Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
846 treff

Nynorskordboka 846 oppslagsord

andreakse

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

loddrett akse i eit plant koordinatsystem;
Døme
  • i figuren ligg år langs førsteaksen og talet på personar langs andreaksen
Artikkelside

ulagleg

adjektiv

Tyding og bruk

som er lite lagleg;
lite brukande;
Døme
  • det er meldt ulagleg vêr;
  • huset ligg på ein ulagleg stad
  • brukt som adverb:
    • rommet er ulagleg stort
Artikkelside

varmepunkt

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. kvart av fleire punkt i huda som er organ for varmesansen
    Døme
    • finne eit varmepunkt i nakken
  2. stad på jorda der det strøymer magmatisk lava opp
    Døme
    • under varmepunktet går ein kanal ned i mantelen;
    • den vulkanske øya ligg rett over eit varmepunkt
  3. stad med høgare varme enn omgjevnadane
    Døme
    • slangen har sensorar som oppdagar varmepunkter i terrenget
Artikkelside

tvers over

Tyding og bruk

Sjå: tvers
  1. i retning som (meir eller mindre) kryssar lengderetninga
    Døme
    • treet ligg tvers over vegen;
    • greina knakk tvers over
  2. rett ovenfor;
    på andre sida av
    Døme
    • han bur tvers over gangen for meg;
    • ho gjekk tvers over golvet
Artikkelside

tvers

adverb

Opphav

norrønt þvers; genitiv av tverr

Tyding og bruk

i retning som (meir eller mindre) kryssar lengderetninga
Døme
  • ho gjekk tvers over gata

Faste uttrykk

  • på kryss og tvers
    i alle retningar
    • dei søkte gjennom området på kryss og tvers
  • på tvers
    1. i retning som (meir eller mindre) krysser lengderetninga
      • vogntoget stod på tvers i vegen
    2. på eller til den andre sida av;
      over (7)
      • samarbeid på tvers av landegrenser
    3. i strid med;
      motsett frå
      • dette er på tvers av sunn fornuft;
      • på tvers av planen vår
  • tvers av
    i to delar;
    heilt gjennom
    • akillessena rauk tvers av;
    • sage stokken tvers av
  • tvers gjennom
    1. rakt gjennom;
      utan hindringar
      • jernbana går tvers gjennom dalen;
      • fotballen gjekk tvers gjennom vindauget
    2. fullt og heilt;
      fullstendig
      • eit tvers gjennom hyggjeleg menneske
  • tvers over
    1. i retning som (meir eller mindre) kryssar lengderetninga
      • treet ligg tvers over vegen;
      • greina knakk tvers over
    2. rett ovenfor;
      på andre sida av
      • han bur tvers over gangen for meg;
      • ho gjekk tvers over golvet
Artikkelside

tverrstong

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

stong som ligg på tvers
Artikkelside

tverrstokk

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

stokk som ligg på tvers
Døme
  • tverrstokken over døra
Artikkelside

tverrliggjar, tverrliggar

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

  1. bjelke, stong eller liknande som ligg på tvers
  2. i idrett: stang som ligg på tvers mellom to loddrette stolpar og avgrensar mål (1, 9) oppover
    Døme
    • ballen gjekk rett over tverrliggjaren
Artikkelside

liggje/stå tilbake for

Tyding og bruk

vere dårlegare enn;
vere underlegen;
Sjå: tilbake
Døme
  • han ligg litt tilbake for dei andre i klassa;
  • ho står ikkje tilbake for nokon
Artikkelside

tilbod

substantiv inkjekjønn

Opphav

av tilby

Tyding og bruk

  1. det ein tilbyr eller blir tilboden;
    ytring, skriv og liknande der noko blir tilbode
    Døme
    • han har enno ikkje fått tilbod om arbeid
  2. skriftleg utsegn frå eit firma om å utføre eit arbeid eller levere ei teneste for ei viss betaling;
    Døme
    • firmaet leverte eit skriftleg tilbod på arbeidet;
    • vi henta inn tilbod frå fleire leverandørar
  3. alt som finst av eit vareslag eller visse tenester på marknaden
    Døme
    • prisen blir fastsett av tilhøvet mellom tilbod og etterspurnad
  4. høve til å ta del på eit arrangement, eit kurs, ei teneste eller liknande
    Døme
    • klubben har eit godt tilbod til ungdomen
  5. det at ei vare blir tilboden på marknaden til ein pris som ligg under den normale
    Døme
    • butikken har brød på tilbod denne veka;
    • eg kjøpte kjolen på tilbod
Artikkelside