Skip to main content
Accessibility
ordbøkene.no, Bokmålsordboka and Nynorskordboka

Advanced search

Simple search
About advanced search
331 results

Nynorsk dictionary 331 entries

føre 4

føra

verb

Etymology

norrønt fǿra, opphavleg ‘få til å fare’

Senses and Example Sentences

  1. flytte frå eitt punkt til eit anna;
    Example
    • båten fører folk og gods;
    • gassen blir ført i land på Nord-Jæren
  2. vise veg frå eitt punkt til eit anna;
    gje tilgjenge (til)
    Example
    • stigen fører opp på loftet;
    • den smale trappa som fører ned i kjellaren;
    • vegen fører opp til huset
  3. få til å nå ein viss tilstand eller situasjon;
    føre med seg, få til følgje;
    resultere i
    Example
    • prisauken har ført til lågare forbruk;
    • eksponering for stoffet kan føre til alvorleg sjukdom;
    • krangling fører ingen stad;
    • ho har ført laget sitt til seier;
    • føre skam over familien
  4. påverke til å flytte seg i ei viss retning;
    Example
    • føre buskapen på beite;
    • eg kan både føre og følgje i vals;
    • bli ført bort frå området;
    • musklane som fører tommelen og peikefingeren mot kvarandre;
    • føre vitne for retten
  5. stå i brodden for;
    Example
    • føre ein hær;
    • kapteinen fører skipet
  6. drive med (over lengre tid);
    utføre, gjere
    Example
    • partiet fører ein egoistisk politikk;
    • føre falske rykte;
    • føre gode grunnar for både det eine og det andre alternativet;
    • eg har ført samtaler med fleire ulike bankar;
    • føre krig;
    • føre eit sorglaust liv
  7. skrive ned systematisk eller etter kvart som noko skjer
    Example
    • føre tilsyn med noko;
    • vi fører statistikk over import og eksport;
    • fører du dei nye namna på lista?
    • verksemda fører både budsjett og rekneskap
  8. ha til sals;
    vere utstyrt med
    Example
    • forretninga fører ikkje denne vara;
    • vi har lenge ført mjølk frå to meieri;
    • skipet fører lanterne, segl og norsk flagg

Set phrases

  • føre an
    gå i brodden (for);
    gå først
    • det var ungdomane som førte an i kampen mot krigen;
    • sjefen førte an ut døra
  • føre bak lyset
    narre, lure, villeie
  • føre fram
    • gje (positivt) resultat;
      lykkast
      • omlegginga førte fram;
      • vi må vurdere kva tiltak som faktisk fører fram
    • spele eller syne fram eit skodespel eller liknande;
      framføre (2
  • føre med seg
    få som følgje, resultat eller konsekvens
    • tiltaket fører ingenting godt med seg;
    • parasitten som fører med seg sjukdomen
  • føre opp
    • byggje (ei bygning)
      • planen er å føre opp fleire store leilegheitskompleks i området
    • skrive ned på liste eller liknande
      • alternativa skal førast opp i prioritert rekkjefølgje;
      • prosjektet blir ført opp som ein eigen post i budsjettet
  • føre over
    overføre
    • føre over mannskap til ei anna avdeling;
    • kan eg føre over dei siste feriedagane til neste år?
    • han førte over fleire tusen kroner til sparekontoen
  • føre seg
    te seg, oppføre seg;
    fare fram
    • ho fører seg med ære;
    • eg har alltid blitt lært opp til å føre meg fint
Article page

ærerik

adjective

Etymology

etter tysk ehrenreich

Senses and Example Sentences

som fører med seg heider og ære;
Example
  • ein ærerik siger;
  • ha ei ærerik fortid
Article page

våpenberar

noun masculine

Senses and Example Sentences

  1. rakett, fly eller liknande som fører med seg sprengladningar eller andre våpen (1)
    Example
    • flyet er tenkt som våpenberar
  2. person som eig eller har med seg våpen
    Example
    • ein godkjend våpenberar
  3. Example
    • hans trufaste våpenberar
Article page

vågal

adjective

Senses and Example Sentences

  1. som tek stor risiko på seg;
    Example
    • ho er vågal som går på nattgammal is
  2. som fører med seg fare;
    Example
    • ei vågal ferd
  3. som avvik frå det som er vanleg eller sømeleg;
    Example
    • ein vågal kjole;
    • kle seg i eit vågalt kostyme
Article page

vene

noun masculine or feminine

Etymology

av latin vena ‘blodåre’

Senses and Example Sentences

åre som fører blodet frå kroppen tilbake til hjartet;
jamfør arterie og pulsåre
Article page

snøball

noun masculine

Senses and Example Sentences

  1. rund ball (1, 3) av kram snø
    Example
    • kaste snøball på kvarandre
  2. i overført tyding: utvikling som er vanskeleg å stoppe når ho først er sett i gang, og som ofte fører meir og meir med seg;
    Example
    • dette var saka som fekk snøballen til å rulle;
    • ho starta med ei pølsebu, så byrja snøballen å rulle, og no eig ho åtte restaurantar
Article page

hovudpulsåre, hovudpulsår

noun feminine

Senses and Example Sentences

  1. største og viktigaste pulsåre som fører blodet frå hjartet og ut i kroppen;
  2. i overført tyding: stor eller viktig veg eller ferdselsåre
    Example
    • elva er hovudpulsåra i landet
Article page

aorta

noun masculine

Pronunciation

aorˊta

Etymology

frå latin; nylaging av gresk aorte ‘noko som lyftar opp, noko som er lyfta opp’

Senses and Example Sentences

hovudpulsåra som fører blodet frå hjartet og ut i kroppen
Article page

uvenleg, uvennleg

adjective

Senses and Example Sentences

ikkje venleg;
Example
  • vere uvenleg mot nokon;
  • ei uvenleg handling – handling som fører til dårleg tilhøve (til dømes mellom to land)
Article page

rodeforstandar

noun masculine

Senses and Example Sentences

om eldre forhold: funksjonær som fører rulle (1, 3) over vernepliktige i ei rode (1, 2)
Article page