Avansert søk

Nynorskordboka 9 oppslagsord

verb

norrønt hrópa, hrǿpa ‘baktale’

gjere kjent noko som til no har vore ukjend;
avsløre (1)
Døme
- eg vil ikkje røpe for mykje;
- han røpte ingenting om innhaldet
vitne om;
vise
Døme
- språket røper at han er utlending;
- han røpte eit stort talent

røpe seg
avsløre seg sjølv, oftast mot eigen vilje
ho heldt maska, og røpte seg ikkje

verb

norrønt lukta; av lukt (

(ha evne til å) kjenne lukt
Døme
- lukte på blomstrane;
- eg kan lukte gassen frå propanbrennaren
sende ut;
gje frå seg lukt;
ange (2
Døme
- eplet luktar godt;
- det luktar stramt her;
- det lukta steikt lauk i heile huset

lukte lunta
ane uråd;
få mistanke
lukte på
halde på med noko overflatisk;
halde på med noko i kort tid
eg har lukta litt på læraryrket
lukte seg til
gjette seg til noko
eg kunne lukte meg til at dei hadde planar om å stikke av
pengar luktar ikkje
pengar røper ikkje korleis ein har fått tak i dei

verb

frå dansk; jamfør norrønt lykja og norrønt lúka

for lukka dører
utan tilgjenge for publikum
møtet gjekk for lukka dører
lukka andlet
andlet som ikkje røper noko;
mørkt eller uttrykkslaust andlet
lukka avdeling
del av til dømes fengsel eller psykiatrisk sjukehus der dørene er låste, slik at bebuarane ikkje kan gå ut utan tilsyn
lukka bil
bil med fast tak;
til skilnad frå kabriolet (1)
lukka land
1. land ein ikkje fritt kan reise til
2. fagområde ein ikkje skjøner
  moderne målarkunst er eit lukka land for meg
lukka studium
studium med avgrensa opptak
lukke auga for
låst som ein ikkje ser eller ansar (noko);
late att auga for
lukke auga for problema
lukke munnen på
få til å teie
resultata lukka munnen på kritikarane
lukke opp
late opp;
opne
lukke opp grinda
lukke øyra for
låst som ein ikkje høyrer eller legg merke til noko
dei lukka øyra for alle åtvaringar