Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
137 treff

Nynorskordboka 137 oppslagsord

utvikling

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  1. gradvis forandring;
    Døme
    • følgje med i utviklinga;
    • studere utviklinga av dyreartene;
    • orientere om den vidare utviklinga av saka;
    • økonomisk utvikling;
    • skrive om den historiske utviklinga til jazzmusikken
  2. gradvis vokster (1), mogning eller oppøving;
    Døme
    • unge menneske i sterk utvikling;
    • den språklege utviklinga til barnet;
    • syte for personleg utvikling
  3. det å arbeide fram noko;
    Døme
    • ein ny teknologi er under utvikling;
    • utvikling av nye løysingar;
    • utvikling av ny industri
Artikkelside

vedvare

vedvara

verb
kløyvd infinitiv: vedvara

Tyding og bruk

fortsetje i lang tid;
Døme
  • utviklinga vil truleg vedvare
Artikkelside

tendens

substantiv hankjønn

Opphav

av fransk tendance; jamfør tendere

Tyding og bruk

  1. retning som noko eller nokon hallar eller strevar mot;
    tildriv
    Døme
    • han har ein tendens til å stamme;
    • bilen har ein tendens til å dra mot høgre;
    • ho syner opprørske tendensar
  2. tilløp til eller teikn på utvikling i ei viss retning
    Døme
    • arbeidsløysa har ein fallande tendens;
    • sjå tendensar på at utviklinga snur;
    • statistikken syner ingen klar tendens
  3. føremål som fargar eit kunstnarleg verk eller ei vitskapleg framstilling
    Døme
    • boka har ein moraliserande tendens;
    • avisa har ein konservativ tendens
Artikkelside

tverrsnitt

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. plan skjering tvers gjennom noko;
    plan eller bilete som viser noko som er gjennomskore;
    Døme
    • bjelken har eit U-forma tverrsnitt
  2. representativt utval;
    Døme
    • eit tverrsnitt av folkesetnaden
  3. skjematisk framstilling;
    Døme
    • boka gjev eit tverrsnitt av utviklinga
Artikkelside

tilbakeleggje, tilbakelegge

tilbakeleggja, tilbakelegga

verb

Tyding og bruk

leggje noko bak seg, til dømes ei strekning eller ein periode
Døme
  • vi tilbakela 3 mil om dagen
  • brukt som adjektiv:
    • eit tilbakelagt stadium i utviklinga
Artikkelside

tilbakeståande

adjektiv

Tyding og bruk

kan oppfattast nedsetjande: som ligg tilbake i utviklinga;
som er på eit lågt utviklingstrinn
Døme
  • eit tilbakeståande land;
  • tilbakeståande kommentarar
Artikkelside

tidvende

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

tid da den historiske utviklinga tek ei ny vending;
Døme
  • stå ved eit tidvende
Artikkelside

tidsskilje

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

skilje mellom to tidsperiodar eller steg i utviklinga
Døme
  • ulykka var eit tidsskilje i den norske oljeverksemda
Artikkelside

tidsskifte, tidskifte

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

endring eller vending i den historiske utviklinga;
overgang mellom to tidsperiodar
Artikkelside

rettleiar

substantiv hankjønn

Opphav

av rett (3

Tyding og bruk

  1. person som informerer og gjev råd;
    person som rettleier
    Døme
    • han er rettleiar for dei nytilsette;
    • ein fagleg rettleiar
  2. skriftleg materiale med informasjon, retningslinjer og liknande;
  3. i utdanning: person som har ansvar for den faglege utviklinga til ein student
    Døme
    • på doktorgrada har ein minst to rettleiarar;
    • ho var rettleiaren min på masteroppgåva
Artikkelside