Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
33 результатів

Словник букмола 16 oppslagsord

utenatlekse

іменник жіночий або чоловічий

Значення та вживання

tekst som skal læres utenat som lekse
Сторінка статті

ulært

прикметник

Значення та вживання

  1. ikke utdannet eller opplært;
    Приклад
    • da hun begynte i jobben, var hun både uerfaren og ulært
  2. ikke innlært
    Приклад
    • en ulært lekse
Сторінка статті

kunne leksa si

Значення та вживання

være godt forberedt;
Se: lekse
Сторінка статті

ramse 2

дієслово

Значення та вживання

si noe (utenatlært) raskt og mekanisk;
lekse opp, regne opp
Приклад
  • han ramset i vei

Фіксовані вирази

  • ramse opp
    si noe (utenatlært) raskt og mekanisk;
    remse opp
    • ramse opp navn på alle gatene i byen;
    • hun ramset opp alt som hadde skjedd
Сторінка статті

lese

дієслово

Походження

norrønt lesa ‘samle, lese’, i betydningen ‘forsøke å lære’ med påvirkning fra latin legere ‘samle, lese’; jamfør lekse (1

Значення та вживання

  1. følge (språk)tegn med øynene og gjengi dem som språk;
    forstå skrifttegn
    Приклад
    • lære å lese;
    • han leser høyt for barna hver kveld;
    • jeg leste om det på nettet;
    • jeg liker å lese på senga;
    • vi må lese av resultatet av målingene;
    • kan du lese noter?
  2. Приклад
    • jeg leser dette tegnet som R;
    • han ble fristilt (les: oppsagt);
    • en fotballspiller med evne til å lese spillet
  3. si fram etter skrift;
    Приклад
    • lese opp dikt på skoleavslutningen;
    • lese Fadervår;
    • vi leste alltid for maten hjemme
  4. forsøke å lære;
    studere
    Приклад
    • lese lekser;
    • de sitter på lesesalen til langt på kveld og leser til eksamen;
    • han leste kjemi på universitetet
  5. gi (privat)undervisning
    Приклад
    • han leser med dem før norskprøven

Фіксовані вирази

  • lese mellom linjene
    forstå noe som ikke er direkte uttrykt
  • lese noen teksten
    irettesette noen
    • moren leste ham teksten da han kom for sent hjem enda en gang
  • lese seg til
    lære noe ved å lese
    • jeg har lest meg til hvordan motoren fungerer
  • lese tankene til noen
    forstå hva noen tenker
  • lese ut
    gjøre seg ferdig med (for eksempel en bok eller et kapittel)
Сторінка статті

lekse 1

іменник жіночий або чоловічий

Походження

fra lavtysk; samme opprinnelse som lektie

Значення та вживання

  1. hjemmearbeid for skoleelever
    Приклад
    • gjøre lekser;
    • lese lekser;
    • ha mye lekser;
    • bli hørt i leksa
  2. i overført betydning: erfaring, lærepenge
    Приклад
    • tålmodighet er en vanskelig lekse å lære;
    • ansvaret lærte dem en lekse
  3. lang remse;
    noe som stadig blir gjentatt
    Приклад
    • han kom med en lang lekse til svar;
    • det er den gamle leksa
  4. rekkefølge, sammenheng
    Приклад
    • komme langt ut i leksa

Фіксовані вирази

  • kunne leksa si
    være godt forberedt
Сторінка статті

hjemmelekse, heimelekse

іменник жіночий або чоловічий

Значення та вживання

lekse (1, 1) som skal gjøres hjemme
Приклад
  • få i hjemmelekse å lese en novelle

Фіксовані вирази

  • gjøre hjemmeleksen sin
    forberede seg godt
    • forslaget viser at ministeren ikke har gjort hjemmeleksen sin;
    • håndballaget hadde gjort hjemmeleksen sin grundig
Сторінка статті

ha 2

дієслово

Походження

norrønt hafa

Значення та вживання

  1. eie, råde over, disponere
    Приклад
    • ha både hus og bil;
    • ha mye penger;
    • miste alt en eier og har;
    • ha litt av hvert å by på;
    • ha noe å leve av;
    • ha noe å leve for;
    • ha makt;
    • ha mulighet til å ta utdanning;
    • ha sans for humor;
    • ha god tid;
    • ha tid på seg;
    • ha hele dagen for seg;
    • ha tillit til noen;
    • ha hellet med seg;
    • ha grunn til bekymring;
    • hun var ung og hadde livet foran seg
  2. være utstyrt med (en viss egenskap, et visst sinnelag eller lignende)
    Приклад
    • fjellet har bratte sider;
    • rommet har to dører;
    • løven har dusk på halen;
    • ha rødt hår;
    • ha gode evner;
    • ha respekt for noe;
    • ha for vane;
    • ha medynk med noen;
    • ha noe tidløst over seg;
    • ha talent;
    • ha lyst på noe;
    • ha lett for å lære noe;
    • alt har sin verdi;
    • dette har betydning for saken
  3. være knyttet til ved slektskap, vennskap eller lignende
    Приклад
    • ha kone og barn;
    • ha verken far eller mor;
    • ha venner
  4. lide av
    Приклад
    • ha en alvorlig sykdom;
    • ha vondt i magen
  5. være utsatt for;
    oppleve, møte
    Приклад
    • ha fint vær;
    • ha en urolig natt;
    • ha et uhell;
    • ha glede av noe;
    • ha medgang;
    • ha sorg;
    • ha hastverk;
    • ha en stor opplevelse;
    • hvordan har du det?
  6. bringe over til nytt sted eller ny tilstand;
    føre, flytte
    Приклад
    • ha noe på plass;
    • ha opp døra;
    • ha mer salt i suppa
  7. være pålagt eller opptatt med;
    være nødt til eller pliktig til
    Приклад
    • ha eksamen;
    • ha noe i lekse;
    • ha vakt;
    • ha mange plikter;
    • nå skal vi ha geografi;
    • ha selskap;
    • ha mye å tenke på
  8. holde (fast) i en viss tilstand, på en viss måte eller i en viss stilling;
    ta vare på
    Приклад
    • nå har vi deg;
    • nå har jeg det;
    • ha hendene i lomma;
    • ha noe i forvaring;
    • ha noe for seg selv;
    • ha noen kjær;
    • ha en mistenkt;
    • ha noe på samvittigheten;
    • ha døra lukket
  9. bære på seg
    Приклад
    • ha sekk på ryggen;
    • ha klær på seg
  10. med modal funksjon til verb i infinitiv: måtte, skulle
    Приклад
    • du har å lystre!
  11. til modalt hjelpeverb: få, ta imot eller forlange
    Приклад
    • jeg vil ha god betaling for arbeidet;
    • vil du ha denne kniven?
    • du skulle hatt juling;
    • han vil ha hevn;
    • det er av sine egne en skal ha det;
    • takk skal du ha!
    • det skal vi ikke ha noe av;
    • det var et bra forsøk, det skal du ha
  12. med visse verb i presens partisipp
    Приклад
    • ha liggende en godtepose;
    • planten kan du ha stående i vinduskarmen
  13. brukt som hjelpeverb i sammensatte verbalformer
    Приклад
    • hun har solgt garden;
    • de hadde sovet lenge;
    • han hadde gått hele dagen;
    • han har blitt rik på handel;
    • har vi lovet det, så har vi

Фіксовані вирази

  • ha det
    brukt når en tar avskjed med noen
    • ha det!, sa hun og gikk;
    • da får du ha det
  • ha det med å
    pleie å, bruke å
    • de har det med å klage
  • ha det til
    tolke på en bestemt måte
    • situasjonen er ikke så dramatisk som noen vil ha det til
  • ha for seg
    drive med, drøfte, behandle
    • så mye rart de kan ha for seg
  • ha noe etter noen
    arve, overta
    • gleden med å gå tur har jeg etter faren min
  • ha noe på noen
    beskylde noen for noe ufordelaktig eller ulovlig
    • da politiet kom på døra, skjønte han at de måtte ha noe på ham
  • ha seg
    1. skaffe seg;
      sørge for å få
      • ha seg en hvil;
      • ha seg frabedt;
      • ha seg en blås;
      • hun skal ha seg bil
    2. henge sammen;
      forklares
      • hvordan kan dette ha seg?
    3. kose seg;
      ha seksuell omgang
      • de har seg på sofaen etter festen
  • kunne ha det så godt
    måtte lide for noe en har gjort
    • de kunne ha det så godt, nå kom jeg aldri igjen
  • vite hvor en har noen
    vite hva en kan vente av noen
    • de vet hvor de har ham og slipper å lure på hva han tenker og gjør;
    • hun er en slik som en ikke vet hvor en har
Сторінка статті

baklekse

іменник жіночий або чоловічий

Походження

opphavlig ‘lekse som må gjøres om igjen’

Фіксовані вирази

  • komme i bakleksa
    bli liggende etter i arbeid, utvikling eller lignende
    • næringen kan komme i bakleksa;
    • havne i en sportslig baklekse
Сторінка статті

pugg

іменник середній

Походження

av pugge

Значення та вживання

det å pugge;
mekanisk tilegnelse av stoff, for eksempel læring av lekse;
Приклад
  • det blir en del pugg av replikker
Сторінка статті

Словник нюношка 17 oppslagsord

utanåtlekse

іменник жіночий

Значення та вживання

tekst ein skal lære utanåt som lekse
Сторінка статті

lese

lesa

дієслово
розділений інфінітив: lesa

Походження

norrønt lesa ‘plukke, samle, lese’, i tydinga ‘forsøkje å lære’ med innverknad frå latin legere ‘samle, lese’; jamfør lekse (1

Значення та вживання

  1. følgje (språk)teikn med auga og gje dei att som språk;
    forstå skriftteikn
    Приклад
    • lære å lese og skrive;
    • han las høgt for ungane før dei la seg;
    • ho sit og les i avisa;
    • eg har lese om han på nettet;
    • kan du lese av målaren?
    • eg er dårleg til å lese kart
  2. Приклад
    • eg les dette teiknet som R;
    • han vart fristilt (les: sagt opp);
    • lagkameraten greidde ikkje å lese pasninga
  3. seie fram etter skrift;
    Приклад
    • elevane las opp dikt for foreldra;
    • lese kveldsbøn;
    • lese for maten
  4. prøve å lære;
    studere
    Приклад
    • lese på leksene;
    • studentane les til eksamen;
    • ho las matematikk på universitetet
  5. gje (privat)undervisning
    Приклад
    • han les med dei før norskprøva

Фіксовані вирази

  • lese mellom linjene
    forstå noko som ikkje er direkte uttrykt
  • lese nokon teksten
    irettesetje nokon
    • læraren las elevane teksten da halve klassa ikkje leverte i tide
  • lese seg til
    lære noko ved å lese
    • eg har lese meg til korleis eg skal sy i ein ny glidelås
  • lese tankane til nokon
    skjøne kva nokon tenkjer
  • lese ut
    gjere seg ferdig med (til dømes ei bok eller eit kapittel)
Сторінка статті

remse 3

remsa

дієслово

Значення та вживання

seie noko (utanåtlært) fort og mekanisk;
Приклад
  • remse bøner

Фіксовані вирази

  • remse opp
    seie noko fort og mekanisk;
    ramse opp
    • dei remsar opp fire grunnar til at dei drog
Сторінка статті

ramse 2

ramsa

дієслово

Значення та вживання

seie noko (utanåtlært) raskt og mekanisk;
lekse, remse (3, rekne (opp)
Приклад
  • ho ramsa leksa frå seg

Фіксовані вирази

  • ramse opp
    seie noko (utanåtlært) raskt og mekanisk
    • ramse opp ei heil liste med namn;
    • dei ramsar opp ei rad problem
Сторінка статті

lekse 1

іменник жіночий

Походження

frå lågtysk; same opphav som lektie

Значення та вживання

  1. heimearbeid for skuleelevar
    Приклад
    • ha mykje lekser;
    • gjere leksene;
    • lese lekser;
    • bli høyrd i leksa
  2. i overført tyding: røynsle, lærepenge
    Приклад
    • spelarane har lært ei lekse;
    • finansmarknaden måtte lære ei lekse
  3. lang ramse;
    noko som stadig blir teke opp att
    Приклад
    • han kom med ei lang lekse til svar;
    • det er den gamle leksa
  4. rekkjefølgje, samanheng
    Приклад
    • kome langt uti leksa

Фіксовані вирази

  • kunne leksa si
    vere godt førebudd
Сторінка статті

heimelekse

іменник жіночий

Значення та вживання

lekse (1, 1) til å arbeide med heime
Приклад
  • elevane fekk mange heimelekser

Фіксовані вирази

  • gjere heimeleksa si
    førebu seg godt
    • statsministeren hadde gjort heimeleksa si før pressekonferansen;
    • her har ikkje kommunen gjort heimeleksa si!
Сторінка статті

ha 2

дієслово

Походження

norrønt hafa

Значення та вживання

  1. eige, rå over, disponere
    Приклад
    • ha både bil og hytte;
    • ha mykje pengar;
    • miste alt ein eig og har;
    • ha noko å by på;
    • ha noko å leve av;
    • ha noko å leve for;
    • ha makt;
    • ha høve til å ta ein tur;
    • ha god tid;
    • ha tid på seg;
    • ha heile dagen føre seg;
    • ha tillit til nokon;
    • ha lykka med seg;
    • han var ung og hadde livet framfor seg
  2. vere utstyrt med (ein viss eigenskap, eit visst sinnelag eller liknande)
    Приклад
    • fjellet har rund topp;
    • rommet har to dører;
    • løva har dusk på halen;
    • ha raudt hår;
    • ha gode evner;
    • ha sans for humor;
    • ha vyrdnad for noko;
    • ha grunn til å smile;
    • ha for vane;
    • ha medynk med nokon;
    • ha noko framandt over seg;
    • ha talent;
    • ha lyst på noko;
    • ha vondt for å innrømme feil;
    • det har sin verdi å kjenne historia
  3. vere knytt til ved slektskap, venskap eller liknande
    Приклад
    • ha mann og barn;
    • ha korkje mor eller far;
    • ha gode vener
  4. lide av
    Приклад
    • ha feber og influensa;
    • ha vondt i magen
  5. vere utsett for;
    oppleve, møte
    Приклад
    • ha fint vêr;
    • ha ei roleg natt;
    • ha ei oppleving;
    • ha glede av noko;
    • ha motgang;
    • ha sorg;
    • ha eit uhell;
    • ha hastverk;
    • ha behov for noko;
    • slik vil ho ha det;
    • korleis har du det?
  6. få over til ny stad eller tilstand;
    føre, flytte
    Приклад
    • ha nokon av stad;
    • ha noko på plass;
    • ha opp døra;
    • ha inn sauene;
    • ha ut kyrne;
    • ha seg heim;
    • ha på måling;
    • ha mjølk i kaffien
  7. vere pålagd eller oppteken med;
    vere nøydd eller pliktig til
    Приклад
    • ha eksamen;
    • ha lekse;
    • ha geografi;
    • ha time;
    • ha vakt;
    • ha plikter;
    • ha selskap;
    • ha andre ting å tenkje på;
    • ha mykje å gjere;
    • ha noko å seie;
    • ha noko å dragast med
  8. halde (fast) i ein viss tilstand, på ein viss måte eller i ei viss stilling;
    ta vare på
    Приклад
    • no har vi han;
    • no har eg det!
    • ha hendene i lomma;
    • ha døra attlaten;
    • ha noko i forvaring;
    • ha noko i fred;
    • ha noko for seg sjølv;
    • ha nokon kjær;
    • ha nokon mistenkt;
    • ha noko i tankane;
    • ha noko på samvitet
  9. bære på seg
    Приклад
    • ha klede på seg;
    • ha sekk på ryggen
  10. til modalt hjelpeverb: få, ta imot eller forlange
    Приклад
    • skulle ha noko for arbeidet;
    • vil du ha denne kniven?
    • det er av sine eigne ein skal ha det!
    • takk skal du ha!
    • det skal vi ikkje ha noko av!
    • han gjev ikkje opp, det skal han ha
  11. med modal funksjon til verb i infinitiv: måtte, skulle
    Приклад
    • du har å lystre;
    • han har å gjere det han er sett til
  12. med visse verb i presens partisipp
    Приклад
    • ha landbruksbøker ståande i bokhylla;
    • dei hadde drops liggjande i lomma
  13. brukt som hjelpeverb i samansette verbalformer
    Приклад
    • ho har selt garden;
    • han hadde sove lenge;
    • ho hadde reist da eg kom;
    • han har gått heile dagen

Фіксовані вирази

  • ha det
    brukt når ein tek avskil med nokon
    • ha det!, seier han og stryk på dør;
    • da får du ha det
  • ha det med å
    ha for vane å, bruke å
    • ho har det med å lage lister
  • ha det til
    tolke på ein bestemd måte
    • dei er ikkje så dumme som nokon vil ha det til
  • ha for seg
    drive med, ta opp, drøfte, behandle
    • kva galskap kan dei ha for seg?
  • ha noko etter nokon
    arve, overta
    • det gode humøret har eg etter mor mi
  • ha noko på nokon
    skulde nokon for noko ugunstig eller ulovleg
    • politiet har noko på han
  • ha seg
    1. skaffe seg;
      sørgje for å få
      • ha seg ein pause;
      • han ville ha seg ei hytte
    2. henge saman;
      forklarast
      • korleis kan det ha seg?
    3. kose seg;
      ha seksuell omgang
      • dei drakk vin og hadde seg
  • kunne ha det så godt
    lide for noko ein har gjort
    • når dei ikkje vil samarbeide, kan dei berre ha det så godt
  • vite kor ein har nokon
    vite kva ein kan vente av nokon
    • det er vanskeleg å vite kor ein har dei
Сторінка статті

dukke

dukka

дієслово

Походження

frå lågtysk; jamfør dykke

Значення та вживання

  1. bøye eller huke seg ned
    Приклад
    • dukke for slaget
  2. duppe ned i eller under vatn
    Приклад
    • dukke nokon under;
    • dukke seg i sjøen
  3. setje grundig på plass, lekse opp for, audmjuke
    Приклад
    • dukke nokon med bitande svar
  4. søkkje seg, gå under vatn;
    Приклад
    • ubåten dukka;
    • dukke etter

Фіксовані вирази

  • dukke opp/fram
    kome til syne, vise seg
    • han dukka opp i nitida;
    • gamle minne dukka fram;
    • det har dukka opp ein uheldig situasjon
  • dukke ned i
    fordjupe seg i
    • dukke ned i detaljar
  • dukke under
    gå til grunne;
    gå konkurs (1
    • dei er i ferd med å miste fotfestet og dukke under;
    • stadig fleire verksemder dukka under
  • dukke unna
    halde seg unna, unngå
    • ho rakk å dukke unna ballen;
    • han dukka unna dei nærgåande spørsmåla
Сторінка статті

baklekse

іменник жіночий

Походження

opphavleg ‘lekse som må gjerast om att’

Фіксовані вирази

  • kome i bakleksa
    bli liggjande etter i arbeid, utvikling eller liknande
    • byen har kome i bakleksa;
    • hamne i ei økonomisk baklekse
Сторінка статті

kunne leksa si

Значення та вживання

vere godt førebudd;
Sjå: lekse
Сторінка статті