Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
18 treff

Nynorskordboka 18 oppslagsord

inspirere

inspirera

verb

Opphav

av latin inspirare ‘blåse, ande inn, setje mot i’

Tyding og bruk

  1. gjere oppglødd;
    gje inspirasjon;
    Døme
    • opplevinga inspirerte han til eit dikt;
    • kjenne seg inspirert av noko;
    • avgjerda syntest vere inspirert av regjeringa
    • brukt som adjektiv:
      • arbeide i eit inspirerande miljø
  2. i religiøst språk: fylle med ånd
    Døme
    • Bibelen er inspirert av Gud
  3. trekkje luft inn;
    puste inn;
    til skilnad frå ekspirere
Artikkelside

skjegle til

Tyding og bruk

bli inspirert eller påverka av løysingar og gjeremåtar til andre;
ta omsyn til;
Sjå: skjegle
Døme
  • dei skjegla til andre som var i same prosessen;
  • vi må skjegle til kva som skjer i sektoren
Artikkelside

skjegle 1

skjegla

verb

Opphav

norrønt skegla; av skjegl

Tyding og bruk

  1. ikkje kunne sjå i same leia med begge auga på grunn av synsfeil
    Døme
    • ho skjegla da ho var lita
  2. sjå til sida eller på skrå, utan å snu på hovudet
    Døme
    • ho skjegla ned på det sidemannen gjorde;
    • skjegle til sida

Faste uttrykk

  • skjegle til
    bli inspirert eller påverka av løysingar og gjeremåtar til andre;
    ta omsyn til
    • dei skjegla til andre som var i same prosessen;
    • vi må skjegle til kva som skjer i sektoren
Artikkelside

sekstital

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. det sjuande tiåret i eit hundreår, særleg tiåret 1960–1969
    Døme
    • inspirert av det seine sekstitalet;
    • musikk frå 60-talet
  2. mengd på om lag 60
    Døme
    • eit sekstital bilete på veggene
Artikkelside

etnisk

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som gjeld tilhøyrsle til eller opphav i ein kultur, ei folkegruppe eller eit geografisk område
    Døme
    • etnisk mangfald;
    • personar med ulike etniske bakgrunnar;
    • etnisk diskriminering er ulovleg
  2. som gjeld, er inspirert av eller karakteristisk for ikkje-vestlege kulturar og tradisjonar;
    jamfør eksotisk
    Døme
    • etnisk musikk;
    • restaurantar som serverer etnisk mat

Faste uttrykk

  • etnisk gruppe
    folkegruppe som har kulturelle, biologiske eller historiske fellestrekk, og som både av medlemene sjølve og av andre blir sett på som distinkt frå andre grupper
  • etnisk reinsing
    folkemord eller det å drive vekk ei uynskt folkegruppe frå eit område med mål om å gjere området etnisk homogent
Artikkelside

uinspirert

adjektiv

Tyding og bruk

som er lite inspirert;
utan entusiasme og glød
Døme
  • ein sliten og uispirert gjeng;
  • uinspirert spel
Artikkelside

thranitt

substantiv hankjønn

Opphav

jamfør -itt (1

Tyding og bruk

om eldre forhold: medlem av arbeidarforeining som var skipa eller inspirert av Marcus Thrane (1817–90)
Artikkelside

psykedelisk

adjektiv

Opphav

jamfør gresk delos ‘klår, synleg’

Tyding og bruk

  1. som verkar medvitsutvidande, særleg brukt om verknaden av narkotisk stoff
    Døme
    • psykedeliske rusmiddel;
    • LSD er eit psykedelisk stoff
  2. som er inspirert av eller etterliknar dei fordreidde sannseinntrykka som eit psykedelisk (1) stoff gjev
    Døme
    • psykedelisk rock;
    • psykedelisk kunst;
    • tapetet hadde eit psykedelisk mønster;
    • ho var kledd i psykedeliske fargar
Artikkelside

festdrakt

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  1. folkedrakt til bruk ved høgtidelege eller festlege høve
    Døme
    • ei glitrande festdrakt frå Pakistan;
    • alle hadde festdrakter frå sine land, og norske jenter gjekk i bunad
  2. klesdrakt til høgtidelege høve som er inspirert av norske folkedrakter og bunader, men utan å vere typisk for eitt visst distrikt;
    jamfør bunad (1)
    Døme
    • blant konfirmantane såg vi både tradisjonelle bunader og nyare festdrakter
Artikkelside

nyklassisisme

substantiv hankjønn

Opphav

av ny (2

Tyding og bruk

  1. retning innan kunst og arkitektur i perioden 1770–1830 og i 1920-åra, inspirert av antikke førebilete
  2. retning i musikken på 1900-talet;
Artikkelside