Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
18 результатів

Словник нюношка 18 oppslagsord

svorsk 1

іменник чоловічий або середній

Походження

av svensk (1 og norsk (1, 1)

Значення та вживання

språk (særleg talemål) som er ei blanding av norsk og svensk
Приклад
  • dei forstod svorsken min
  • brukt i nøytrum:
    • ho snakkar eit slags svorsk
Сторінка статті

late 1

lata

дієслово
розділений інфінітив: lata

Походження

norrønt láta, samanheng med lat; same opphav som la (3

Значення та вживання

  1. te seg som;
    gje seg ut for å vere;
    Приклад
    • late som ein ikkje høyrer;
    • lat som ingenting!
    • vi berre lèt som;
    • eg lét som eg forstod kva ho meinte
  2. setje i ei viss stode;
    ha opp eller att
    Приклад
    • late opp glaset;
    • lat meg i fred!
  3. gje frå seg;
    Приклад
    • late frå seg garden;
    • dei har late etter seg ein formue
  4. Приклад
    • late livet
  5. ytre seg;
    uttale seg
    Приклад
    • late ille over noko

Фіксовані вирази

  • late nokon i stikken
    rømme frå eller svikte nokon i naud
  • late til
    gje inntrykk av;
    sjå ut til
    • han lèt til å vere dyktig i jobben;
    • ho har late til å like seg godt der
  • late vatnet
    tisse, urinere
Сторінка статті

ikkje forstå/skjøne ein mukk

Значення та вживання

ikkje forstå noko;
Sjå: mukk
Приклад
  • eg forstod ikkje ein mukk av det han sa;
  • han skjøna ikkje ein mukk av kunsten
Сторінка статті

mukk 1

іменник чоловічий або середній

Походження

av mukke (2

Значення та вживання

(lågmælt) uttrykk for å vere sur eller midnøgd;
Приклад
  • eg vil ikkje høyre ein mukk frå deg!

Фіксовані вирази

  • ikkje forstå/skjøne ein mukk
    ikkje forstå noko
    • eg forstod ikkje ein mukk av det han sa;
    • han skjøna ikkje ein mukk av kunsten
Сторінка статті

utan 1

підрядний сполучник

Значення та вживання

  1. innleier ei leddsetning som uttrykkjer vilkår;
    med mindre, viss ikkje
    Приклад
    • eg reiser ikkje utan du blir med;
    • det var ikkje dans i bygda utan ho møtte opp som den fyrste
  2. innleier ei leddsetning som uttrykkjer vedgåing;
    sjølv om ikkje, enda ikkje
    Приклад
    • mange har blitt sjuke utan vi har oppdaga det;
    • ho høyrde kva han sa utan ho forstod kva han meinte

Фіксовані вирази

  • utan at
    innleier ei leddsetning som uttrykkjer vilkår;
    dersom ikkje, med mindre
    • eg reiser ikkje utan at du blir med;
    • arbeidet er solid utan at det er særleg spennande
Сторінка статті

ynde 2

ynda

дієслово

Походження

jamfør bokmål og dansk ynde; truleg samanheng med unne eller omlaga av dette under påverknad av ynde (1

Значення та вживання

like særs godt
Приклад
  • læraren yndar Arne framfor dei andre barna;
  • ho ynda å snakke om seg sjølv
  • brukt som adjektiv:
    • ein ynda tilhaldsstad;
    • dei mest ynda diktarane våre

Фіксовані вирази

  • ynde seg inn hos
    prøve å bli likt av (nokon)
    • han forstod å ynde seg inn hos sjefen
Сторінка статті

grann 1

іменник середній

Походження

norrønt grand; samanheng med engelsk grind ‘knuse’

Значення та вживання

svært liten del, ørlita mengd, smule
Приклад
  • eit grann;
  • lite grann salt

Фіксовані вирази

  • ikkje det/eit grann
    ikkje noko
    • det hjelpte ikkje det grann;
    • han forstod ikkje eit grann av dette
  • ikkje det skapte grann
    ingenting
  • kvart eit grann
    alt
    • dei åt opp kvart eit grann
Сторінка статті

gjere

gjera

дієслово
розділений інфінітив: gjera

Походження

norrønt gera, gøra

Значення та вживання

  1. framkalle, få til;
    arbeide (til), lage, produsere, skape
    Приклад
    • gjere eit vers;
    • stolar og bord er gjorde av tre;
    • dei har gjort ein god jobb;
    • det er godt gjort;
    • øving gjer meister;
    • gjere opp varme;
    • gjere ein tabbe;
    • gjere ein dårleg figur;
    • gjere eit godt inntrykk;
    • gjere det godt;
    • gjere ende på noko;
    • gjere seg opp ei meining om noko;
    • desse bøkene gjorde han til ein kjend forfattar;
    • ho ville gjere det sjølv
  2. setje i verk;
    utføre, utrette
    Приклад
    • gjere noko for nokon;
    • gjere nokon ei teneste;
    • gjere godt arbeid;
    • gjere ei reise;
    • gjere eit forsøk;
    • gjere leksene;
    • gjere opp rekneskapen;
    • gjere sitt beste;
    • gjere seg umak med noko;
    • gjere krav på noko;
    • gjere bruk av noko;
    • kva skal ein gjere med det?
    • gjort er gjort;
    • lettare sagt enn gjort
  3. drive med;
    sysle med
    Приклад
    • ha mykje å gjere;
    • ikkje ha noko anna å gjere;
    • kva gjer du for tida?
  4. få til å bli
    Приклад
    • gjere det lettare for komande generasjonar;
    • gjere nokon glad;
    • dette gjer godt;
    • gjere noko godt att;
    • gjere seg interessant;
    • gjere seg kjend med noko;
    • gjere alvor av noko;
    • kjærleik gjer blind;
    • gjere reint;
    • gjere det slutt;
    • gjere nokon merksam på noko;
    • gjere seg klar;
    • gjere seg nytte av noko
  5. bere seg åt;
    te seg;
    handle
    Приклад
    • gjere nokon imot;
    • gjere vel imot nokon;
    • det gjer du rett i;
    • gjer som eg seier!
  6. ha å seie
    Приклад
    • dette gjer ingen ting frå eller til;
    • det gjer sitt;
    • kva gjer vel det?
  7. fare over, sjå ferdig
    Приклад
    • gjere Paris på tre dagar
  8. ha eller oppnå (av fart)
    Приклад
    • skipet gjer stor fart
  9. med avføring som underforstått objekt: skite (2
    Приклад
    • gjere på seg;
    • gjere i buksa;
    • gjere seg ut
  10. brukt i staden for eit anna verb eller for å forsterke ei utsegn
    Приклад
    • sit du bra? Ja, det gjer eg;
    • drikke gjer han støtt;
    • snakke kan de gjere seinare

Фіксовані вирази

  • få med noko/nokon å gjere
    1. få skjenn eller straff av nokon
      • kjem han igjen, skal han få med meg å gjere
    2. få kontakt med eller blir kjent med noko eller nokon
      • eit yrke der ein får med mange menneske å gjere
  • gjer så vel
    ver så god
  • gjer vel
    brukt for å be om eller oppmode om noko
    • gjer vel å sende meg boka!
    • gjer vel og sit!
  • gjere av
    plassere
    • dei veit ikkje kor dei skal gjere av seg;
    • kor har du gjort av pengane?
  • gjere det av med
    1. øydeleggje
      • den sterke vinden har gjort det av med låven
    2. drepe
      • han ville gjere det av med reven og henta rifla
  • gjere etter
    herme, kopiere
    • ho lærde ved å sjå på og gjere etter
  • gjere greie for
    klargjere, forklare
    • dette skal dei gjere greie for
  • gjere lite av seg
    vere anonym
    • han har gjort lite av seg på Stortinget
  • gjere med barn
    gjere gravid
  • gjere nokon noko
    skade nokon
    • eg har ikkje tenkt å gjere deg noko
  • gjere om
    endre
    • gjere om vedtaket;
    • gjere om lokala til kontor
  • gjere opp fisk
    sløye fisk
  • gjere opp for seg
    betale det ein skylder
  • gjere opp med
    1. få ende på eit (økonomisk) tvistemål
      • gjere opp med banken
    2. hemne seg på
      • få tak i han, eg skal gjere opp med han!
    3. forsone seg med
      • gjere opp med fortida
  • gjere seg
    gjere betre eller venare;
    ta seg ut;
    setje ein spiss på
    • litt lauk i sausen gjer seg;
    • det gjer seg med litt song;
    • blomane gjer seg der i kroken
  • gjere seg noko
    bli skadd eller plaga
    • har ho gjort seg noko?
  • gjere seg sjølv
    vere lett
    • ingenting gjer seg sjølv
  • gjere seg til
    skape seg;
    lage grimasar
    • dei tok til å smiske og gjere seg til
  • gjere som om
    te seg som;
    låst
    • han gjorde som om han ikkje forstod
  • gjere store auge
    sperre auga opp av undring
  • gjere åt
    1. skade, tyne
      • han gjorde åt seg
    2. lækje (ein sjukdom, særleg med magiske råder);
      trolle
      • gjere åt for ei sykje
  • ha med noko/nokon å gjere
    1. vere i hopehav med;
      halde på med
      • ha mykje med kvarandre å gjere
    2. kome ved;
      angå
      • kva har dette med saka å gjere?
  • la seg gjere
    vere mogleg
    • han vonar det lèt seg gjere å skaffe opplysningar
  • mindre kan ikkje gjere det
    det er nok;
    det greier seg
    • det var sølv denne gongen, mindre kan ikkje gjere det
  • om å gjere
    viktig
    • det er lite om å gjere
Сторінка статті

gjerd

іменник жіночий

Походження

norrønt gerð; av gjere

Значення та вживання

  2. Приклад
    • ho er trufast i all si gjerd;
    • både i ord og gjerd
  3. Приклад
    • denne har slike gjerder
  4. Приклад
    • gjere det på ymse gjerder;
    • det er ei fin gjerd på dette;
    • det er inga gjerd på det

Фіксовані вирази

  • i gjerde
    i ferd med å bli til eller ta form;
    i emning
    • dei forstod kva som var i gjerde
Сторінка статті

forstå

дієслово

Походження

norrønt fyrirstanda, forstanda; frå lågtysk opphavleg ‘stå framfor(for å granske)'

Значення та вживання

  1. Приклад
    • forstå kva som blir sagt;
    • utsegna må forståast slik;
    • eg forstod det slik på han at han skulle kome;
    • det forstår seg;
    • forstår du tyrkisk?
  2. kunne setje seg inn i stoda til;
    ha toleranse og sympati for
    Приклад
    • eg forstår deg så vel;
    • forstå motparten

Фіксовані вирази

  • forstå seg på
    vere flink til, kunne
    • du forstår deg på kunst
Сторінка статті