Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
12 treff

Nynorskordboka 12 oppslagsord

myntsamling

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  1. det å samle myntar
    Døme
    • myntsamling er den store hobbyen hennar
  2. samling (3) av myntar
    Døme
    • dei arva ei stor myntsamling etter onkelen
Artikkelside

bak 3

preposisjon

Opphav

norrønt (á) bak; same opphav som bak (1

Tyding og bruk

  1. på motsett side av, på baksida av;
    bakanfor, etter;
    Døme
    • det er nokon bak oss;
    • liggje bak ein stein;
    • andremann kom i mål like bak vinnaren
  2. om tid: tidlegare, før
    Døme
    • det vi har arva frå generasjonane bak oss;
    • ha 10 år på sjøen bak seg
  3. i overført tyding: som er skuldig i, som har æra for
    Døme
    • drivkrafta bak festivalen;
    • oppfinnaren bak telefonen;
    • personen bak innbrotet
  4. i overført tyding: til støtte for, på same side som
    Døme
    • ha folket bak seg;
    • ha fleirtal bak forslaget
  5. brukt som adverb: på, ved eller i den bakarste delen av noko
    Døme
    • stå langt bak i salen;
    • setje seg bak;
    • buksa har hol bak;
    • sjå bak i boka;
    • få eit spark bak

Faste uttrykk

  • bak fram
    med baksida fram
    • setje på seg lua bak fram
  • bak/innanfor murane
    i fengsel
    • sitje fleire år bak murane
  • bak/ved rattet
    i førarsetet
    • sitje bak rattet;
    • setje seg bak rattet i ein traktor;
    • sovne ved rattet
  • bak ryggen
    i løynd, utan at ein viss person veit om det
    • diskutere noko bak ryggen på nokon;
    • dei har gått bak ryggen på oss
  • leggje bak seg
    1. forlate, passere
      • leggje fleire mil bak seg;
      • leggje fjella bak seg
    2. gjere seg ferdig med
      • prøve å leggje det vonde bak seg;
      • dei har lagt den bitre konflikten bak seg
  • liggje bak
    vere (løynd) føresetnad, årsak, grunn, føremål eller liknande
    • det ligg noko meir bak denne avgjerda;
    • eg veit ikkje kva som ligg bak
  • stå bak
    1. ha æra eller ansvar for;
      vere skuldig i
      • stå bak ein idé;
      • stå bak store utslepp;
      • to personar stod bak innbrotet
    2. stille seg bak;
      støtte eller vere for
      • eit fleirtal på Stortinget står bak forslaget
Artikkelside

arve 2

arva

verb

Opphav

av arv; jamfør erve (2

Tyding og bruk

  1. få (noko) til eige frå (avliden) person
    Døme
    • arve ein formue;
    • arve trona etter mora si;
    • arve klede
  2. få, ta over
    Døme
    • arve mange problem frå den førre regjeringa
  3. få overført eigenskapar eller særmerke (gjennom kjønnsceller) frå opphavsindivid
    Døme
    • arve nasen til faren og humøret til mora

Faste uttrykk

  • arve ned
    la gå i arv;
    gje i arv
    • huset blir arva ned til neste generasjon;
    • ord som er arva ned
Artikkelside

arv

substantiv hankjønn

Opphav

norrønt arfr

Tyding og bruk

  1. noko som er eller kan bli arva
    Døme
    • få eigedomen i arv;
    • få, ta i arv;
    • få forskot på arv;
    • ho let ein stor arv etter seg
  2. biologisk(e) eigenskap(ar) eller særmerke som er eller kan bli nedarva
    Døme
    • arv og miljø;
    • det lyse håret er ein arv frå mora
  3. det å arve
    Døme
    • få huset ved arv
  4. det som har blitt skapt eller gjort i fortida;
    historie
    Døme
    • ta opp arven etter foreldra sine;
    • den litterære arven etter Hamsun

Faste uttrykk

  • gå i arv
    bli (ned)arva
Artikkelside

arve ned

Tyding og bruk

la gå i arv;
gje i arv;
Sjå: arve
Døme
  • huset blir arva ned til neste generasjon;
  • ord som er arva ned
Artikkelside

gå i arv

Tyding og bruk

bli (ned)arva;
Sjå: arv
Artikkelside

arveeigenskap

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

eigenskap som eit levande vesen har arva frå ein forfar
Døme
  • med genteknologi kan ein endre arveeigenskapar
Artikkelside

halsband

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. smykke til å bere kring halsen
    Døme
    • eg har arva eit halsband med perler
  2. reim, lekkje eller ring til å ha rundt halsen på dyr
    Døme
    • du må ta halsbandet på hunden før de går ut
Artikkelside

arvegods

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. ting og gods (2) som går eller har gått i arv
    Døme
    • gammalt arvegods
  2. i overført tyding: idear eller tankar som er arva frå eldre generasjonar
    Døme
    • ein tankegang full av gammalt arvegods
Artikkelside

arvefyrste

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

fyrste (1 som har arva rettane sine
Artikkelside