Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
25 результатів

Словник букмола 13 oppslagsord

revolusjonær 1

іменник чоловічий

Значення та вживання

person som ønsker eller kjemper for revolusjon (1)
Приклад
  • en glødende revolusjonær
Сторінка статті

revolusjonær 2

прикметник

Значення та вживання

  1. som innebærer revolusjon (1);
    Приклад
    • revolusjonære ideer;
    • revolusjonære tanker
  2. som innleder en ny retning;
    Приклад
    • en revolusjonær oppfinnelse
Сторінка статті

syndikalisme

іменник чоловічий

Походження

av syndikat

Значення та вживання

revolusjonær retning innenfor arbeiderbevegelsen som krever at klassekampen skal føres gjennom fagforeningene med midler som boikott, streik og sabotasje
Сторінка статті

rød

прикметник

Походження

norrønt rauðr, beslektet med latin ruber; jamfør rubin

Значення та вживання

  1. som har farge som ligner blod (og som ligger mellom oransje og fiolett i fargespekteret)
    Приклад
    • røde roser;
    • være rød og frisk i kinnene;
    • bli rød av sinne;
    • være rød i øynene av gråt;
    • et rødt hus
  2. politisk radikal;
    Приклад
    • politisk er han temmelig rød

Фіксовані вирази

  • den røde hane galer
    det brenner;
    det er brann
    • fredag kveld gol den røde hane i byen igjen
  • ikke ha et rødt øre
    være helt blakk
  • på røde rappen
    med det samme;
    på flyende flekken
  • rød dag
    dag som er markert med rød skrift i kalender;
    fridag
  • rød lykt
    1. lykt som lyser rødt (ved inngangen til en sal) som tegn på at billettene til en forestilling eller konsert er utsolgt
    2. fullt hus (1)
      • forestillingen ble spilt 80 ganger for røde lykter
  • rød strek
    1. rødfarget strek som markerer feil i en tekst
      • få mange røde streker
    2. grense mellom akseptable og uakseptable størrelser
      • våpenstøtte er den røde streken som ikke må overskrides
  • rød tråd
    sammenbindende elementet
    • gå som en rød tråd gjennom boka
  • røde garder
    1. avdelinger av væpnede kommunister som har spilt en rolle under uroligheter og revolusjoner i flere europeiske land
    2. ungdomsgrupper som skulle gjennomføre kulturrevolusjonen i Kina 1966–68
  • røde hunder
    barnesykdom med rødt utslett;
    Rubella
  • røde tall
    tall som viser underskudd i regnskapet for en driftsperiode
  • rødt kort
    1. i idrett: kort som dommer viser til utøver som blir utvist fra konkurranse eller kamp
    2. motsigelse, innvending
      • flere av debattantene burde ha fått rødt kort
  • rødt lys
    1. stoppsignal (1)
      • få bot for å kjøre på rødt lys
    2. det å si eller få nei til noe;
      avslag (2)
      • gi rødt lys til riving;
      • flere lovforslag fikk rødt lys
  • virke som en rød klut
    vekke raseri
Сторінка статті

urform

іменник жіночий або чоловічий

Значення та вживання

opprinnelig form
Приклад
  • i sin urform er kristendommen revolusjonær
Сторінка статті

bolsjevik

іменник чоловічий

Вимова

bålsjeviˊk

Походження

av russisk bolsjevik ‘flertallsmann’

Значення та вживання

russisk revolusjonær kommunist (betegnelsen offisielt avskaffet i 1952)
Сторінка статті

jakobiner

іменник чоловічий

Походження

av fransk jacobin, av St. Jacob

Значення та вживання

  1. medlem av en ytterliggående revolusjonær gruppe under den franske revolusjonen (1789–1794);
    jamfør girondiner
  2. eldre betegnelse for dominikanermunk
Сторінка статті

sanskulott

іменник чоловічий

Вимова

sangkylåtˊt

Походження

fra fransk, opprinnelig ‘uten knebukser’

Значення та вживання

under den franske revolusjonen: revolusjonær person (som gikk med lange bukser i stedet for knebukser, som de velstående klasser brukte)
Сторінка статті

kommunisme

іменник чоловічий

Походження

gjennom fransk; fra latin communis ‘felles’

Значення та вживання

  1. samfunnsform som er basert på deling av godene, felleseie og fellesdrift
    Приклад
    • kommunismen hos de første kristne
  2. politisk ideologi som har som mål å skape et klasseløst samfunn med felleseie av produksjonsmidlene og lik fordeling av produksjonsresultatene
  3. revolusjonær bevegelse som vil innføre og utbre kommunisme (2)
    Приклад
    • den internasjonale kommunismen;
    • kommunismen i Afrika
Сторінка статті

agitasjon

іменник чоловічий

Вимова

agitasjoˊn

Походження

fra latin

Значення та вживання

det å agitere
Приклад
  • revolusjonær agitasjon;
  • drive agitasjon for en sak, et parti
Сторінка статті

Словник нюношка 12 oppslagsord

revolusjonær 1

іменник чоловічий

Значення та вживання

person som ynskjer eller arbeider for revolusjon
Приклад
  • ein glødande revolusjonær
Сторінка статті

revolusjonær 2

прикметник

Значення та вживання

  1. som tek sikte på revolusjon (1);
    Приклад
    • revolusjonære idear;
    • revolusjonære tankar
  2. som innleier ei ny retning;
    Приклад
    • ei revolusjonær oppfinning
Сторінка статті

syndikalisme

іменник чоловічий

Походження

av syndikat

Значення та вживання

revolusjonær retning i arbeidarrørsla som krev at klassekampen skal førast gjennom fagforeiningane med middel som boikott, streik og sabotasje
Сторінка статті

raud

прикметник

Походження

norrønt rauðr, samanheng med latin ruber; jamfør rubin

Значення та вживання

  1. som har ein farge som blod (og som ligg mellom oransje og fiolett i fargespekteret)
    Приклад
    • raude roser;
    • vere raud og frisk i kinna;
    • eit raudt hus
  2. politisk radikal;
    Приклад
    • politisk er han temmeleg raud

Фіксовані вирази

  • den raude hanen gjel
    det brenn;
    det er brann
    • brannvernet har plikt til å rykkje ut når den raude hanen gjel
  • ikkje ha eit raudt øre
    vere heilt blakk
  • på raude rappen
    med ein gong;
    på flygande flekken
  • raud dag
    dag som er markert med raud skrift i kalender;
    fridag
  • raud lykt
    1. lykt med raudt glas som blir tend (ved inngangen til ein sal) når billettane til ei framsyning eller ein konsert er utselde
    2. fullt hus (1)
      • stykket vart vist kveld etter kveld for raude lykter
  • raud strek
    1. raudfarga strek som markerer feil i ein tekst
      • få mange raude strekar
    2. grense mellom det som er akseptabelt og det som er uakseptabelt
      • foreldre må setje nokre raude strekar for barna
  • raud tråd
    berande idé, hovudtema
    • gå som ein raud tråd gjennom boka
  • raude gardar
    1. avdelingar av væpna kommunistar som har spela ei rolle under uro og revolusjonar i fleire europeiske land
    2. ungdomsgrupper som skulle gjennomføre kulturrevolusjonen i Kina 1966–68
  • raude hundar
    barnesjukdom med raudt utslett;
    Rubella
  • raude tal
    tal som syner underskot i rekneskapen for ein driftsperiode
  • raudt kort
    1. i idrett: kort som domar viser til utøvar som blir utvist frå tevling eller kamp
    2. motseiing, innvending
      • fleire av debattantane burde ha fått raudt kort
  • raudt lys
    1. stoppsignal (1)
      • få bot for å køyre på raudt lys
    2. det å seie eller få nei til noko;
      avslag (2)
      • regjering gav raudt lys for avgifta;
      • dei fekk raudt lys for prosjektet
  • verke som ein raud klut
    vere årsak til sinne
Сторінка статті

gerilja

іменник чоловічий

Походження

av spansk guerilla ‘liten krig’

Значення та вживання

  1. krigføring frå mindre, irregulære frigjeringsgrupper (med uventa åtak, sabotasje og liknande)
    Приклад
    • drive gerilja;
    • opplæring i gerilja
  2. (revolusjonær) folkerørsle som fører frigjeringskamp mot undertrykkjarar;
    Приклад
    • geriljaen gjekk til åtak
Сторінка статті

nihilisme

іменник чоловічий

Походження

frå tysk; av latin nihil ‘ikkje noko’

Значення та вживання

  1. i filosofi: oppfatning som avviser alle verdiar og normer og framhevar det meiningslause i tilværet
  2. i tsartida i Russland: revolusjonær, anarkistisk rørsle
  3. totalt avvisande haldning til ei sak eller ein idé
    Приклад
    • jordbrukspolitikken til partiet er rein nihilisme
Сторінка статті

nihilist

іменник чоловічий

Значення та вживання

  1. tilhengjar av nihilismen
  2. revolusjonær anarkist i tsartida i Russland
  3. person som stiller seg heilt avvisande til ei sak
Сторінка статті

sanskulott

іменник чоловічий

Вимова

sangkylåtˊt

Походження

frå fransk, opphavleg ‘utan knebukser’

Значення та вживання

under den franske revolusjonen: revolusjonær proletar (som gjekk med lange bukser i motsetnad til overklassa som brukte knebukser)
Сторінка статті

kommunisme

іменник чоловічий

Походження

gjennom fransk; frå latin communis ‘sams’

Значення та вживання

  1. samfunnsform der ein deler goda og har sameige og samdrift;
    Приклад
    • kommunismen hos dei første kristne;
    • leve i fullstendig kommunisme
  2. politisk ideologi som har som mål å skape eit klasselaust samfunn med felleseige av produksjonsmidla og lik fordeling av produksjonsresultata
  3. revolusjonær rørsle som vil innføre og breie ut kommunisme (2)
    Приклад
    • den internasjonale kommunismen;
    • kommunismen i Afrika og Latin-Amerika
Сторінка статті

jakobinar

іменник чоловічий

Походження

av fransk jacobin, av St. Jakob

Значення та вживання

  1. medlem av ei ytterleggåande revolusjonær gruppe under den franske revolusjonen (1789–1794);
    jamfør girondinar
  2. eldre nemning for dominikanarmunk
Сторінка статті