Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
39 результатів

Словник букмола 21 oppslagsord

spille 3, spelle

дієслово

Походження

av lavtysk spelen, spillen

Значення та вживання

  1. Приклад
    • sola spilte i snøkrystallene
  2. drive med eller delta i lagspill eller lignende
    Приклад
    • spille fotball;
    • de spilte mot et utenlandsk lag;
    • vi spiller bra om dagen;
    • laget har spilt tre hjemmekamper på rad
  3. delta i spill med kort, terninger eller lignende
    Приклад
    • spille bridge
  4. satse penger;
    vedde
    Приклад
    • spille på travbanen;
    • ha noen kroner å spille for
  5. frambringe musikk
    Приклад
    • de spilte en sonate;
    • gjengen har spilt plater hele kvelden;
    • hun spiller på fiolin;
    • spille i korps
  6. utføre en teaterrolle, filmrolle eller lignende;
    oppføre
    Приклад
    • spille revy;
    • spille en rolle godt;
    • teateret spiller nå Peer Gynt
  7. opptre som, te seg som;
    Приклад
    • spille idiot
  8. om fugl: frambringe paringslyd
    Приклад
    • orrhanen spiller oppe i åsen

Фіксовані вирази

  • spille ballen over til
    overlate neste trekk til
    • staten spiller her ballen over til kommunene
  • spille en rolle
    ha en betydning;
    påvirke
    • landet har spilt en viktig rolle i prosessen med å skape fred;
    • det spilte ingen rolle om hun trodde på ham
  • spille et høyt spill
    ta en stor sjanse
  • spille fallitt
    mislykkes
    • prosjektet har spilt fallitt
  • spille for galleriet
    opptre falskt og hyklersk for å gjøre andre til lags
  • spille inn
    1. ta opp, lage (en film eller lignende)
      • spille inn en plate
    2. gi inntekt ved framvisning (av film, teaterstykke eller lignende)
      • filmen har spilt inn store summer
    3. ha noe å si
      • beløpets størrelse vil spille inn;
      • andre hensyn kan spille inn;
      • økonomiske forhold vil spille inn
  • spille med
    være delaktig i;
    ha innvirkning på
    • spille med i et nettverk;
    • politikerne må spille med
  • spille med åpne kort
    ikke skjule noe
  • spille noen et puss
    lure eller narre noen
  • spille noen ut over sidelinja
    sette noen ut av spill;
    gjøre noen maktesløs
  • spille opp
    begynne å spille musikk
    • spille opp til dans
  • spille på lag
    samarbeide
  • spille på mange strenger
    være allsidig
  • spille på noe
    utnytte noe
    • regissøren spiller bevisst på våre forventninger
  • spille sine kort godt
    utnytte mulighetene på beste måte
  • spille ut
    ha utspillet
  • spille ut mot
    sette opp mot (hverandre)
Сторінка статті

rolle 1

іменник жіночий або чоловічий

Походження

gjennom tysk og fransk, opprinnelig ‘papirrull’; samme opprinnelse som rulle (2

Значення та вживання

  1. person eller figur som en skuespiller skal framstille
    Приклад
    • få rollen som den slemme ulven;
    • dette er en viktig rolle i filmen
  2. replikker eller innslag av sang og dans som en skuespiller skal framføre i et teaterstykke eller en film;
    Приклад
    • lære rollen sin
  3. i overført betydning: måte å framstille seg på som ikke gjenspeiler hvordan en virkelig er
    Приклад
    • spille rollen som streng far
  4. part eller del av noe med en bestemt funksjon eller status;
    oppgave, plass
    Приклад
    • få en avgjørende rolle i bedriften;
    • medienes rolle i samfunnet
  5. uskrevne regler og mønstre for oppførsel og handlemåte, særlig knyttet til en bestemt sosial posisjon eller status
    Приклад
    • laget følte ikke at treneren tok rollen sin på alvor

Фіксовані вирази

  • falle ut av rollen
    1. glemme innlært rollespill;
      jamfør rolle (1, 2)
      • skuespilleren falt ut av rollen og glemte replikkene sine
    2. glemme eller komme ut av en innlært måte å være på;
      glemme seg, miste tråden;
      jamfør rolle (1, 5)
      • han falt helt ut av rollen som hyggelig kelner
  • ha utspilt sin rolle
    være uten betydning
  • spille en rolle
    ha en betydning;
    påvirke
    • landet har spilt en viktig rolle i prosessen med å skape fred;
    • det spilte ingen rolle om hun trodde på ham
Сторінка статті

spille en rolle

Значення та вживання

ha en betydning;
påvirke;
Приклад
  • landet har spilt en viktig rolle i prosessen med å skape fred;
  • det spilte ingen rolle om hun trodde på ham
Сторінка статті

utarmet, utarma

прикметник

Походження

jamfør arme (2

Значення та вживання

tappet for styrke, ressurser eller innhold;
helt maktesløs;
utslitt (2), utmattet;
fattig, utpint
Приклад
  • landet var utarmet etter uår og krig;
  • utarmet jord;
  • utarmede mennesker

Фіксовані вирази

  • utarmet uran
    uran som har mindre innhold av isotopen (1 235U i forhold naturlig uran, og som oppstår som biprodukt av prosessen med å anrike uran til kjernekraft eller atomvåpen
    • utarmet uran er mindre radioaktivt enn naturlig uran
Сторінка статті

utarmet uran

Значення та вживання

uran som har mindre innhold av isotopen (1 235U i forhold naturlig uran, og som oppstår som biprodukt av prosessen med å anrike uran til kjernekraft eller atomvåpen;
Приклад
  • utarmet uran er mindre radioaktivt enn naturlig uran
Сторінка статті

uran

іменник середній

Походження

fra nylatin, av planetnavnet Uranus; av gresk uranos ‘himmel’

Значення та вживання

radioaktivt metallisk grunnstoff (1) med atomnummer 92;
kjemisk symbol U

Фіксовані вирази

  • anriket uran
    uran med forhøyet innhold av isotopen (1 235U i forhold til naturlig uran, som blant annet blir brukt som brensel i kjernereaktorer eller til å framstille atomvåpen
    • lavt anriket uran;
    • produsere anriket uran
  • utarmet uran
    uran som har mindre innhold av isotopen (1 235U i forhold naturlig uran, og som oppstår som biprodukt av prosessen med å anrike uran til kjernekraft eller atomvåpen
    • utarmet uran er mindre radioaktivt enn naturlig uran
Сторінка статті

speede opp

Значення та вживання

sette fart på;
Se: speede
Приклад
  • hun speeder opp bilen;
  • de speedet opp prosessen
Сторінка статті

veien er målet

Значення та вживання

prosessen er viktigere enn hva en kommer fram til;
Se: mål
Сторінка статті

speede

дієслово

Вимова

spiˋde

Походження

av speed

Значення та вживання

  1. bevege seg fort framover
    Приклад
    • hesten speedet på oppløpet
  2. bruke speed (2)

Фіксовані вирази

  • speede opp
    sette fart på
    • hun speeder opp bilen;
    • de speedet opp prosessen
Сторінка статті

objekt

іменник середній

Походження

fra latin, av objicere ‘kaste, sette noe foran en’

Значення та вживання

  1. i filosofi: ting som ligger til grunn for en forestilling;
    til forskjell fra subjekt (1)
  2. gjenstand for en handling eller virksomhet
  3. i grammatikk: setningsledd som betegner den eller det som handlingen er rettet mot, for eksempel ‘avisen’ i ‘far leser avisen’

Фіксовані вирази

  • direkte objekt
    setningsledd som uttrykker den eller det som umiddelbart berøres av den handlingen eller prosessen som verbalet uttrykker
    • i setningen ‘han gav katten mat’ er ‘mat’ direkte objekt
  • formelt objekt
    trykklett ‘det’ som fungerer som objekt i en setning
    • i setningen ‘du må ta det med ro’ er ‘det’ formelt objekt
  • indirekte objekt
    setningsledd som angir hvem eller hva som har nytte eller skade av verbalhandlingen
    • i setningen ‘jeg gav gutten en bok’ er ‘gutten’ indirekte objekt
Сторінка статті

Словник нюношка 18 oppslagsord

systematisk

прикметник

Значення та вживання

som er ordna etter system;
Приклад
  • gjennomføre prosessen på ein systematisk måte
  • brukt som adverb:
    • gå systematisk til verks
Сторінка статті

tovegskommunikasjon

іменник чоловічий

Значення та вживання

kommunikasjon (2) der begge partar er aktive
Приклад
  • tovegskommunikasjon over strømnettet;
  • det er viktig at vi har ein tovegskommunikasjon i prosessen
Сторінка статті

utarma

прикметник

Походження

jamfør arme (2

Значення та вживання

tappa for styrke, ressursar eller innhald;
heilt makteslaus;
fattig, utpint
Приклад
  • landet er utarma etter mange år med krig;
  • eit utarma folk

Фіксовані вирази

  • utarma uran
    uran som har mindre innhald av isotopen (1 235U i forhold til naturleg uran, og som er eit biprodukt av prosessen med å rike opp uran til kjernekraft eller atomvåpen
    • utarma uran er mindre radioaktivt enn naturleg uran
Сторінка статті

skjegle til

Значення та вживання

bli inspirert eller påverka av løysingar og gjeremåtar til andre;
ta omsyn til;
Sjå: skjegle
Приклад
  • dei skjegla til andre som var i same prosessen;
  • vi må skjegle til kva som skjer i sektoren
Сторінка статті

skjegle 1

skjegla

дієслово

Походження

norrønt skegla; av skjegl

Значення та вживання

  1. ikkje kunne sjå i same leia med begge auga på grunn av synsfeil
    Приклад
    • ho skjegla da ho var lita
  2. sjå til sida eller på skrå, utan å snu på hovudet
    Приклад
    • ho skjegla ned på det sidemannen gjorde;
    • skjegle til sida

Фіксовані вирази

  • skjegle til
    bli inspirert eller påverka av løysingar og gjeremåtar til andre;
    ta omsyn til
    • dei skjegla til andre som var i same prosessen;
    • vi må skjegle til kva som skjer i sektoren
Сторінка статті

utarma uran

Значення та вживання

uran som har mindre innhald av isotopen (1 235U i forhold til naturleg uran, og som er eit biprodukt av prosessen med å rike opp uran til kjernekraft eller atomvåpen;
Sjå: uran, utarma
Приклад
  • utarma uran er mindre radioaktivt enn naturleg uran
Сторінка статті

uran

іменник середній

Походження

frå nylatin, av planetnamnet Uranus, av gresk uranos ‘himmel’

Значення та вживання

radioaktivt metallisk grunnstoff (1) med atomnummer 92;
kjemisk symbol U

Фіксовані вирази

  • opprikt uran
    uran med større innhald av isotopen (1 235U i forhold til naturleg uran, som mellom anna blir brukt som brensel i kjernereaktorar og til å framstille atomvåpen
    • høgt opprikt uran;
    • ubåten har opprikt uran i reaktoren
  • utarma uran
    uran som har mindre innhald av isotopen (1 235U i forhold til naturleg uran, og som er eit biprodukt av prosessen med å rike opp uran til kjernekraft eller atomvåpen
    • utarma uran er mindre radioaktivt enn naturleg uran
Сторінка статті

speede

speeda

дієслово

Вимова

spiˋde

Походження

av speed

Значення та вживання

  1. bevege seg fort framover
    Приклад
    • hesten speeda på oppløpet
  2. bruke speed (2)

Фіксовані вирази

  • speede opp
    sette fart på
    • han speedar opp bilen;
    • dei speeda opp prosessen
Сторінка статті

mål 1

іменник середній

Походження

norrønt mál

Значення та вживання

  1. storleik, dimensjon eller mengd som er oppmerkt eller uttrykt i visse måleiningar
    Приклад
    • måla er oppgjevne i meter;
    • innvendige mål på eit husvære;
    • ta mål av nokon til klede
  2. Приклад
    • ohm er eit mål for elektrisk motstand
  3. måleining som er sett lik 1000 m2;
    Приклад
    • tomta er på 0,8 mål
  4. reiskap til å måle med
  5. mengd som svarer til eit målekar
    Приклад
    • bruke sju mål kaffi til ein liter vatn;
    • eit toppa mål
  6. i matematikk: storleik som går opp i ein annan utan rest
    Приклад
    • 10 er største felles mål for 20 og 30
  7. øvre grense eller merke;
  8. merke eller område å skyte eller gå til åtak på
    Приклад
    • treffe målet;
    • militære mål
  9. område som det gjeld å få ballen inn i i ballspel
    Приклад
    • setje ballen i mål
  10. Приклад
    • skåre mål;
    • Brann tapte kampen med eitt mål
  11. linje som det gjeld å nå fram til, særleg i idrettstevlingar
    Приклад
    • kome i mål på idealtid;
    • leie frå start til mål
  12. noko ein arbeider for, strever etter å oppnå;
    føremål, plan, meining;
    jamfør målsetjing
    Приклад
    • setje seg eit mål;
    • vere ved målet;
    • målet orsakar måten;
    • nå målet om full barnehagedekning
  13. stad ein vil nå fram til på ei reise;
    endepunkt
    Приклад
    • ei ferd mot ukjent mål
  14. brukt som etterledd i ord som nemner tid eller tidspunkt
  15. Приклад
    • ete tre mål om dagen;
    • ete mellom måla;
    • kome heim til måls
  16. mjølkemengd i ei mjølking av eitt dyr eller av ein heil buskap;
    ein gongs mjølking;
    Приклад
    • kua mjølkar sju liter mjølk i målet

Фіксовані вирази

  • bak mål
    fjernt frå all fornuft;
    dumt
    • forslaget er heilt bak mål
  • gje godt mål
    måle rikeleg
  • halde mål
    vere stor nok eller bra nok
    • tekstane heldt ikkje mål
  • i fullt mål
    rikeleg, fullstendig
  • mål og måte
    måtehald
    • alt med mål og måte;
    • han snakkar utan mål og måte
  • målet helgar/heilagar middelet
    eit godt føremål rettferdiggjer det å bruke uheldige eller umoralske framgangsmåtar
  • målet er fullt
    grensa er nådd
  • skyte over mål
    bruke for sterke middel og derfor mislykkast;
    overdrive
    • kritikken skaut over mål
  • stå i mål
    vere målvakt
  • ta mål av nokon
    måle nokon med auga;
    mønstre (1) nokon
    • dei tok mål av kvarandre
  • ta mål av seg
    bestemme seg for;
    setje seg føre
    • ho tok mål av seg til noko stort
  • utan mål og med
    utan plan og føremål
    • vimse rundt utan mål og med
  • utan mål og meining
    utan plan og føremål
    • skrolle på mobilen utan mål og meining
  • vegen er målet
    prosessen er viktigare enn kva ein kjem fram til
Сторінка статті

land 1

іменник середній

Походження

norrønt land

Значення та вживання

  1. del av jordoverflata som ikkje er dekt av vatn
    Приклад
    • tørt land;
    • båten la frå land;
    • dra båten på land;
    • ro til land;
    • inne ved land
  2. geografisk og politisk eining;
    rike, stat
    Приклад
    • her i landet;
    • dei afrikanske landa;
    • rike land;
    • land og folk
  3. grisgrendt område;
    landsbygd;
    til skilnad frå by (1, 1)
    Приклад
    • bu på landet;
    • flytte frå landet til byen;
    • gjensidig forståing mellom by og land
  4. dyrka jordstykke eller mark;
    jordeigedom
    Приклад
    • dei busette seg og rydda nytt land
  5. jordbotn, grunn (1, 1);
    terreng, lende;
    område
    Приклад
    • fruktbart land
  6. førestelt eller abstrakt stad eller tilstand
    Приклад
    • barndomens land

Фіксовані вирази

  • bryte/erobre/vinne nytt land
    gjere noko som ikkje er gjort før, til dømes innan kunst eller vitskap
    • prosessen var eit forsøk på å bryte nytt land;
    • musikken erobrar nytt land;
    • forskarane vann nytt land for vitskapen
  • den må du lenger ut på landet med
    dette får du meg ikkje til å tru
  • gudsord frå landet
    naiv, urøynd person
  • gå i land
    slutte som sjømann
  • gå på land
  • hale/dra i land
    få i stand til sist;
    berge
    • hale i land sigeren;
    • dei drog prosjektet i land
  • her til lands
    her i landet
  • i land
    1. på landjorda
      • ta arbeid i land etter nokre år til sjøs
    2. opp på eller inn til land
      • hoppe i land frå båten;
      • vrakgods som driv i land
  • land og strand
    indre og ytre strok;
    mange stader;
    heile landet
    • fare land og strand rundt
  • på land
    på landjorda
    • forsøpling både i havet og på land
  • ro seg i land
    kome seg ut av ein floke (ved å endre taktikk)
  • sjå land
    sjå enden på eit langvarig arbeid eller liknande
  • ta land
    om båt: nå stranda
  • til lands
    1. inn til land;
      i land (2)
      • kome seg til lands
    2. på landjorda;
      på land
      • trafikken til lands, til sjøs og i lufta
  • vite kvar landet ligg
    skjøne den aktuelle situasjonen
Сторінка статті