Skip to main content
Accessibility
ordbøkene.no, Bokmålsordboka and Nynorskordboka

Advanced search

Simple search
About advanced search
391 results

Nynorsk dictionary 391 entries

gode 4

goda

verb

Senses and Example Sentences

  1. vere god mot
  2. kjæle med, gje klem
    Example
    • ho goda han
  3. refleksivt: godgjere seg
    Example
    • gode seg med maten
  4. refleksivt: bli god
    Example
    • vêret har goda seg
Article page

gode 1, gòde 1

noun masculine

Pronunciation

gåde

Etymology

norrønt goði, av goð ‘gud’

Senses and Example Sentences

islandsk hovding i fristattida (tida før 1261)
Article page

gode 2

noun masculine

Etymology

norrønt góði; av god

Senses and Example Sentences

Example
  • det er liten gode i det
Article page

gode 3

noun neuter

Senses and Example Sentences

noko som fyller daglege behov eller tryggjer velferda for folk;
god ting, positivt tilhøve, føremon
Example
  • materielle gode;
  • fridomen er eit stort gode;
  • få del i goda;
  • trygder og andre gode;
  • rettferdig fordeling av goda i verda
Article page

god

adjective

Etymology

norrønt góðr; jamfør betre (1 og best (2

Senses and Example Sentences

  1. av høg kvalitet;
    bra, fin, framifrå;
    tilfredsstillande, gagnleg, tenleg
    Example
    • eit godt hus;
    • gode vegar;
    • lese gode bøker;
    • ynskje seg godt vêr;
    • ha god helse;
    • få ein god idé;
    • ha godt samvit;
    • med godt humør;
    • gjere ein god handel;
    • det var eit godt hopp;
    • ein god prestasjon;
    • det er gode tider for bransjen;
    • i gode, gamle dagar;
    • kva er det godt for?
    • den er god!
    • brukt som adverb
      • gjere så godt ein kan;
      • kome godt overeins;
      • det er godt gjort å …;
      • syngje godt;
      • snakke godt for seg;
      • kjem du? Godt!
  2. om person: dugande, dyktig, flink
    Example
    • ein god pianist;
    • ein god lærar;
    • vere god i fransk;
    • ho var god på skeiser;
    • han er god til å teikne
  3. om person eller kroppsfunksjon: frisk, bra (2)
    Example
    • eg er ikkje god i magen;
    • bli god att i foten
  4. som gjev velvære;
    som ein nyt;
    velsmakande, velluktande;
    behageleg
    Example
    • ete god mat;
    • drikke god vin;
    • sitje i ein god stol;
    • det er godt og varmt inne
    • brukt som adverb
      • det luktar godt;
      • sitje godt;
      • ha det godt;
      • dei levde godt;
      • det gjer meg godt å høyre det
  5. stor, romsleg;
    Example
    • ha god plass;
    • ha god tid;
    • ha god råd;
    • ein god slump pengar;
    • det var godt om plass på stranda;
    • få god hjelp av nokon;
    • ei god mil opp i dalen
  6. brukt som adverb: i høg grad
    Example
    • bli godt sliten
  7. Example
    • det er ikkje så godt å vite;
    • han er ikkje god å tukte
  8. Example
    • vere i sin gode rett;
    • ha gode grunnar for noko;
    • ha god von
  9. Example
    • godt folk;
    • alle gode krefter
  10. med moralsk ynskverdige eigenskapar;
    som vil eller gjer det rette;
    rettferdig, edel;
    snill, venleg, velgjerande
    Example
    • eit godt menneske;
    • Gud er god;
    • vere snill og god;
    • vere god mot nokon;
    • gode gjerningar
    • brukt som adverb
      • tru godt om nokon
    • brukt som substantiv
      • gjere det gode;
      • ta nokon med det gode;
      • striden mellom det gode og det vonde
  11. brukt i utrop
    Example
    • gode Gud!
  12. brukt som adverb: vel (2, 7), gjerne (2, 3)
    Example
    • det går godt an;
    • det kan godt hende;
    • det veit du godt;
    • du kan godt få bli med;
    • ein kan ikkje godt lyge heller
  13. brukt i helsing eller ynske;
    Example
    • god jul!
    • god sommar!

Set phrases

  • det kan eg godt
    brukt som positivt svar på førespurnad, invitasjon eller liknande;
    gjerne (2, 2)
    • blir du med på kino? Ja, det kan eg godt;
    • skal vi ta ein tur ut? Ja, det kan vi godt;
    • kan eg treffe deg seinare? Ja, det kan du godt
  • ein god del
    nokså mange eller mykje
  • finne for godt
    avgjere etter eige skjøn
    • eg kjem dersom eg finn det for godt
  • for godt
    for alvor;
    for alltid
    • han forlét landet for godt
  • gje ein god dag i
    ikkje bry seg om;
    gje blaffen i
    • han gav ein god dag i arbeidet sitt
  • gjere det godt
    lukkast i det ein gjer
    • gjere det godt på skulen;
    • ei verksemd som gjer det godt økonomisk
  • gjere noko godt att
    skape forsoning etter usemje, urett eller krenking
  • gjere seg godt av
    ha nytte eller glede av
    • gjere seg godt av maten
  • gjere seg til gode
    godgjere seg
  • godt og vel
    litt over
    • eit underskot på godt og vel 13 millionar;
    • for godt og vel eit halvt år sidan
  • gå god for
    garantere;
    stå inne for
  • ha godt av
    • ha nytte av
      • ho vil ha godt av å kome seg litt bort
    • vere til pass for
      • dei fekk kjeft, men det hadde dei berre godt av
  • ha noko til gode
    ha noko uteståande;
    ha noko (positivt) i vente
    • ha pengar til gode;
    • laget har til gode å vinne ein kamp
  • kome godt med
    vere nyttig å ha
    • pengane vil kome godt med
  • kome nokon til gode
    bli til gagn for nokon
    • tiltak som kom industrien til gode
  • kort og godt
    stutt sagt;
    rett og slett
    • det var kort og godt eit hendeleg uhell
  • like godt
    brukt for å uttrykkje at eitt alternativ er like akseptabelt som eit anna;
    like gjerne
    • du kan like godt gje opp
  • seie noko til godt
    i spørsmål: fortelje noko;
    ha noko å seie
    • kva seier han til godt?
  • sitje godt i det
    ha god økonomi
  • sjå godt ut
    sjå sunn og frisk ut
  • ta seg godt ut
    sjå pen og velstelt ut
  • ver så god
    • brukt når ein gjev noko til nokon, oppmodar til å forsyne seg med mat eller liknande
      • ver så god og et;
      • eg har ei gåve til deg. Ver så god
    • brukt for å seie at ein har vorte tvinga til noko
      • vi måtte ver så god sitje, elles vart det ikkje mat
  • vere god for
    disponere noko som svarer til
    • ho er god for minst ti millionar
  • vere like gode
    ha like stor skyld
Article page

zeugma

noun neuter

Pronunciation

seu´gma, søy´gma eller  sæu´gma

Etymology

frå gresk ‘samband’

Senses and Example Sentences

stilfigur som går ut på å sideordne to ledd som ikkje er vanlege å sideordne grunna semantiske eller syntaktiske skilnader
Example
  • 'reise heim med bil og gode minne' er eit døme på zeugma
Article page

vilkår

noun neuter

Etymology

frå lågtysk; jamfør vilje (1 og kår

Senses and Example Sentences

  1. noko ein krev stetta for å gå med på noko;
    Example
    • vere med på visse vilkår;
    • stille fleire vilkår;
    • ho fekk stillinga under vilkår av at ho fullførte utdanninga
  2. omstende eller tilstand som påverkar framgangen, yteevna eller livskvaliteten til nokon;
    Example
    • vekse opp under like vilkår;
    • leve under vanskelege vilkår;
    • lågare rente gjev betre vilkår for bedrifta
  3. føresegn i ei avtale, eit regelverk eller liknande
    Example
    • bli einige om dei økonomiske vilkåra;
    • selje noko med gode vilkår;
    • butikkane skal konkurrere under like vilkår

Set phrases

  • ikkje på vilkår
    aldri i verda
    • ikkje på vilkår om eg skal opp på ei scene
Article page

velferdsgode

noun neuter

Senses and Example Sentences

  1. gode (3 som ein velferdsstat tilbyr innbyggjarane sine
    Example
    • jobbe for å halde på vitale velferdsgoder
  2. frynsegode knytt til rekreasjon og trivnad som ei bedrift tilbyr dei tilsette
Article page

ven 1, venn

noun masculine

Etymology

norrønt vinr; samanheng med latin venus ‘venleik’

Senses and Example Sentences

  1. person ein har eit nært forhold til, og som ein har mykje omgang med;
    særs god kjenning, kamerat (1)
    Example
    • ein god ven;
    • ha mange vener;
    • skal vi vere vener?
    • møte slekt og vener;
    • hei på deg, gode ven!
    • ho er ein nær ven av familien;
    • eg trur ikkje vi skal vere vener meir
    • brukt som kjæleord:
      • godt å sjå deg, venen min!
      • kjære venen min;
      • gjekk det bra, litle ven?
  2. person eller dyr som har eit forsonleg eller godmodig forhold til nokon eller noko
    Example
    • skilje mellom ven og fiende;
    • bli vener att etter usemja;
    • vi treng dragkraft frå våre vener i pressa;
    • hund og katt kan vere gode vener;
    • ikkje skyt, vi kjem som vener
  3. Example
    • få seg ein ny ven
  4. medlem i visse kristne trussamfunn
    Example
    • Smiths vener
  5. person som har ei særleg interesse eller glede av noko
    Example
    • vere ven med naturen;
    • ein sann ven av gode historier
  6. Example
    • starte kronerulling blant vener av museet;
    • ein mangeårig ven av klubben
  7. person som har positiv omgang med noko
    Example
    • vi var ikkje heilt ven med ballen i dag;
    • eg har aldri vore ven med kroppen min
  8. brukt i ubunden form fleirtal om enkelperson
    Example
    • ho har eg vore vener med lenge;
    • han prøvde å bli vener med den nye sjefen

Set phrases

  • vår ven
    brukt spøkefullt om person, dyr eller fenomen som alle kjenner (og har kjær)
    • maten hadde ikkje vorte like god utan vår ven grisen
Article page

velsigning

noun feminine

Senses and Example Sentences

  1. i religiøst språk: (rituell) forkynning av Guds godleik og medynk
    Example
    • lyse velsigninga over kyrkjelyden;
    • ta imot velsigninga
  2. godt omstende eller god lagnad;
    Example
    • det er ei velsigning å ha deg her;
    • eg kjende det som ei velsigning å få sleppe
  3. Example
    • de har mi velsigning når det gjeld dette tiltaket;
    • få velsigning av sjefen til å gå i gang med noko
Article page