsselskap
  3. brukt føre forsterkande bunden artikkel eller form
    Приклад
    • kvar den stein;
    • kvart øret

Фіксовані вирази

  • gå kvar sin veg
    skilje lag
  • gå kvar til sitt
    gå heim;
    gå attende til det ein dreiv med
  • kvar augeblink
    kva tid som helst
    • toget kjem kvar augeblink
  • kvar for seg
    åtskild, separat
    • dei vil arbeide saman, ikkje kvar for seg
  • kvar og ein
    alle
    • kvar og ein må ta ansvar
  • kvar si lyst
    brukt for å uttrykkje at ein synest det andre føretrekkjer, er merkeleg
  • kvar sin smak
    brukt for å kommentere kva andre føretrekkjer
  • litt av kvart
    mangt slag;
    litt av alt
    • dei har litt av kvart å setje seg inn i
  • litt etter kvart
    litt om gongen
    • forholda endra seg litt etter kvart
  • nokon kvar
    alle, dei fleste
    • slikt kunne hende nokon kvar
Сторінка статті

spalteplass

іменник чоловічий

Значення та вживання

plass for artikkel eller innlegg i avis eller blad
Приклад
  • bli nekta spalteplass
Сторінка статті