Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
9 treff

Nynorskordboka 9 oppslagsord

transpolar

adjektiv

Opphav

av trans- og polar

Tyding og bruk

som kryssar eit polområde
Døme
  • ei transpolar flyging
Artikkelside

-ar 3

adjektiv

Uttale

-aˊr

Opphav

av latin -ar- ‘som gjeld, som er skyld til’

Tyding og bruk

etterledd som lagar adjektiv av substantiv, for det meste importord;
i ord som cellular, polar og stellar
Artikkelside

bipolar

adjektiv

Opphav

av bi- (2 og polar

Tyding og bruk

  1. som finst i begge polarområda
    Døme
    • bipolare arter
  2. med to motsetningar
    Døme
    • i ei bipolar verd
  3. Døme
    • ho er bipolar

Faste uttrykk

  • bipolar liding
    psykisk liding som gjer at pasienten vekslar mellom å vere depressiv og oppstemd
Artikkelside

polart lågtrykk

Tyding og bruk

lågtrykk danna nær iskanten i polområda, med lite omfang og svært sterk vind;
Sjå: polar
Artikkelside

fråstøyting

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

mellom anna i fysikk: det å støyte noko frå seg
Døme
  • fråstøytinga mellom to like polar
Artikkelside

polarisere

polarisera

verb

Opphav

av polar

Tyding og bruk

  1. magnetisere eit metallstykke slik at det får magnetiske polar
  2. lage spenningsskilnad til dømes i galvaniske element eller elektrolytiske celler
  3. bryte eller reflektere elektromagnetiske bølgjer (til dømes lysstrålar) på ein viss måte
    • brukt som adjektiv:
      • briller med polariserte glas
  4. i overført tyding: leggje vekt på motsetnader og ulikskapar slik at ytterleggåande synsmåtar får større tilslutnad
    Døme
    • partistrukturen er polarisert i ei høgre- og ei venstrefløy
    • brukt som adjektiv:
      • ein polarisert diskusjon om formuesskatt
Artikkelside

pol 1

substantiv hankjønn

Opphav

frå gresk ‘akse, spiss’

Tyding og bruk

  1. kvart av endepunkta (og området ikring) på jordaksen eller på himmelaksen
  2. kvart av endepunkta i ein magnet eller elektrisk leiar
    Døme
    • negativ og positiv pol;
    • motsette polar tiltrekkjer seg kvarandre
  3. i matematikk: punkt som linjer eller andre punkt står i eit visst høve til
    Døme
    • matematisk pol
  4. i overført tyding: motsetning, kontrast
    Døme
    • svinge mellom to polar
Artikkelside

polær

adjektiv

Opphav

frå fransk; same opphav som polar

Tyding og bruk

Døme
  • ei polær motsetning
Artikkelside

samojedhund

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

polar (1) spisshund med langhåra, kvit eller gulkvit pels
Artikkelside