Розширений пошук

Простий пошук

Словник нюношка 93 oppslagsord

location

іменник чоловічий

Вимова

låkeiˊsjen

Походження

frå engelsk ‘stad’

Значення та вживання

stad utanfor studio der det blir teke opp film

Приклад

handlinga er lagd til Bergen, og filmen blir teken opp på location

Сторінка статті

aktverdig

прикметник

Значення та вживання

verd å halde i akt (, 2);

som fortener å bli teken alvorleg;

respektabel (1)

Приклад

ein aktverdig familie;
ha aktverdige grunnar for å seie nei;
gje pengar til eit aktverdig føremål

Сторінка статті

æresgarde

іменник чоловічий

Значення та вживання

(oppstilt) garde (, 1) som er til stades for å ære nokon, særleg prominente gjester

Приклад

den belgiske kongen vart teken imot av ein æresgarde

Сторінка статті

veng

іменник чоловічий

Походження

norrønt vængr, i tyding 5 norrønt vængi; jamfør ving

Значення та вживання

kroppsdel til å flyge med hos fuglar og insekt
Приклад
- fuglen flaksa med vengene;
- ørna har store venger;
- fuglen falda ut vengene;
- ha ein brekt veng
- - raudveng
  - toveng
  - åreveng
noko som liknar ein veng (1)
Приклад
- vengene på eit fly;
- vengene på ein propell;
- ein skrue med venger
i botanikk: hinneliknande sveveorgan på frukt eller frø;
jamfør vengefrukt
fløy, sidebygg
Приклад
- stå på vengen på kommandobrua
kahytt akterut på fartøy
Приклад
- ei stor jekt med romsleg veng

Фіксовані вирази

få luft under vengene
1. om fugl: kome så høgt at vengene ber
2. få prøve seg, utfalde seg
  ho fekk først luft under vengene da ho flytta heimanfrå
gje nokon venger
gje nokon stor sjølvtillit
publikum gav bandet venger
klippe vengene på
kue, hemje
systemet klipper vengene på dei unge talenta
kome seg på vengene
lette (3, 4), flyge
ta under vengene
syne omsorg for nokon;
beskytte
den foreldrelause ungen vart teken under vengene til ei einsleg tante

Сторінка статті

sjefsavgjerd

іменник жіночий

Значення та вживання

avgjerd som blir teken utan medverknad frå andre

Приклад

leiaren tok ei sjefsavgjerd på vegner av heile organisasjonen;
dei tok ei sjefsavgjerd utan å høyre med dei andre

Сторінка статті

ta under vengene

Значення та вживання

syne omsorg for nokon;

beskytte;

Sjå: veng

Приклад

den foreldrelause ungen vart teken under vengene til ei einsleg tante

Сторінка статті

snøfonn

іменник жіночий

Походження

norrønt snjófǫnn

Значення та вживання

fonn (1) av snø;
haug av samanfoken snø
snøras
Приклад
- bli teken av ei snøfonn

Сторінка статті

terning

іменник чоловічий

Походження

norrønt ten(n)ingr, truleg av lågtysk terninc; frå latin quaternio ‘firar i terningspel’

Значення та вживання

kubisk spelebrikke med (oftast) seks like sider der kvar side har mellom éin til seks prikkar
Приклад
- spele med terningar;
- kaste terningane
lite, meir eller mindre kubisk stykke av noko, til dømes av ei matvare
Приклад
- skjere kjøt i terningar
- - buljongterning

Фіксовані вирази

terningen er kasta
avgjerda er teken;
jamfør loddet er kasta
trille terning
1. melde med terningkast (2)
  om eg skulle trille terning, hadde konserten fått terningkast tre
2. avgjere noko tilfeldig
  dei må ha trilla terning for å kome til denne konklusjonen

Сторінка статті

terningen er kasta

Значення та вживання

avgjerda er teken;

jamfør loddet er kasta;

Sjå: terning

Сторінка статті

hovud

іменник середній

Походження

norrønt hǫfuð

Значення та вживання

kroppsdel over eller framfor halsen på menneske og dyr, med hjerne, sanseorgan, munn og opning for luftvegane
Приклад
- få ein stein i hovudet;
- ha vondt i hovudet;
- han fall og slo seg i hovudet;
- eit troll med tre hovud
person, individ
Приклад
- betale skatt per hovud;
- viss vi deler utlegga likt, blir det 200 kroner per hovud
- - hengjehovud
  - overhovud
  - rotehovud
åndsevne, forstand (1);
hug (1, 1);
tankar (1
Приклад
- ha hovudet fullt av planar;
- dette er ikkje etter mitt hovud;
- fordreie hovudet på nokon;
- det er berre sport som står i hovudet på dei;
- kunne noko i hovudet
øvre del av noko eller noko med form som kan likne på eit hovud (1)
Приклад
- ei pipe med utskore hovud
- - blomkålhovud
  - brevhovud
  - kålhovud
  - rivehovud
  - spikarhovud

Фіксовані вирази

bli raud i hovudet
hisse seg opp
bruke hovudet
tenkje klokt
no må du bruke hovudet her
bry hovudet sitt med noko
spekulere eller gruble på noko vanskeleg
dette treng du ikkje bry hovudet ditt med
bøye hovudet
syne teikn på audmjukskap, skam eller sorg
dreie hovudet rundt på
gjere nokon forvirra;
gjere nokon forelska i seg
fordreie hovudet på
gjere nokon forelska i seg;
gjere innbilsk
følgje sitt eige hovud
ikkje bry seg om råd frå andre
få noko inn i hovudet på nokon
få nokon til å forstå eller lære noko
læraren prøvde å få pensumet inn i hovudet på elevane
gjere eit hovud kortare
avrette ved å hogge hovudet av
gå på hovudet
falle framover
gå til hovudet på
1. bli ør eller rusa
  vinen gjekk rett til hovudet på meg
2. bli overmodig
  suksessen gjekk til hovudet på henne
ha eit godt hovud
vere intelligent
ho har eit godt hovud
ha/halde hovudet over vatnet
greie seg så vidt
dei fekk nok støtte til å ha hovudet over vatnet i ei veke til;
det er så vidt verksemda held hovudet over vatnet utan driftstilskot
ha stort hovud og lite vit
vere dum
ha tak over hovudet
ha husrom
halde hovudet høgt
vise teikn på sjølvkjensle eller stoltheit
halde hovudet kaldt
tenkje klart eller bevare dømekrafta, særleg i ein vanskeleg situasjon
henge med hovudet
vere motlaus eller nedtrykt
hol i hovudet
dumt, vanvettig;
bort i natta
klø seg i hovudet
syne teikn på rådville
klø seg i hovudet over situasjonen
krevje hovudet til nokon på eit fat
(etter Matt 14,8 f. og Mark 6,25 f.) krevje at nokon blir avretta;
krevje at nokon blir ofra som syndebukk
la hovuda rulle
1. avrette i mengd
2. nådelaust avsetje eller døme leiande personar
leggje hovudet i bløyt
tenkje hardt
lyst hovud
flink og intelligent person
han er det lyse hovudet i klassa
med hovudet i hendene
initiativlaus;
utan å gjere noko
med hovudet under armen
utan å tenkje;
ikkje bruke hovudet
med lyfta hovud
med stoltheit;
med sjølvtillit
miste hovudet
miste fatninga;
bli rådvill
han mistar hovudet når han blir stressa
over hovudet på nokon
1. liggje på for høgt nivå for målgruppa
  brøkrekning gjekk over hovudet på elevane
2. ta ei avgjerd utan å rådspørje eller varsle den det gjeld
  avgjerda blei teken over hovudet på dei tilsette
rekne i hovudet
rekne i tankane, utan nedskrivne tal
riste på hovudet
syne teikn på nekting, vonløyse eller at ein er oppgjeven
setje/stille saka på hovudet
snu opp ned på eller framstille ei sak stikk imot dei faktiske tilhøva
dei nye opplysningane set saka på hovudet;
domen stilte saka på hovudet
setje seg noko i hovudet
bestemme seg for å gjennomføre noko;
få ein fiks idé som ein ikkje vil endre på
stange/renne hovudet mot veggen
møte uovervinnelege hindringar
vi prøver å få svar, men stangar hovudet i veggen;
dei renner hovudet i veggen, uansett kor vi spør etter hjelp
stikke hovuda saman
leggje hemmelege planar eller liknande
stikke hovudet fram
våge å vise seg eller hevde seg
ho har fleire gonger stukke hovudet fram i avisdebatten
stikke hovudet i sanden
ikkje vilje sjå ubehagelege sanningar i auga
stå på hovudet
1. stå opp ned
2. vere endevend eller i vill uorden
  vi må rydde, heile kjøkenet står på hovudet
ta seg vatn over hovudet
ta på seg noko ein ikkje greier
eg er redd vi har teke oss vatn over hovudet med dette prosjektet
vekse ein over hovudet
vinne over ein;
ta makta frå ein
alle arbeidsoppgåvene veks meg over hovudet

Сторінка статті

Результати на сторінці: