Avansert søk

Nynorskordboka 13 oppslagsord

substantiv hankjønn

truleg av uttrykket spel opp; jamfør spele

substantiv hankjønn eller inkjekjønn

norrønt strik

gå over streken
overskride grensa for det sømelege;
gå for vidt
raud strek
1. raudfarga strek som markerer feil i ein tekst
  få mange raude strekar
2. grense mellom det som er akseptabelt og det som er uakseptabelt
  foreldre må setje nokre raude strekar for barna
setje/slå ein strek over
sjå på som ugjort, oppgjort eller gløymt
dei sette ein strek over det som hadde hendt;
vi slår ein strek over usemja
setje strek
avslutte
dei sette strek for debatten
starte frå strek
om veddeløpshest: starte utan handikap (1)
strek i rekninga
noko som går på tvers av planane;
vonbrot
det var ein strek i rekninga at søknaden ikkje vart innvilga
tynn som ein strek
svært tynn

substantiv inkjekjønn

av tysk schneiden ‘skjere’; av lågtysk sniden

det å snitte eller skjere av eller inn i noko;
kutt (1)
Døme
- sprette opp fisken med raske snitt
flate som kjem fram ved gjennomskjering;
jamfør lengdesnitt (1), tverrsnitt (1)
Døme
- granske snittet der greina var avsaga;
- eit reinskore snitt på bladkantane på ei bok
teikning eller skisse som viser oppbygginga til noko ved å lage eit (tenkt) kutt gjennom konstruksjonen;
jamfør tverrsnitt (3)
Døme
- eit snitt av motoren med namn på dei ulike delane
sum av ei rekkje tal dividert med talet av dei;
gjennomsnitt
Døme
- halde ein fart på 60 km/t i snitt;
- eleven har karakterar langt over snittet
måte som noko er skore opp eller gjort på
Døme
- ein dress med moderne snitt;
- tobakk av fint snitt
i overført tyding: måte som noko fungerer på eller er gjort på;
preg, karakter
Døme
- ein kriminalroman av gammalt snitt;
- denne fotballspelaren har eit internasjonalt snitt over seg
bilete skore ut i tre;
figur, tresnitt (1)
reiskap til å lage gjenge med;
gjengesnitt
påfunn, knep (1), prette
Døme
- finne på alle slags snitt

det gylne snittet
todeling av ei linje som gjev same forholdet mellom den største og minste delen som mellom heile linja og den største delen
sjå sitt snitt
sjå eit godt høve;
lure seg til
det var då dei såg sitt snitt til å bråsnu og løpe;
eg såg mitt snitt til å få eit lite forsprang

substantiv inkjekjønn

frå lågtysk

substantiv inkjekjønn

norrønt snið ‘skjering’; samanheng med snide

merke etter skjering
Døme
- gjere eit sned i lêret
prette
skikkeleg lag, måte, tak på noko
Døme
- ho fekk ikkje sned på det
skrå stode eller lei
Døme
- vegen gjekk i sned – på skrå oppetter (i svingar);
- det står på sned