Skip to main content
Accessibility
ordbøkene.no, Bokmålsordboka and Nynorskordboka

Advanced search

Simple search
About advanced search
1724 results

Nynorsk dictionary 1724 entries

skal

noun neuter

Etymology

samanheng med skjel

Senses and Example Sentences

  1. hornaktig hylster kring kroppen hos virvellause dyr eller egg
    Example
    • store, svarte skjel med tjukt skal;
    • dei fann skal frå små sjødyr
  2. ytste laget på frukt, frø eller grønsak
    Example
    • agner og skal;
    • ha rive skal av ein appelsin i røra
  3. Example
    • eit skal av betong
  4. flak av noko hardt
    Example
    • slå eit skal av tanna
  5. i overført tyding: stengsel som vernar mot omverda
    Example
    • han gjekk inn i skalet sitt
  6. i overført tyding: noko tomt og innhaldslaust
    Example
    • utan kultur er byen eit tomt skal
  7. i fysikk: elektronskal
Article page

skale

skala

verb
split infinitive: skala

Etymology

av skal

Senses and Example Sentences

  1. ta skalet av noko
  2. miste hud;

Set phrases

  • skale av
    1. falle av i flak
      • målinga har skala av;
      • huda skalar av på nasen
    2. skilje seg av med;
      bryte med
      • partiet skala av i alle retningar
Article page

skulle

skulla

verb
split infinitive: skulla

Etymology

norrønt skulu

Senses and Example Sentences

  1. om framtid: kome til å
    Example
    • toget skal gå om ein time;
    • vi skal reise i morgon
  2. brukt for å uttrykke påbod, befaling eller krav;
    Example
    • du skal gjere det;
    • eg skulle helse frå mor;
    • sanninga skal fram
  3. brukt til å uttrykkje ønskje eller oppfordring;
    Example
    • du skulle hjelpe meir til heime;
    • alle skulle gjere si plikt
  4. brukt for å uttrykkje løfte eller forsikring
    Example
    • eg skal nok greie det
  5. brukt for å stadfesta noko
    Example
    • eg skal seie det gjekk bra
  6. ha ord på seg for noko
    Example
    • ho skal vere flink;
    • det skal vere reint gull
  7. brukt for å uttrykkje tvil eller høfleg førespurnad
    Example
    • skal det vere meir kaffi?
    • skulle du reise dit?
  8. ha grunn eller høve til
    Example
    • det skal du rekne med;
    • det skulle la seg gjere
  9. brukt saman med adverb (og utan hovudverb) for å uttrykkje retning
    Example
    • eg skal heim;
    • kvar skal du av?
    • kva skal han der?

Set phrases

  • skal bli!
    brukt som svar på kommando eller førespurnad
  • skulle til
    1. vere bruk for;
      trengast
      • det er ikkje mykje som skal til
    2. vere i ferd med
      • ho skulle til å leggje i veg
Article page

rar

adjective

Etymology

gjennom lågtysk, frå latin rarus ‘sjeldsynt’

Senses and Example Sentences

  1. som er uvanleg og derfor vekkjer undring eller merksemd;
    merkeleg, underleg, pussig;
    påfallande
    Example
    • rare fakter;
    • ein rar kar;
    • her skal du få sjå noko rart!
    • eg kjenner meg så rar;
    • du blir berre rarare med åra;
    • det er den raraste filmen eg har sett
    • brukt som adverb:
      • ho spring så rart;
      • det ser rart ut
  2. triveleg, hyggjeleg, artig;
    moro
    Example
    • det var rart å sjå deg att!

Set phrases

  • det er rart med det
    brukt som ettertenksam eller undrande stadfesting
    • det er rart med det, men ein ven seg til det meste
  • ikkje rar
    ikkje god;
    dårleg, ring
    • helsa var ikkje rar;
    • han fekk ikkje rare hjelpa;
    • det er ikkje rare greiene
  • mykje rart
    mykje forskjellig
    • ha mykje rart i skuffene
Article page

laus

adjective

Etymology

norrønt lauss; same opphav som tysk los

Senses and Example Sentences

  1. som ikkje er bunden eller festa til noko;
    som har losna eller kan løysast lett
    Example
    • rive seg laus;
    • hunden er laus;
    • ein sofa med lause puter;
    • sjuåringen har fleire lause tenner;
    • sleppe laus hestane
    • brukt som adverb:
      • ha håret laust;
      • latteren sit laust
  2. som ikkje er samla til eit heile;
    i enkelte delar
    Example
    • lause delar av huset kan ramle ned;
    • skrive ned ord og uttrykk på lause lappar
  3. som ikkje er fast oppbygd, ikkje kompakt eller tett;
    porøs, grisen, lite solid
    Example
    • ein laus knute;
    • laus grus;
    • ein laus deig;
    • eit laust handtrykk
    • brukt som adverb:
      • eit laust vove stoff
  4. som ikkje er grundig;
    upåliteleg
    Example
    • eit laust overslag;
    • laust snakk;
    • lause rykte;
    • ei lausare tilknyting
  5. utan forpliktingar
    Example
    • vere laus og ledig;
    • eit laust kjærleiksforhold
  6. Example
    • det gjekk på helsa laus

Set phrases

  • bere laus/laust
    byrje
    • no ber det laus/laust med uvêr
  • brake laus/laust
    1. ta til med dundrande lyd
      • applausen braka laus/laust;
      • uvêret braka laus/laust
    2. ta til med futt og fart
      • turistsesongen brakar laus/laust om ein månad
  • bryte laus/laust
    begynne brått og veldig
    • uvêret braut laus/laust
  • gyve laus på
    1. ta fatt på
    2. gjere åtak på nokon
  • gå laus på
    1. gjere åtak på
      • dei gjekk laus på ein parkert bil
    2. byrje med;
      ta fatt på
      • skal vi gå laus på oppgåva?
  • ha ein skrue laus
    vere litt skrullete
  • i laus vekt
    om vare: som ikkje er pakka og vegen på førehand
    • selje grønsaker i laus vekt;
    • prisen på matpoteter i laus vekt
  • i lause lufta
    1. fritt ut i lufta
      • ho såg ut i lause lufta;
      • han slo i lause lufta med paraplyen
    2. utan tilknyting til noko
      • påstandane heng i lause lusfta
  • laus i fisken
    veik, slapp
  • laus i snippen
    uhøgtideleg, laussleppt
    • han var morosam og høveleg laus i snippen
  • lause fuglar
    personar som har falle utanfor i samfunnet og som ikkje har nokon plass å bu
    • bygget er ein tilhaldsstad for byens lause fuglar
  • laust og fast
    likt og ulikt
    • snakke om laust og fast
  • slå seg laus
    retteleg more seg
Article page

zest

noun masculine

Pronunciation

sest

Etymology

frå fransk

Senses and Example Sentences

skal av sitrusfrukt, brukt som smakstilsetning
Example
  • ha i saft og zest frå ein sitron
Article page

taleregistrator

noun masculine

Senses and Example Sentences

instrument i fly som tek opp og lagrar all lyd i cockpiten under ei flyging
Example
  • havarikommisjonen skal granske ferdsskrivaren og taleregistratoren etter flyulykka
Article page

bærtur

noun masculine

Senses and Example Sentences

tur (1, 2) der ein plukkar bær (1, 1)
Example
  • dra på bærtur i skogen om hausten

Set phrases

  • vere på bærtur
    vere på villspor;
    vere langt vekke frå der ein skal vere
    • nei, no er du heilt på bærtur!
    • motstandarane skåra fordi keeperen var på bærtur i feltet
Article page

tørn 1

noun masculine

Etymology

av engelsk turn, samanheng med tur (1; turn og turnere

Senses and Example Sentences

  1. omgang, tur i arbeid som fleire skal gjere;
    Example
    • ha fire timars tørn
  2. del av felles arbeid eller oppgåve
    Example
    • alle tok sin tørn på dugnaden
  3. Example
    • vi hadde ein strid tørn i skogen i dag
Article page

faen 1

noun uninflectable

Etymology

norrønt fjándinn

Senses and Example Sentences

  2. brukt forsterkande i spørsmål
    Example
    • kva faen skulle eg gjere?
    • kven faen er du?
  3. brukt i uttrykk med visse verb i konjunktiv (1)
    Example
    • faen steike!
    • faen ta deg!
    • no må han faen ta meg gje seg
  4. brukt i uttrykk som skildrar ein person
    Example
    • ein fattig faen;
    • ein sleip faen

Set phrases

  • det er som faen
    det er utgjort
  • eg veit da faen
    (opphavleg det veit da faen ‘det er det berre faen som veit’) brukt for å uttrykkje uvisse og ansvarsfråskriving
  • faen i helvete
    brukt for å uttrykkje sinne
    • det har eg faen i helvete ikkje gjort
  • faen meg
    brukt til å forsterke ei utsegn
    • det skal vi faen meg bli to om
  • for faen
    brukt for å forsterke ei utsegn
    • du kunne vel for faen ha reist deg
  • full av faen
    vondskapsfull
  • gje faen
    ikkje bry seg
    • ho lærte meg å gje faen
  • gje faen i
    vere likegyldig til;
    ikkje bry seg om
  • gje faen med feitt på
    vere fullstendig likegyldig til
  • gå ein faen i
    få lyst på å gjere noko gale
    • det gjekk ein faen i han
  • ikkje faen
    slett ikkje;
    neimen
    • ikkje faen om eg skal gjere det
  • som faen
    med stor kraft;
    intenst
    • tøff som faen;
    • det hastar som faen;
    • vere skuldig som berre faen
Article page