Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
52 treff

Nynorskordboka 52 oppslagsord

systematisk

adjektiv

Tyding og bruk

som er ordna etter system;
Døme
  • gjennomføre prosessen på ein systematisk måte
  • brukt som adverb:
    • gå systematisk til verks
Artikkelside

systematikk

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

(lære om) det å stille opp system;
systematisk framstilling
Artikkelside

rote til

Tyding og bruk

gjere noko mindre systematisk eller vanskelegare å rydde i;
Sjå: rote
Artikkelside

rote 2

rota

verb

Opphav

norrønt róta

Tyding og bruk

  1. grave i eller blande saman masse, væske eller mengd;
    Døme
    • grisen rotar i jorda;
    • rote i molda i blomsterbedet så jorda får luft
  2. gjere noko på ein slik måte at det skapar rot og uorden
    Døme
    • ikkje rot i mine saker!
    • dei rota seg støtt opp i vanskar
  3. leite fram noko på ein uforsiktig eller lite planlagd måte
    Døme
    • rote i veska etter noko;
    • rote opp nøkkelen frå lomma;
    • dette er berre nokre dikt eg rota fram frå ei skuffe
  4. gjere noko utan ein plan;
    gjere noko på måfå
    Døme
    • kvifor skal ungdomen rote rundt i nabolaget om kvelden?

Faste uttrykk

  • rote i hop
    røre eller blande saman
  • rote til
    gjere noko mindre systematisk eller vanskelegare å rydde i
Artikkelside

systematikar

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

person som systematiserer eller går systematisk til verks
Artikkelside

tolkingslære

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

lære om systematisk tolking av ytringar og påstandar;
Døme
  • teologisk tolkingslære;
  • juridisk tolkingslære
Artikkelside

utarbeide

utarbeida

verb

Tyding og bruk

setje saman eller lage noko gjennom (systematisk) tenking, analyse, planlegging og liknande;
arbeide ut, setje saman
Døme
  • utarbeide ein rapport;
  • kommunen har utarbeidd nye byggjeplanar
  • brukt som adjektiv:
    • ein nøye utarbeidd analyse
Artikkelside

katalog

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom fransk, frå mellomalderlatin; opphavleg frå gresk ‘oppteljing’, av kata ‘ned’ og legein ‘telje’

Tyding og bruk

  1. systematisk oversikt over til dømes namn, bøker, gjenstandar, varer;
    Døme
    • ein katalog over alle manuskripta i samlinga;
    • dei valde klede frå ein katalog
  2. i overført tyding: samling av typiske døme innan eit område
    Døme
    • ein katalog over aktuelle diskusjonstema;
    • rullebladet hennar var ein katalog over brotsverk
Artikkelside

tekstanalyse

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

systematisk gjennomgang av dei ulike elementa i ein tekst (til dømes handling, personar, tema, språklege verkemiddel eller liknande) som grunnlag for tolking av teksten;
litterær, språkleg eller stilistisk analyse (2) av ein tekst
Artikkelside

sosiometri

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

systematisk kartlegging av sosiale relasjonar i ei gruppe
Artikkelside