Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
14 результатів

Словник букмола 14 oppslagsord

velmaktsdager

іменник чоловічий

Значення та вживання

periode da det gikk godt med person, foretak eller lignende
Приклад
  • i sine velmaktsdager eide de mange gårder
Сторінка статті

ikke et øre

Значення та вживання

ingen betaling;
ingenting;
Se: øre
Приклад
  • jeg betalte ikke et øre;
  • vi eide ikke et øre
Сторінка статті

skam

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt skǫmm

Значення та вживання

  1. sterkt negativt omdømme;
    Приклад
    • leve i skam;
    • bringe skam over noen;
    • de satt der med skammen
  2. handling, egenskap, tilstand eller lignende som er årsak til skam (1)
    Приклад
    • det er stor skam at de ikke vil hjelpe til
  3. person, ting eller forhold som er årsak til vanære for en gruppe eller et samfunn
    Приклад
    • han er en skam for hele bygda;
    • filmen er en skam
  4. følelse for hva som sømmer seg;
    det å skamme seg;
    Приклад
    • rødme av skam;
    • skammen brenner i kinnene;
    • han eide ikke skam i livet
  5. Приклад
    • det var både synd og skam;
    • skam få den som sier slikt
  6. brukt som førsteledd i sammensetninger: med kraftig og skadelig virkning;
  7. brukt som etterledd i sammensetninger: skamfølelse over det som førsteleddet er knyttet til;
    i ord som flyskam

Фіксовані вирази

  • bite hodet av all skam
    undertrykke skamfølelsen
  • for skams skyld
    for å unngå skam;
    for ikke å ta seg dårlig ut
  • gjøre skam på
    1. skjemme ut, vanære
      • gjøre skam på familien;
      • de gjorde ikke skam på sitt gode ryktet
    2. motbevise tydelig;
      gjøre til skamme
      • laget gjorde skam på spådommene
  • gjøre til skamme
    vise at noe ikke medfører riktighet;
    motbevise, avsanne
    • spekulasjonene er gjort grundig til skamme
  • skam å si
    dessverre
Сторінка статті

sammen

прислівник

Походження

norrønt saman

Значення та вживання

  1. i fellesskap, med hverandre
    Приклад
    • bo sammen;
    • arbeide sammen;
    • drikke et glass sammen;
    • snakke sammen;
    • sitte tett sammen;
    • gå sammen om noe;
    • ha barn sammen;
    • han eide hytta sammen med broren;
    • veien binder bygdene sammen
  2. i gruppe eller flokk
    Приклад
    • stimle sammen;
    • flokke seg sammen
  3. mot hverandre
    Приклад
    • slå hendene sammen;
    • bilene støtte sammen
  4. i haug, i en masse
    Приклад
    • flyte sammen;
    • rote sammen papirene;
    • samle sammen restene;
    • snøen var føket sammen
  5. i hop
    Приклад
    • brette tommestokken sammen;
    • slå sammen en bok;
    • sette sammen delene;
    • spikre sammen noen fjøler;
    • legge sammen to tall;
    • dikte sammen en historie;
    • navnene deres nevnes alltid sammen

Фіксовані вирази

  • alle sammen
    mest om personer: alle (av et visst antall)
    • alle sammen møtte opp;
    • kjære alle sammen!
  • alt sammen
    det hele;
    det som skal regnes med
    • du får alt sammen for 100 kroner
  • blande sammen
    1. røre sammen
      • blande sammen løk, kjøttdeig og krydder
    2. forveksle
      • folk blander sammen de to navnene
  • bli sammen
    bli kjærester
  • bryte sammen
    1. gå i stykker;
      briste
      • tribunen brøt sammen under vekten
    2. uttrykke sterke følelser
      • hun brøt sammen i latter
    3. bli avbrutt
      • forhandlingen har brutt sammen;
      • all kommunikasjon brøt sammen under uværet
  • henge sammen
    1. ha alle deler festet sammen til en helhet
      • skoene hang så vidt sammen
    2. holde sammen
      • søstrene hang alltid sammen
    3. stå i forbindelse med;
      høre sammen
      • hvordan kan dette henge sammen?
  • pakke sammen
    1. samle og legge i en veske, kasse eller lignende
      • pakke sammen utstyret
    2. avslutte en virksomhet;
      gi opp
      • de har gått konkurs og pakket sammen
  • stå sammen
    være samlet;
    gjøre felles sak
  • sønder og sammen
    fullstendig ødelagt
    • byen er bombet sønder og sammen;
    • laget ble slått sønder og sammen;
    • synspunktet kritiseres sønder og sammen
  • ta seg sammen
    stramme seg opp
  • til sammen
    i det stor og hele;
    alt i alt
    • det blir til sammen 800 kroner
Сторінка статті

øre 2

іменник чоловічий або середній

Походження

norrønt eyrir, flertall aurar; fra latin aureus ‘gullmynt’, av aurum ‘gull’

Значення та вживання

  1. myntenhet verdt 1/100 krone
    Приклад
    • i 1972 kostet en liter bensin en krone og femti øre
  2. om eldre forhold: nordisk vekt- og myntenhet, om lag 25 g, verdt ⅛ mark
  3. brukt som etterledd: gods, eiendom;
    i ord som løsøre og skattøre

Фіксовані вирази

  • ikke et øre
    ingen betaling;
    ingenting
    • jeg betalte ikke et øre;
    • vi eide ikke et øre
  • ikke verdt fem øre
    uten verdi
    • avtalen er ikke verdt fem øre;
    • det er ikke verdt fem øre
  • på øret
    nøyaktig
    • det stemmer på øret
Сторінка статті

miste

дієслово

Походження

norrønt mist, av misse; i betydingen ‘komme for sent’ etter engelsk

Значення та вживання

  1. ikke lenger ha;
    rote bort, tape
    Приклад
    • miste nøklene;
    • miste håret;
    • miste synet;
    • miste foreldrene sine;
    • miste håpet;
    • miste oversikten;
    • vi har ingen tid å miste;
    • de mister motet;
    • de mistet alt de eide i brannen;
    • tre personer har mistet livet
  2. komme for sent til
    Приклад
    • miste bussen

Фіксовані вирази

  • miste munn og mæle
    bli stum;
    ikke få fram et ord
  • miste seg selv
    tape eller svekke egen personlighet eller identitet
Сторінка статті

krone 1

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt krúna, gjennom lavtysk og latin corona ‘krans, ring’; fra gresk opprinnelig ‘noe krummet’

Значення та вживання

  1. ring- eller hjelmformet hodepryd som brukes som symbol på makt eller verdighet
    Приклад
    • dronningen hadde krone på hodet;
    • bruden var pyntet med søljer og krone
  2. Приклад
    • gjøre krav på krona;
    • krona eide mye jord i middelalderen
  3. topp(del), øverste punkt
    Приклад
    • krona på en tann
  4. gevir på hjortedyr
    Приклад
    • en hjort med diger krone
  5. Приклад
    • være skallet øverst i krona
  6. indre krans av blader på blomsterdekke
    Приклад
    • blomsten har krone med blå blad
  7. grener øverst på tre med lang, naken stamme
    Приклад
    • konglene hang øverst i krona på treet
  8. del mellom hov og kode (1 hos hest
  9. myntenhet i Skandinavia og på Island;
    forkortet kr
    Приклад
    • 1 krone = 100 øre;
    • betale med norske kroner;
    • buksa kostet 700 kr;
    • regne om til kroner og øre
  11. myntside med bilde av en krone (1, 1)

Фіксовані вирази

  • kaste mynt og krone
    avgjøre en sak ved å kaste et pengestykke og se hvilken side som blir liggende opp
  • krona på verket
    det som fullender et arbeid eller gjøremål
    • han satte krona på verket ved å gå helt til topps
Сторінка статті

kloster

іменник середній

Походження

norrønt klaustr, gjennom gammelengelsk og lavtysk kloster; fra latin claustrum ‘avlukke’, av claudere ‘stenge’

Значення та вживання

  1. hus der et samfunn av munker eller nonner holder til
    Приклад
    • et gammelt kloster;
    • besøke et katolsk kloster
  2. samfunn av munker eller nonner
    Приклад
    • klosteret eide store jordeiendommer

Фіксовані вирази

  • gå i kloster
    1. bli munk eller nonne
    2. holde seg for seg selv;
      stenge seg ute fra verden
Сторінка статті

gamlebåt

іменник чоловічий

Значення та вживання

særlig i bestemt form entall: båten en eide eller brukte før
Приклад
  • han var skipper på gamlebåten
Сторінка статті

eierforhold

іменник середній

Значення та вживання

forhold mellom det eide og eier
Приклад
  • få klarhet i eierforholdene
Сторінка статті